Wolvega, Fryslân

De Gooijer

Foto van De Gooijer, Wolvega, BB (19-9-2018) | Database Nederlandse molens
© BB (19-9-2018)

NederlandsEnglishFrançaisDeutschEspanõlPortuguesePусский简体中文

De Gooijer

1917 (Hier gebouwd na twee keer elders te hebben gefunctioneerd. )
1775 / 1836
Grondzeiler
Achtkante molen
Poldermolen
Poldermolen

1775 - 1836 (op andere locatie)

Korenmolen

1836 - 1917 (op andere locatie)

Steenwijkerweg 76
8471 LC Wolvega
X: 197589 Y: 541187
N 52.856182 O 6.019504
Toon op Google Maps met andere molens in de buurt
Toon deze molen in Google Streetview
Fryslân
Weststellingwerf
Wolvega
Gemeente Wolvega, sectie N, nr. 70
Stichting It Fryske Gea
Maalvaardig
2018: 27.769
eerdere tellerstanden ( ↓ ↑ )
  • 2015: 35.526
  • 2009: 26.723
  • 2008: 36.785
  • 2007: 55.407
  • 2006: 29.955
  • 2005: 35.153
  • 2004: 29.022
  • 2003: 27.058
Bemalen van de Driessenpolder, thans op vrijwillig basis

Belangrijk maar wordt beperkt door beplantingen.

Andrien Muijsers / Kees Vanger / Linda de Vries / Sake Bergsma

In de regel zaterdagmiddag

Fietsroute in de buurt van De Gooijer via fietsnetwerk.nl
157
03856
 
Vaags
Groot Wesseldijk
Verbij

De Gooijer

Constructie

Constructie

Houten achtkant, gedekt met riet, op stenen voet

Gedekt met riet

18,59 m.
Oud-Hollands

Deze molen heeft nooit een wiekverbetering gekregen.

Roeden etc.

Kantel uw mobiel om de tabellen helemaal te zien

Kruiwerk etc.

Neutenkruiwerk met 19(!) neuten; kruihaspel
Vlaamse vang; vangstok

Houten vijzel

Bovenwiel 48 kammen
Bovenbonkelaar 27 kammen, steek 12,5 cm.
Onderwiel 43 kammen
Vijzelwiel 40 kammen, steek 10,0 cm.
Overbrengingsverhouding 1 : 1,91

Eenvoudige baard, wit geverfd, rood afgebiesd, met de opschriften 'Anno 1775' en daaronder 'De Gooijer'

In het rietdek is op één van de velden het jaartal '1990' aangebracht.

De Gooijer

Verwijzingen

De Gooijer

Geschiedenis

Geschiedenis

Deze molen werd in eerste instantie in 1775, als hulp bij het bemalen van de toen in volle vervening zijnde Nijkspolder aan De Linde achter Blesdijke, gebouwd. Toen hij zijn taak daar had volbracht werd hij in 1836 afgebroken, om in Noordwolde als korenmolen te worden opgebouwd. Daar stond hij bekend als 'de molen van Menger'.

In 1917 werd hij wederom verplaatst, terug naar de Linde en opnieuw als poldermolen, nu ter vervanging van een nog vrij nieuwe spinnekop die op 11 juli 1917 na blikseminslag was afgebrand. Luttele weken daarvoor, 13 juni 1917, was in 'De Molenaar' het korenmolentje te Noordwolde voor de sloop te koop aangeboden. Op zijn derde locatie kreeg hij een bemalingstaak voor de Dr. Jan C. Driessenpolder.

Toch moet de molen al betrekkelijk vroeg buiten bedrijf gekomen zijn. Foto's uit de vroege jaren '50 tonen de molen met slechts één roede. In 1957 volgde een flinke opknapbeurt, waarbij de molen voor het eerst een ijzeren bovenas kreeg. Gedraaid werd er daarna vermoedelijk niet.
Pas veel later is er, onder invloed van vrijwillig molenaarschap, weer gedraaid maar in de loop van de jaren '80 ging de toestand opnieuw achteruit.

In 1990/91 vond een grote restauratie plaats. Er kwam een geheel nieuwe gietijzeren as (de in 1957 gestoken as vertoonde een scheur) en ook werden twee nieuwe ijzeren roeden gestoken. De veldmuren werden afgebroken en vervolgens geheel opnieuw gemetseld, zij het in een iets andere vorm dan daarvoor.
Sinds deze laatste grote restauratie kan de molen naar keuze op de boezem of in een circuit malen. Door middel van een grote schuif kan het water rechtdoor (naar de boezem) of naar links (het circuit) worden uitgemalen. In dat laatste geval heeft de molen een maalcircuit van 2,5 km!).

In het voorjaar van 2021 constateerden de molenaars dat de molen snel verzakte: het wiekenkruis liep in een bepaalde positie aan op het dek van de vijzelbak, uiteraard een zeer ongewenste situatie. De molen moest worden stilgezet.
De inactiviteit heeft niet lang geduurd: in november 2021 stortte men rond de molen een nieuwe achtkante fundering in beton. Daarna moest enige tijd worden gewacht tot deze was uitgehard. Begin maart stond de molen weer recht, dat wil zeggen: op klossen op de veldmuren op de nieuwe fundering. Daarna moest uiteraard het metselwerk worden aangevuld.
Na de rechtzetting heeft men het gehele gaandewerk opnieuw moeten stellen en de 'utskoat' (de voorwaterloop in het Frysk) ontdaan van veel rommel. De 9 april, de zaterdag dat zoveel mogelijk molens in Nederland en elders tegelijk zouden draaien, kon 'De Gooijer' weer meedoen. 22 april volgde de officiële ingebruikname.

Technische details:
De lange spruit is tussen bovenwiel en windpeluw aangebracht, tamelijk uitzonderlijk voor een molen in het noorden van het land.
Opmerkelijk: één van de draaipunten van een kaapstander, daterend uit de korenmolenperiode in Noordwolde, is hier nog steeds, nu uiteraard volkomen onnut, aanwezig. Met zo'n kaapstander lichtte men vóór het scherpen de steenspil.


De Gooijer

Aanvullingen

Aanvullingen

Op korte afstand van de molen bevindt zich nog de molenaarswoning, weliswaar een flink stuk groter dan ca. 100 jaar geleden, maar nog steeds fraai. Tegenwoordig is dit de dienstwoning van de beheerder van het natuurgebied ter plaatse.

In het Fries Molenboek staat de molen met de naam "De Wâlden", welke dateert uit 1974. Waarschijnlijk werkte deze naam verwarrend met de naam van streekkantoor "De Wâlden" van It Fryske Gea. In 1991 werd de naam vervangen door die van de laatste beroepsmolenaar hier.

De Gooijer

Historische foto's

Historische foto's

Eertijds naar molendatabase.nl ingezonden historische foto’s van deze molen.
Kijk op allemolens.nl voor historische foto’s en documenten van deze molen.
Vaags
Groot Wesseldijk
Verbij

De Gooijer

Actuele foto's

De Gooijer, Wolvega, BB (19-9-2018) | Database Nederlandse molens
© BB (19-9-2018)
De Gooijer, Wolvega, Kees Vanger (16-8-2014) | Database Nederlandse molens
© Kees Vanger (16-8-2014)
De Gooijer, Wolvega, Dick Bunskoeke (11-5-2013) | Database Nederlandse molens
© Dick Bunskoeke (11-5-2013)
De Gooijer, Wolvega, BB (19-9-2018) | Database Nederlandse molens
© BB (19-9-2018)
De Gooijer, Wolvega, BB (19-9-2018) | Database Nederlandse molens
© BB (19-9-2018)
De Gooijer, Wolvega, Kees Vanger (16-8-2014).De molen kort na een flinke schilderbeurt.  | Database Nederlandse molens
© Kees Vanger (16-8-2014).
De molen kort na een flinke schilderbeurt.
De Gooijer, Wolvega, Dick Bunskoeke (11-5-2013) | Database Nederlandse molens
© Dick Bunskoeke (11-5-2013)
De Gooijer, Wolvega, Martin E. van Doornik (23-5-2015).Het achtkant staat met z'n ondertafelement op halve hoogte van de veldmuren, iets wat zelden voorkomt.  | Database Nederlandse molens
© Martin E. van Doornik (23-5-2015).
Het achtkant staat met z'n ondertafelement op halve hoogte van de veldmuren, iets wat zelden voorkomt.
De Gooijer, Wolvega, Willem Jans (15-3-2008).Het achtkant heeft oorspronkelijk een blokkeelconstructie gehad. Op de foto is het afgezaagde blokkeel nog te zien.  | Database Nederlandse molens
© Willem Jans (15-3-2008).
Het achtkant heeft oorspronkelijk een blokkeelconstructie gehad. Op de foto is het afgezaagde blokkeel nog te zien.
 

Draag zelf bij

    Tekst  
Stuur ons uw teksten over deze molen
  |   Stuur ons uw teksten over de motor in deze molen (indien van toepassing)
Vanwege migratie van de server is het even niet mogelijk om teksten in te sturen.
   
    Foto's  
Stuur uw foto's van deze molen (ook eventuele motor)
Vanwege migratie van de server is het even niet mogelijk om foto's in te sturen.