Molen Buitenmolen / Commandeursmolen, Tiel

Tiel, Gelderland
v

korte karakteristiek

naam
Buitenmolen / Commandeursmolen
modeltype
Wipmolen
functie
korenmolen
bouwjaar
verdwenen
toestand
verdwenen
Toon op Google Maps met andere molens in de buurt  
Toon op Google Maps met andere molens in de buurt
fietsroute
fietsroute in de buurt van Buitenmolen / Commandeursmolen via fietsnetwerk.nl
Ten Bruggencate-nr.
02660 c
oude dbnr.
V2203
Meest recente aanpassing
media-bestand
Molen 02660 c Buitenmolen / Commandeursmolen (Tiel)
fragment kaart 1649, J. Blaeu

locatie

plaats
Tiel
plaatsaanduiding
aan de Tolhuiswal, dicht ten NW van de stadsommuring in de buurt van het huidige station
gemeente
Tiel, Gelderland
streek
Betuwe
kadastrale aanduiding 1811-1832
Tiel D (2) 147 Gerrit van Soelen, molenaar
geo positie
X: 157803, Y: 433399
N: 51.88911, O: 5.42792

constructie

modeltype
Wipmolen
krachtbron
wind
functie
plaats bediening
plaats kruiwerk
middenkruier
kruiwerk
zetelkruier
afbeelding van onze ondersteuners

geschiedenis

toestand
verdwenen
bouwjaar
verdwenen
verbrand
geschiedenis
Afgezien van de Buitenmolen van Tiel, die inderdaad buiten de stad lag, bevonden alle stedelijke korenmolens zich op een verhoging in een hoek van de stadsmuur, zodat zij aan drie kanten vrij stonden. Met het oog op de overheersende windrichting ging de voorkeur uit naar de westkant van de stad.
Alleen de molen van Asperen en de Gasthuismolen in Tiel stonden in het noord-, respectievelijk zuidoosten. In Tiel bevond de Binnenmolen zich al in het zuidwesten, terwijl de ligging van de Gasthuismolen aan de Waal oook grote voordelen had.
Bron: onbekend.
-----

Dordrechtsche Courant 3 feb. 1855:
"Te Tiel ontstond dinsdag nacht een hevige brand in den windkorenmolen van den molenaar van Floresteijn, even buiten die stad. In weinige uren was het geheele gebouw een prooi der vlammen en leverde zulks in het midden van den nacht een trotsch en verheven schouwspel op. De molen was voor brandschade verzekerd, terwijl de oorzaak van den brand niet bekend is."
Jaap de Vries, 28 feb. 2009.
-----

Willem Gerrit van Florestein (1816-1904) was eerst molenaar te Lienden (1845), later molenaar te Drumpt. In 1857 wordt hij vermeld als landbouwer te Drumpt.
Bauke Jansen, 3 nov. 2016.
-----

De molen staat al op de kaart die Jacob van Deventer in ca. 1560 van Tiel en omgeving maakte.

aanvullingen

trivia
Uit het boek: 'Versteend verleden, schetsen uit de historie van Tiel', Huub van Heiningen, Tiel 1999; p. 68 het volgende: De Buitenmolen brandde in 1855 tot de grond toe af. Op de kadastrale kaart van 1833 is deze als een vierkantje op een heuvel afgebeeld. Dit betekent dat de gegevens [standerdmolen] in de database niet kloppen [klopten]. Mijn voorlopige conclusies: Het vierkantje op de kaart van 1833 kan bezwaarlijk een standerdmolen geweest zijn.
1- een gesloten voet kwam toen nog weinig voor,
2- bij een gesloten voet zijn de hoeken vrijwel altijd afgeschuind.
3- teerlingen volgens noord-zuidassen kloppen hier niet.
Als we van een wipmolen uitgaan, ingericht als korenmolen klopt het waarschijnlijk wel. Wipkorenmolens zijn in de Lopikerwaard, de Alblassser- en Tielerwaard vrij algemeen als dorpskorenmolen in zwang geweest. Zo een stond tot 1924 in Est (Den Besten). Waarom zou de Buitenmolen geen wipmolen kunnen zijn geweest? Waarschijnlijk als opvolger van de standerdmolen die we op deze locatie kennen.
D. Zweers, 23 aug. 2005.
-----

NB De aangegeven locatie is een schatting naar de kadasterkaart.