Zandeweer, Groningen

Windlust

Foto van Windlust, Zandeweer, Bas Juk (4-3-2018) | Database Nederlandse molens
© Bas Juk (4-3-2018)

NederlandsEnglishFrançaisDeutschEspanõlPortuguesePусский简体中文

Windlust

1818
1886
Stellingmolen
Achtkante molen
Koren- en pelmolen
Molenhorn 17
9997 PM Zandeweer
X: 241333 Y: 600908
N 53.387505 O 6.684796
Toon op Google Maps met andere molens in de buurt
Toon deze molen in Google Streetview
Groningen
Het Hogeland
Zandeweer
Gemeente Kantens, sectie C, nr. 105
Gemeente Het Hogeland
Maalvaardig
Vh. het malen van graan en het pellen van gerst, thans buiten bedrijf
Herman Wubbolts
0595-431222

Donderdagmiddag en op afspraak

Fietsroute in de buurt van Windlust via fietsnetwerk.nl
389
00497
 
Vaags
Groot Wesseldijk
Verbij

Windlust

Constructie

Constructie

Houten achtkant, gedekt met riet, op stenen onderbouw met gewit houten tussenstuk.

Gedekt met riet

18,50 m.
Oud-Hollands

Deze molen heeft nooit een wiekverbetering ondergaan.

Roeden etc.

Kantel uw mobiel om de tabellen helemaal te zien

Kruiwerk etc.

Neutenkruiwerk; kruilier
Vlaamse vang; vangbalk met duim; vangstok; pal

Eén koppel maalstenen; compleet pelwerk (zie 'Geschiedenis'); kammenluiwerk

Bovenwiel 56 kammen
Bovenbonkelaar 31 kammen
Kammenluitafel 28 kammen
Luiaswiel 13 kammen
Aswiel pletterij 14 kammen
Spoorwiel 57 kammen
Beide pelschijflopen 18 staven
Steenschijfloop 21 staven
Overbrengingsverhoudingen 1 : 5,72 (pelwerk); 1 : 4,9 (maalwerk)

van de stelling: 5,30 m.

Een voudige baard, wit geverfd, rood afgebiesd met het opschrift "Wind Lust" en "18 18'.

Op de walpenplaat van de askop zijn stukjes spiegelglas gelijmd.
Het achterkeuvelens heeft imitatie-kapramen met blauw geverfde ruiten (vgl. de „Ceres" te Spijk). Een oude en bijna verdwenen gewoonte op Groninger molens.

Op één van de velden van het achtkant is in het rietdek het jaartal '1818' weergegeven.

Windlust

Verwijzingen

Verwijzingen

Kijk op allemolens.nl voor historische foto’s en documenten van deze molen.

Windlust

Geschiedenis

Geschiedenis

Deze molen werd in 1818 gebouwd als grondzeiler en in 1886 verhoogd tot stellingmolen.

Evert Klaassens Elema kocht deze molen in juli 1844 van Klaas Jochems de Haan. Een jaar later trouwde hij met Wemeltje Derks Meijer, maar overleed reeds in 1849. Zijn weduwe hertrouwde in 1851 met de muldersknecht Wijbe Klaassens van Dingen (die bij haar werkzaam was?). Ook hem was slechts een kort leven beschoren; hij overleed op 8 april 1873, slechts 55 jaar oud. Wemeltje Derks Meijer zelf overleed veel later, 17 januari 1900.

In maart van datzelfde jaar werd op verzoek van haar vijf kinderen, geboren uit twee huwelijken, de molen publiekelijk verkocht. Eén van die kinderen was Klaas van Dingen, gehuwd met Ida Holstein, was toen molenaar op de Windlust. Nieuwe eigenaar van molen met behuizinge en 8½ are grond werd Kornelis Boersma; gehuwd met Jantje Til. Kornelis overleed op 10 januari 1914, waarna het bedrijf overging op zijn ongehuwde zoon Hendrik. Deze zou pas later trouwen met Diewerke Jantina Nienhuis.

In ‘De Molenaar’ van 4 juli 1956 bood Hendrik Boersma zijn "goed onderhouden windkorenmolen, met woonhuis en grote tuin", te koop aan. In datzelfde jaar werd het complex door de toenmalige gemeente Kantens aangekocht voor ƒ 8.000,--. De officiële overdracht vond plaats op 14 februari 1957.

In 1961/62 volgde een restauratie, waarbij de molen onder meer nieuwe roeden kreeg. Bijzonder: het waren de eerste metalen roeden voor deze molen. De toen vervangen houten roeden waren in 1946 gestoken en afkomstig van zaagmolen Nooitgedacht van Ten Post.

Een algehele restauratie volgde in de jaren 1975-’76, waarmee een bedrag van ƒ 130.000,-- was gemoeid. De firma Bremer vernieuwde vrijwel de gehele kap, waartoe de molen enige tijd onttakeld stond. Vervolgens werd die nieuwe kap, compleet met de reeds gestoken en opgehekte buitenroede, geplaatst. De officiële ingebruikname volgde op 14 augustus 1976.

Opmerkelijk is de situatie van het pelwerk: rond 1945 zijn de twee pelstenen verwijderd, dat wil zeggen: zij bevinden zich thans los op de begane grond, dus zonder functie. Voor het overige is de pellerij helemaal compleet met twee schijflopen, pelkuipen met blik en schuiven, schootemmers, pelrompen, schudzeef en waaierij.
Als de molen draait draaien de pelspillen mee: molenaar Herman Wubbolts heeft zelf indertijd rijnen gemaakt waardoor de pelspillen gewoon mee kunnen draaien. Op de spillen zitten riemen waarmee de waaierkast inwerking wordt gesteld. Voor de hand ligt de vraag: "Waarom zijn die stenen (nog) niet teruggeplaatst?".

Dunning Molenbouw voerde eind 2012 groot onderhoud uit: zo werden korte spruit, een lange schoor en de windpeluw met voorkeuvelens vervangen.


Windlust

Aanvullingen

Aanvullingen

Wat de roeden betreft nog een opmerking: het lijkt waarschijnlijk dat bij de flinke restauratie van 1975/76 de in 1962 gestoken roeden gehandhaafd zijn. Het lijkt althans uitermate onwaarschijnlijk dat een amper 13 jaar oude roede alweer zou moeten worden vervangen. Reden voor de redactie om de roedengeschiedenis van deze molen flink te herzien!

Molenaar Hendrik Boersma stond bekend om zijn grote netheid. Hij deed zijn werk in de molen op pantoffels en droeg in de zak van zijn overall altijd een kleine handveger. Lege zakken werden door hem nooit door het trapgat gegooid, maar steeds in de hand naar beneden gedragen om stof te vermijden.

Bronnen: Boerderijenboek Middelstum-Kantens (1983) en Groninger Molenboek (1981) met correcties van de daar vermelde gegevens van B. van der Veen Czn.
Onderzoek door G. Nienhuis.
Diverse gegevens uit Allemolens, met name bij Zandeweer.

Windlust

Historische foto's

Historische foto's

Eertijds naar molendatabase.nl ingezonden historische foto’s van deze molen.
Kijk op allemolens.nl voor historische foto’s en documenten van deze molen.
Vaags
Groot Wesseldijk
Verbij

Windlust

Actuele foto's

Windlust, Zandeweer, Bernd Käding (25-7-2012) | Database Nederlandse molens
© Bernd Käding (25-7-2012)
Windlust, Zandeweer, Willem Jans (16-7-2005) | Database Nederlandse molens
© Willem Jans (16-7-2005)
Windlust, Zandeweer, Henk ten Bos (15-8-2017) | Database Nederlandse molens
© Henk ten Bos (15-8-2017)
Windlust, Zandeweer, Robert Swijghuizen (2008) | Database Nederlandse molens
© Robert Swijghuizen (2008)
Windlust, Zandeweer, Willem Jans (16-7-2005) | Database Nederlandse molens
© Willem Jans (16-7-2005)
Windlust, Zandeweer, Een deel van het resterende pelwerk.  Willem Jans (16-7-2005). | Database Nederlandse molens
© Een deel van het resterende pelwerk.
Willem Jans (16-7-2005).
Windlust, Zandeweer, Willem Jans (16-7-2005) | Database Nederlandse molens
© Willem Jans (16-7-2005)
Windlust, Zandeweer, Sander Boom (6-5-2021)Het luiwerk. | Database Nederlandse molens
© Sander Boom (6-5-2021)
Het luiwerk.
 

Draag zelf bij

    Tekst  
Stuur ons uw teksten over deze molen
  |   Stuur ons uw teksten over de motor in deze molen (indien van toepassing)
Vanwege migratie van de server is het even niet mogelijk om teksten in te sturen.
   
    Foto's  
Stuur uw foto's van deze molen (ook eventuele motor)
Vanwege migratie van de server is het even niet mogelijk om foto's in te sturen.