- bouwjaar
- verdwenen
-
verplaatst
- verplaatst naar
- geschiedenis
-
Te Zeelst in de Molenstraat op de hoek van de Hoogstraat stond een standerd-korenmolen. Op deze plaats stond in 1379 al een molen. Blijkens een artikel in 'Zeelster Boerenleven' was deze in 1385 van de heer van Cranendonk. Later kwam hij in bezit van de prinsen van Oranje-Nassau.
Toen de schepenen van Zeelst in 1702 een verklaring opstelden voor pachter Adriaen Leijtens, behoorde de molen aan de erfgenamen van wijlen Zijne Majesteit van Groot-Brittanië. In de 18e en 19e eeuw werd de molen bemalen door het molenaarsgeslacht De Laure.Uit onderstaande advertentie blijkt dat bij deze windmolen ook een rosmolen was. Beiden werden in genoemde advertentie voor een deel, te weten een zesde en een zestiende deel, te koop aangeboden.
13-08-1776: 's Hertogenbossche courant
De Notarissen Van den OEVER en DE GIER, als gelaste van hunne Principaalen , zullen op maandag den 2 September 1776 des namiddags om twee uuren in het StadsKoffyhuis, staande aan de Groote Maikt binnen deze Hoofd- Stad 's BOSCH, en bewoond wordende by Monsr. Matthys van Pinxteren , publyk verkopen. De helft in den GOIRLSE WINDKOORNMOLEN, en de geheele Molen, Huizinge, Teul en Weilanden daarby gehoorende.
Item, de helft van den WIND KOORNMOLEN genaamt den Nieuwen Molen, geleegen onder de Heerlykheid Tilburg, ter plaatse genaamt aan den Heikant.
Item, een Zesde, en een Zestiende in een KOORN en ROSMOLEN, Huizinge, Schuur en Landeryen gelegen onder voorn. Heerlykheid Tilburg ter plaatse genaamt Veldoven. enz..
Op 9 december 1812 werd de molen, eigendom van de Prins van Oranje, geveild en verkocht aan B. de Laure (bron: Nationaal Archief, Financiën: verkochte Domeinen, Nummer: 2795.
Op slechts 100 meter afstand in noordwestelijke richting werd in 1858 een stenen bergmolen gebouwd door mulder Der Kinderen uit Geffen.Omstreeks 1870 kwamen beide molens in bezit van Franciscus Bazelmans. Deze voorzag de standerdmolen in 1883 van een askop van gieterij Mercx.
In 1889 werd de molen (ongetwijfeld niet meer dezelfde als de middeleeuwse) verplaatst naar Mierlo-Hout (zie dbnr 5986).
Blijkens de Dagboeken van P.N. Panken zou de molen omstreeks 1889 verplaatst zijn naar Acht (bij Eindhoven). In 1891 werd in Acht de nog bestaande stenen molen gebouwd. Het is mogelijk dat de standerdmolen uit Zeelst korte tijd in Acht heeft gestaan, maar waarschijnlijker is dat er alleen één was om de molen naar Acht te verplaatsen. Het is ook nog denkbaar dat de molen gedemonteerd werd door molenmaker Van Himbergen die in die tijd in Woensel gevestigd was. Van Himbergen zou ook de stenen molen in Acht hebben gebouwd.
Nico Jurgens, 25 feb. 2006 & 10 jan. 2009.
-----
In 1858 bouwde mulder 'der Kinderen' uit Geffen de huidige bergkorenmolen en ook deze molen ging over in het bezit van de familie Bazelmans en wel Franciscus Bazelmans, mijn overgrootvader. Bij de boedeldeling in 1887 door de kinderen van Franciscus Bazelmans en Maria van Luijtelaar, mijn overgrootouders dus, werden de beide molens aan zoon Henricus toegewezen. Deze standaardmolen werd in 1888 door zijn eigenaar Henricus Bazelmans verkocht en deed vervolgens nog tot 1937 dienst in Mierlo-Hout.
De bergkorenmolen was intussen gebouwd in Zeelst in de Kapelstraat door mulder Der Kinderen uit Geffen.
In 1894 werd de molen verkocht aan Bernardus Borghaerts.
In 1913 kocht Henricus Bazelmans de wind- en stoomgraanmolen met 4 koppel stenen weer terug, op mondelinge last van de zoon van Antonie, Adrianus Kerkhofs, molenaar te Reusel.De zoon van Henricus, Adrianus Kerkhofs, in Zeelst bekend als Janus de mulder, was al sinds 1912 in Zeelst woonachtig in de Molenstraat en bouwde later het woonhuis bij de molen.
Van beide molens staan afbeeldingen en nog meer van de geschiedenis omschreven in het boek "Verloren dorp" 'Het Zeelst van vroeger' door Thieu Vlemmix en in het boek "Zeelster Boerenleven" waarin de twee molens allebei staan afgebeeld met historie etc. Dit laatste boek is uitgegeven door de "Stichting Zeelst schrijft geschiedenis".
De standaardmolen verdween in 1888 en stond op de hoek van de Molenstraat en de Hoogstraat in Zeelst.
Bron: 'Stichting Zeelst Schrijft Geschiedenis'.
Ine van Zuylen-Bazelmans, 14 feb. 2012.