Molen (watermolen), Laag-Keppel

Laag-Keppel, Gelderland
b

korte karakteristiek

naam
(watermolen)
modeltype
Watermolen
functie
korenmolen
bouwjaar
bedrijfsvaardigheid
Maalvaardig
bestemming
Het malen van graan, thans op vrijwillige basis
adres
Dorpsstraat 30
6998 AB Laag-Keppel
beek
Vm. Oude IJssel
Toon op Google Maps met andere molens in de buurt  
Toon op Google Maps met andere molens in de buurt
Ten Bruggencate-nr.
03127
oude dbnr.
B236
Meest recente aanpassing
| Verwijzingen
media-bestand
Molen 03127 (watermolen) (Laag-Keppel)
Frank Hendriks (14-6-2019)

locatie

plaats
Laag-Keppel
beek
Vm. Oude IJssel
gemeente
Bronckhorst, Gelderland
kadastrale aanduiding
Gemeente Keppel, sectie D, nr. 824
geo positie
X: 212441, Y: 445397
N: 51.99398, O: 6.22356
biotoopwaarde
landschappelijke waarde
Het molencomplex (waterkorenmolen en spinnekop) heeft een grote landschappelijke waarde

contact en bezoek

bezoek/postadres
Dorpsstraat 30
6998 AB Laag-Keppel
molenaar
D. Minor
telefoon
0314-381080
e-mail

social media
open voor publiek
nee
gericht op scholen
nee
bijzonderheden
fietsroute
fietsroute in de buurt van (watermolen) via fietsnetwerk.nl

constructie

modeltype
Watermolen
krachtbron
water
kenmerken
functie
inrichting

Eén koppel 16der kunststenen; één koppel 'wolfjes' (Ø 80cm.); elektrisch luiwerk; jacobsladder

gangwerk
wateras
ijzer
rad
traditioneel
rad diameter
04,60 m.
afbeelding van onze ondersteuners

geschiedenis

toestand
werkend
bouwjaar
bedrijfsvaardigheid
Maalvaardig
bestemming
Het malen van graan, thans op vrijwillige basis
molenmaker
G.J. ten Have, Aalten (1969)
omwentelingen
geschiedenis

Vanaf de 14e eeuw wordt er melding gemaakt van watermolens die tot de goederen van de Heerlijkheid Keppel behoorden. Het gelijknamige kasteel en de nederzetting, gelegen op een eilandje gevormd door de Oude IJssel en de strang Molenbeek, waren in bezit van de geslachten Van Keppel, Van Voorst en- sinds 1530 - Van Pallandt. De strang leverde het water voor de molen. Later stroomde het water door een toevoerleiding naar het rad. De molen is tot 1945 in gebruik geweest. Daarna werd van een elektromotor gebruik gemaakt.

Kort na 1945 verrichtte het Waterschap van de Oude IJssel ten behoeve van een betere waterafvoer en verbeteringen voor de scheepvaart. Dit had door voor de watermolen ingrijpende (en funeste) gevolgen: het rad kon niet meer door waterkracht in beweging worden gebracht.
Op voorstel van dhr. J.H. Rijnenberg van de Gelderse Molenstichting werd in 1968 een systeem ontwikkeld om het rad weer met waterkracht te kunnen laten draaien. De beneden de watermolen gelegen kolk wordt sindsdien d.m.v. een kleine spinnekopmolen uit Friesland op een 1,5 m. lager peil dan de rivier gehouden. Gelijktijdig met de bouw van deze poldermolen is ook de watermolen in 1968/69 gerestaureerd door molenmakersbedrijf Ten Have uit Aalten.
Over het resultaat kan worden gezegd: het is beslist een goed idee geweest om het waterpeil in een molenkolk te verlagen zodat een watermolen kan malen en daarvoor een windmolen te gebruiken. Helaas is de capaciteit van deze kleine windmolen onvoldoende om de molenkolk zodanig laag te houden dat de watermolen lange tijd achterelkaar kan functioneren. Daar is domweg een veel grotere windmolen voor nodig.

De wateras is i.v.m kwelwater beneden het 9 meter peil (+NAP) ongeveer 40 cm. hoger gelegd. Het waterwiel was vroeger 2 X 40 = 80 cm groter in diameter. Het aantal kammen was toen 52. De overbrengingsverhouding was toen voor het 16der koppel 1 : 6,34.
Thans is alleen het kleine koppel 'wolfjes' maalvaardig.


aanvullingen

toelichting naam

Deze watermolen heeft, voorzover bekend, nooit een naam gehad.

wetenswaardigheden

Rad Ø 04,60 m.; breed 1,20 m.

literatuur

Bij de molen is een boekje verkrijgbaar, uitgegeven door de Stichting Keppelse Molens, getiteld Slechts bij wind ...., welke de 600-jarige geschiedenis beschrijft van de Keppelse watermolen.

foto's

foto's