Nederlandse Molendatabase
Meterik, Limburg

Eendracht maakt Macht

Eendracht maakt Macht

1899
Beltmolen
Ronde stenen molen
Korenmolen
Schadijkerweg 36
5964 NB Meterik
Limburg
X: 199059 Y: 385728
N 51.458902 O 6.021154
toon op Google Maps
toon in Google Streetview
Meterik
Horst aan de Maas
Gemeente Horst, sectie O, nr. 367
Stichting Molen Eendracht maakt Macht
Maalvaardig
Het malen van graan, thans op vrijwillige basis
Michiel Baltussen
-
Zaterdag 13.30 - 17.00 uur en op afspraak via 077 – 3982611 (Th. van Rens)
445
LB014
00224
22654

Vaags
Groot Wesseldijk

Eendracht maakt Macht

Constructie

Constructie

Ronde stenen molen
Gedekt met dakleer
26,00 m.
Systeem-Van Bussel met neusremkleppen op beide roeden
In 1950 kreeg deze molen op beide roeden het systeem-Van Bussel
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Pos. bouw Jaar Steek Positie Verdw. Lengte
klik voor meer info Pot ? binnen ? ? binnen 1998 26.00
klik voor meer info Pot ? buiten ? ? buiten 1998 26.00
klik voor meer info Derckx 0869 buiten 1997 1998 buiten aanw. 26.00
klik voor meer info Derckx 0870 binnen 1997 1998 binnen aanw. 26.00
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Enthoven & Co, L.I. 0226 1859 1899> aanw.
Eén koppel 16der kunststenen; één koppel zelfscherpende stenen (buiten gebruik)
Bovenwiel 71 kammen
Bovenschijfloop 37 staven
Spoorwiel 114 kammen
Steenschijfloop 36 staven
Overbrengingsverhouding 1 : 6,08
J. Wijnhoven, Venray (1899)

Eendracht maakt Macht

Versiering

Eenvoudige baard, op de koppen van de voeghouten aangebracht, donkergroen geverfd, wit afgebiesd, met de jaartallen '1798' en '1899' en daaronder 'Eendracht maakt macht'.

Fraaie achterbaard, afkomstig van de oorspronkelijke molen uit de omgeving van Nieuwkoop. Daar was deze baard echter aan de voorzijde aangebracht!

Eendracht maakt Macht

Verwijzingen

Eendracht maakt Macht

Geschiedenis

Geschiedenis

De ingezetenen van de afgelegen buurtschap Meterik, voornamelijk bestaande uit boeren en landarbeiders, voerden kort voor de eeuwwisseling actie voor een eigen kerkgebouw en een geestelijke. ledere zondag moesten zij de lange weg naar Horst afleggen voor het bijwonen van de mis. Vooral in de winter was dit een grote opoffering. Ook de karren met maalgoed moesten regelmatig de lange weg naar een van de Horster molens afleggen, tenzij de molenkarren het maalgoed haalden en thuisbrachten. Dit verhoogde echter het maalloon. Een molen zou zowel in de eigen behoefte als in het onderhoud van de geestelijke (een rector) kunnen voorzien, zo redeneerde men. De inwoners van Meterik wisten in korte tijd geld bijeen te brengen, zodat in 1898 met de bouw van kerk en molen kon worden begonnen.
Eind 1899 kon molenbouwer Jan Wijnhoven uit Venray de forse windmolen, die de naam Eendracht maakt Macht kreeg, opleveren; daarna werd met de woning voor de rector begonnen.

De molen werd gebouwd op een perceel bouwland van Jan Drabbels, particulier landmeter en landbouwer van beroep en één van de voorvechters van de Meterikse Boerenbond. Ook de windmolen met aanhorigheden stond op zijn naam, waaruit mag worden afgeleid dat hij het meeste geld beschikbaar stelde of de overige deelnemers had uitgekocht. Alles in deze molen is zwaar en solide uitgevoerd.

Voor de bouw zijn onderdelen van een Zuid-Hollandse molen gebruikt, die uit 1798 dateerde, een jaartal dat de baard van de Meterikse molen vermeldt. Algemeen wordt aangenomen dat het gaat om een molen van de Nieuwkoopse droogmakerij te Ter Aar. In 1896 werd een grote groep molens uit deze polder voor afbraak verkocht.

Onder de steenzolder liggen acht zware houten balken. De molenas is tamelijk kort en waarschijnlijk later gelegd, waarvoor een tweede penbalk tussen de voeghouten werd aangebracht. De koning is langer dan gewoonlijk en loopt door tot op de vloer van de steenzolder, hetgeen in verband met overkruien zijn bezwaren heeft.

In 1901 werd aan de linkerzijde van de inrit een aanbouw met toog of kazemat in de molenberg gebouwd, waarin een stoomlocomobiel werd geplaatst, die een maalstoel onderin de molen aandreef.

Jan Drabbels verkocht de wind-en stoomgraanmolen in 1906 voor ƒ 6000, - aan 'Eendracht maakt Macht, Coöperatieve Vereeniging tot exploitatie van den wind-en stoomgraanmolen Horst aan de Meterik'. Ten behoeve van de molenaar werd in 1909 aan de linkerzijde van het molenerf een huis met schuur gebouwd die op de machinekamer van de locomobiel aansloot. Het volgende jaar werd een pakhuis bijgebouwd.

De molen werd tot het laatste jaar van de Tweede Wereldoorlog gebruikt. In 1944 werd de molen eigendom van de Limburgse Land- en Tuinbouwbond (LLTB), afdeling Meterik, en liep in dat jaar zware oorlogsschade op. In 1949-1950 werd de molen gerestaureerd en voorzien van Van Bussel-stroomlijnwieken. Op 24 juni 1950 werd hij met een groot molenfeest weer in bedrijf gesteld. Nog één jaar werd de molen door molenaar Hermans gebruikt en daarna definitief door de LLTB stilgezet.

In 1962 vond een nieuwe restauratie plaats. De algemene situatie verbeterde echter niet. Hij diende als stal en men kon de schapen zelfs op de maalzolder aantreffen. De vervuiling was dan ook groot.

Om de molen voor afbraak te behoeden, besloot de gemeente Horst in 1975 de molen over te nemen. Nogmaals voerde de firma Gebr. Adriaens uit Weert meteen in 1975 een herstel uit. Naast het bestaande koppel zelfscherpende 17der stenen, fabrikaat Francois Jansen in Visé (B.), werd er een nieuw koppel kunststenen van de firma Kees uit Leende gelegd.

In 1994 ging de molen over naar de stichting Molen Eendracht maakt Macht. Dankzij maalgoed van o.a. de LLTB, particulieren en een nabij gelegen meelfabriek, kunnen bezoekers het maalproces in werkelijkheid meemaken.

Eendracht maakt Macht

Aanvullingen

Aanvullingen


Ongetwijfeld slaat "Eendracht maakt Macht" op de samenwerking die het buurtschap Meterik toonde om een molen én een kerk te realiseren.

Toon van As, De Eendracht maat Macht in Meterik opnieuw gevoegd, in: Molenwereld 2 (2003), pp. 50 - 52.

Eendracht maakt Macht

Historische foto's

Historische foto's

Kijk op allemolens.nl voor historische foto’s en documenten van deze molen.

Eendracht maakt Macht

Actuele foto's
Eendracht maakt Macht, Meterik, Foto's: Henk.Kentjens (oktober 2010). | Database Nederlandse molens
© Foto's: Henk.Kentjens (oktober 2010).
Eendracht maakt Macht, Meterik, Foto: Frans van Unen (6-9-2006) | Database Nederlandse molens
© Foto: Frans van Unen (6-9-2006)
Eendracht maakt Macht, Meterik, Foto: Rob Pols (9-7-2005) | Database Nederlandse molens
© Foto: Rob Pols (9-7-2005)
Eendracht maakt Macht, Meterik, Foto: Marcel van Nies (11-2-2017)
© Foto: Marcel van Nies (11-2-2017)
Eendracht maakt Macht, Meterik, Foto: Marcel van Nies (11-2-2017) | Database Nederlandse molens
© Foto: Marcel van Nies (11-2-2017)
Eendracht maakt Macht, Meterik, Foto: Marcel van Nies (11-2-2017)
© Foto: Marcel van Nies (11-2-2017)
Eendracht maakt Macht, Meterik, Foto: Marcel van Nies (11-2-2017)
© Foto: Marcel van Nies (11-2-2017)
Eendracht maakt Macht, Meterik, Foto: Marcel van Nies (11-2-2017)
© Foto: Marcel van Nies (11-2-2017)
Eendracht maakt Macht, Meterik, Foto: Marcel van Nies (11-2-2017)
© Foto: Marcel van Nies (11-2-2017)

Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: maandag 13 februari 2017 | Foto Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen Eendracht maakt Macht, Meterik home vorige pagina