- bouwjaar
- verdwenen
-
gesloopt
- geschiedenis
-
De voorganger van deze standerdmolen was een zelfde molen die in het zelfde jaar op 22 januari was omgewaaid.
De molen behoorde tot de goederen van de familie Van Oranje Nassau. Sinds de Franse overheersing aan het eind van de achttiende eeuw werd de molen net als alle andere Nassause Domeinen onteigend en eigendom van de Staat. Na de terugkeer van de Oranjes bleef dit zo.
In 1820 werd als bezuiniging veel verkocht: de watermolenaar Leendert Brand uit het naburige Poortvliet nam zijn kans waar en kocht Het Zeepaard aan. Hij werd dus van watermolenaar een zelfstandig korenmolenaar, een zeer unieke overstap. Met zijn vrouw Maria Matthea en kinderen woonde hij aan de Lage Markt in Scherpenisse.
In 1821 werd Leendert voor het gerecht gedaagd, omdat hij op zondag de molen had laten malen. Hij moest daarvoor een flinke boete betalen.
In 1837 overleed Leendert, zijn vrouw en kinderen erven de molen en overige bezittingen. Zoon Jacob is dan de molenaar, zijn moeder de eigenaar. Na het overlijden van Maria Matthea werd de molen in 1840 publiek verkocht. Jacob Brand zette het vak wel enige jaren voort als knecht op de korenmolen van Sint Maartensdijk.
verdere aanvullingen
Literatuur: Jan-Willem de Winter en Tessa de Winter-Agterhuis, Het uitzonderlijke leven van molenaar Leendert Brand. "Als het niet harder waait, moet gij mij niet meer roepen", in: De Nieuwe MolenWereld 6 (2020), pp. 45-51.06-11-1921: Op 6 november 1921 scheurde door een storm de eiken steenbalk, dit is de balk die het fundament vormt van de draaibare kast.
In 1929 brak er een roede. Omdat de herstelkosten zo hoog waren voor de eigenaar/molenaar C. Hartog is de molen toen gesloopt.
14-12-1928: De Maasbode
Verdwijnende molens.
Te Scherpenisse (Tholen) staat een der nog overgebleven standaardmolens, genaamd 'het Zeepaard', die vermoedelijk in de 15e eeuw is gebouwd. Zeker is het dat hij in 1574 inwendig werd hersteld en het reglement van het in 1594 door Maria van Nassau ter plaatse opgericht Cloveniersgilde vermeldt, dat de Gildebroeders op den toen nog eenigen korenmolen het recht hadden vrij te laten malen.
Thans heeft de eigenaar besloten voor zijn bedrijf van motorkracht gebruik te maken en daardoor is ook deze molen ten doode opgeschreven, indien niet een of andere vereeniging hem alsnog uit sloopershanden redt.
26-11-1929: Algemeen Handelsblad
Verdwijnende molen
De houten molen te Scherpenisse (eiland Tholen), dateerend uit de 16e eeuw, valt dezer dagen onder sloopershanden. Reeds is men met de afbraak begonnen. -
Molen 03534 Het Zeepaard (Scherpenisse)Ansichtkaart, coll. R. Pols
Molen 03534 Het Zeepaard (Scherpenisse)Foto coll. DVM