Noorderhoogebrug, Groningen

Wilhelmina

Foto van Wilhelmina, Noorderhoogebrug, Bas Juk (17-3-2018) | Database Nederlandse molens
© Bas Juk (17-3-2018)

NederlandsEnglishFrançaisDeutschEspanõlPortuguesePусский简体中文

Wilhelmina

1907
Stellingmolen
Achtkante molen
Korenmolen
Molenstreek 1
9738 AC Noorderhoogebrug
X: 233866 Y: 584672
N 53.242805 O 6.568593
Toon op Google Maps met andere molens in de buurt
Toon deze molen in Google Streetview
Groningen
Groningen
Noorderhoogebrug
Gemeente Groningen AA t, nr. m AC, sectie AC, nr. 1229
Stichting Groninger Poldermolens

De Stichting Groninger Poldermolens is eigenaar sinds 1-01-2016, daarvoor was dit de Molenstichting Hunsingo e.o..

Maalvaardig
Ja
Het malen van graan, thans op vrijwillige basis

Zeer groot

050-3061677

Vrijdag 9.00 - 12.00 en zaterdag 10.00 - 17.00 uur. Meelverkoop in een eigen winkel.

Fietsroute in de buurt van Wilhelmina via fietsnetwerk.nl
348
00434
 
Vaags
Groot Wesseldijk
Verbij

Wilhelmina

Constructie

Constructie

Houten achtkant, gedekt met dakleer, op geheel gepleisterde en gewitte gemetselde onderbouw

Gedekt met dakleer

23,08 m.
Zelfzwichting met Oud-Hollandse voorzomen op beide roeden

Vermoedelijk vanaf de bouw in 1907 heeft de molen zelfzwichting met Oud-Hollandse voorzomen gehad. In 1934 kregen de roeden een stroomlijnneus, aan te nemen een halve verdekkering.
Bij de rehabilitatie van 1963 kregen beide nieuwe roeden zelfzwichting, nu met een Van Bussel-achtige stroomlijnneus, de binnenroede bovendien met neusremkleppen.
Na het ingrijpende herstel van 1980/82 zijn beide roeden opnieuw voorzien van zelfzwichting, nu met Oud-Hollandse voorzomen.

Roeden etc.

Kantel uw mobiel om de tabellen helemaal te zien

Kruiwerk etc.

Engels; kruilier met rondgaande ketting
Vaste Vlaamse blokvang uit vijf stukken; vangbalk met duim; vangstok: pal

Eén koppel 17der blauwe en twee koppel 17der kunststenen; grote en kleine klopbuil; koekenbreker; twee mengketels; pletwals; elektrisch aangedreven koppel Ø 0,90 m.; elevator; twee mengketels; zakkenklopper; elektrisch luiwerk (1934)

Bovenwiel 60 kammen
Bovenbonkelaar 29 kammen
Spoorwiel 101 kammen
Steenschijflopen resp. 30, 26 en 28 staven
Tussenbonkelaar t.b.v. luiwerk en elevator 29 kammen
Elevatorwiel 10 kammen.
Overbrengingsverhoudingen resp. 1 : 6,96 / 8,03 / 7,46

van de stelling: 13,00 m.

Eenvoudige baard, wit geverfd, rood afgebiesd, met tussen de koppen van voeghouten en steunder de opschriften '1907' '1982' en daaronder "Wilhelmina".

J. Wiertsema, Hoogezand (1907)
Fa. Schuitema en Doornbosch, Hoogkerk (1963)

Wilhelmina

Verwijzingen

Wilhelmina

Geschiedenis

Geschiedenis

Deze molen werd in 1907 in opdracht van G. Nienhuis door molenmaker Jan Emo's Wiertsema uit Hoogezand gebouwd. Dit nadat de voorganger in 1906 was afgebrand.
Het achtkant is afkomstig van de in 1907 afgebroken koren- en pelmolen van A.H. Bosscher te Sappemeer. Dit rust hier met verlengde achtkantstijlen, zonder ondertafelement, op gietijzeren platen op de stenen onderbouw. Daardoor is de eerste bintlaag nogal hoog. In Sappemeer was de vlucht (dus) kleiner.

De mededeling in het Groninger Molenboek (1981) dat de molen in 1935 nieuwe Potroeden kreeg, moet worden betwijfeld: in en rond dat jaar werd bij Pot geen bestelling gedaan die overeenkomt met deze molen. Bovendien zou deze ingreep een Potroede uit 1910, onmiskenbaar wel voor deze molen gemaakt, dan moeten hebben vervangen, wat ook niet zo waarschijnlijk is.
Wij zullen het vermoedelijk nooit weten: bij een storm op 17 maart 1947 brak de askop en ging het gehele wiekenkruis verloren.

De wiekloze molen werd op 1 september 1947 verkocht aan W.B.J. van Wijngaarden, molenaar te Lichtenvoorde. Herstel werd echter pas afgerond in 1963. Onder meer werd daarbij gebruik gemaakt van de bovenas van de in 1955 onttakelde molen te Halle (Gld.).
De onderhouds- en herstelkosten waren intussen een 'molensteen' om de nek van de eigenaar geworden: aanvankelijk kon hij nog enig herstel laten verrichten, maar na de beruchte storm van 12/13 november 1972 ging dat niet meer: de molen was wederom beschadigd nadat onder meer de kap was verschoven.

Aankoop door de gemeente Groningen betekende de redding voor deze molen. Op 28 november 1978 volgde overdracht aan de Molenstichting Hunsingo & Omstreken. Deze startte in het najaar van 1980 een ingrijpende restauratie; op 18 september 1982 volgde de officiële opening door burgemeester H.G. Buiter van Groningen.

Wat stormschade betreft was het hiermee voor deze molen bepaald nog niet afgelopen: op 23 december 1991 waaide de zelfzwichting van één van de enden af, zodat de molen een tijdlang met een kale roede moest draaien, totdat op 13 augustus 1992 ook het hekwerk van de resterende roede na een bui gedeeltelijk afbrak en moest worden verwijderd. Pas na enige jaren stilstand werd het gehele wiekenkruis hersteld.

Begin 2011 startte de fa. Dunning een flinke restauratie: o.a een nieuwe staartbalk en korte schoor, windpeluw met voorkeuvelens en de steunderbalk; verder werd het gehele achtkant voorzien van een nieuwe bedekking met dakleer. In 2016 zijn alle zelfzwichtingskleppen vervangen door nieuwe.

Een technisch detail: het bovenwiel heeft zes plooistukken. Nog opmerkelijker: de koningspil is de oude standerd van de standerdmolen, de voorganger van de molen van Bosscher in Sappemeer.


Wilhelmina

Aanvullingen

Aanvullingen

Opmerkelijk is de locatie: de molen stond te Noorderhoogebrug in de binnenbocht van het Boterdiep; door de verlegging van het Boterdiep in 1934 is de molen aan de andere kant van het water komen te staan.

De hoogste nog bestaande molen van de provincie Groningen.

De molen is vernoemd naar de echtgenote van oud-eigenaar W.B.J. van Wijngaarden en dus geen vernoeming naar de vroegere koningin Wilhelmina. De naam werd pas in 1963 gegeven.
Vóór 1963 heette deze molen "De Leeuw". Die naam was in 1907 'meegenomen' uit Sappemeer, waar de molen tot dat jaar stond (hoewel de molen daar meestal "Bosschersmolen" werd genoemd, naar de toenmalige eigenaar).

© 

Video: Egbert Reining

Molenaarsadvertenties

Historische gegevens over molenaars van deze molen

In De Molenaar, 04-12-1935, pagina 820
Door molenaar Nieboer
molen behouden en heeft weer twee roeden
Compilatie: Erik Stoop

Wilhelmina

Historische foto's

Historische foto's

Kijk op allemolens.nl voor historische foto’s en documenten van deze molen.
Vaags
Groot Wesseldijk
Verbij

Wilhelmina

Actuele foto's

Wilhelmina, Noorderhoogebrug, Martin E. van Doornik (17-10-2014). | Database Nederlandse molens
© Martin E. van Doornik (17-10-2014).
Wilhelmina, Noorderhoogebrug, Avondmalen op De Wilhelmina! W. Jans (28-10-2006).  | Database Nederlandse molens
© Avondmalen op De Wilhelmina! W. Jans (28-10-2006).
Wilhelmina, Noorderhoogebrug, J.P. Seemann-Riper (Nationale Molendag 2005) | Database Nederlandse molens
© J.P. Seemann-Riper (Nationale Molendag 2005)
Wilhelmina, Noorderhoogebrug, Lukas Vandael (9-4-2022) | Database Nederlandse molens
© Lukas Vandael (9-4-2022)
Wilhelmina, Noorderhoogebrug, Martijn Scholtens (30-6-2007). | Database Nederlandse molens
© Martijn Scholtens (30-6-2007).
Wilhelmina, Noorderhoogebrug, Jeffrey Cusiël (20-5-2017) | Database Nederlandse molens
© Jeffrey Cusiël (20-5-2017)
Wilhelmina, Noorderhoogebrug, Jeffrey Cusiël (20-5-2017) | Database Nederlandse molens
© Jeffrey Cusiël (20-5-2017)
Wilhelmina, Noorderhoogebrug, Jeffrey Cusiël (20-5-2017) | Database Nederlandse molens
© Jeffrey Cusiël (20-5-2017)
Wilhelmina, Noorderhoogebrug, Vincent Mepschen (9-6-2019) | Database Nederlandse molens
© Vincent Mepschen (9-6-2019)
Wilhelmina, Noorderhoogebrug, Vincent Mepschen (9-6-2019) | Database Nederlandse molens
© Vincent Mepschen (9-6-2019)
Wilhelmina, Noorderhoogebrug, Vincent Mepschen (9-6-2019) | Database Nederlandse molens
© Vincent Mepschen (9-6-2019)
Wilhelmina, Noorderhoogebrug, Vincent Mepschen (9-6-2019) | Database Nederlandse molens
© Vincent Mepschen (9-6-2019)
Wilhelmina, Noorderhoogebrug, Vincent Mepschen (9-6-2019) | Database Nederlandse molens
© Vincent Mepschen (9-6-2019)
 

Draag zelf bij

    Tekst  
Stuur ons uw teksten over deze molen
  |   Stuur ons uw teksten over de motor in deze molen (indien van toepassing)
Vanwege migratie van de server is het even niet mogelijk om teksten in te sturen.
   
    Foto's  
Stuur uw foto's van deze molen (ook eventuele motor)
Vanwege migratie van de server is het even niet mogelijk om foto's in te sturen.