|
© De Hoekmolen volop malend! Foto: Gerard Barendse (2007). |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Romp | Ondertoren gedekt met riet | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Kap | Bovenhuis gedekt met hout; voorzijde visgraatverband; geheel geteerd | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Vlucht | 25,55 m. | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Wiekenvorm | Oudhollands | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Wiekenkruis |
Bovenas |
Geschiedenis
De Hoekmolen, staande in het veld ten noordoosten van Meerkerk, is de laatst overgeblevene van twee wipmolens die de polder Neder-Heicop en Neder-Boeicop bemaalden. De andere was de Peilmolen, een naam die bij de vorige twee fotos is verklaard. Beide sloegen uit op het Merwedekanaal. In 1926, een jaar dat zo menige molen in de streek niet heeft overleefd, werd de Peilmolen omgebouwd tot een motorgemaal, dat daarna jarenlang, te zamen met de Hoekmolen, de bemaling van deze 496 hectare grote polder verzorgde.
Het bouwjaar is niet exact bekend maar het is een zeer oude molen. Tot in 1945 bemaalde de molen de polder Neder-Heikoop en kwam buiten gebruik doordat er een dieselgemaal kwam. Door inzet van de gemeente en organisaties bleef de molen behouden en kwam in 1960 in bezit van het Hoogheemraadschap van de Alblasserwaard en Vijfherenlanden. Nadat deze instelling in 1984 opgegaan was in het Hoogheemraadschap van de Alblasserwaard en de Vijfheerenlanden, is de molen, tezamen met drie andere, op 1 februari 2008 verkocht aan de SIMAV. Tijdens stormweer op zaterdag 20 maart 2004 sloeg de molen op hol, raakte in brand en werd zwaar beschadigd. Het bovenhuis werd grotendeels verwoest; de ondertoren overleefde het, op waterschade na. De bovenas begaf het niet en het wiekenkruis bleef onbeschadigd. Snel en juist optreden van de brandweer, die het zeer moeilijk had met de harde wind, heeft vermoedelijk algehele verwoesting voorkomen. Het herstel werd snel ter hand genomen: op 1 juni 2005 is het geheel nieuwe bovenhuis aangebracht en eind juni was de molen alweer draaivaardig. De bovenas, die het tijdens de brand uithield, werd alsnog afgekeurd en dus moest een nieuwe as worden gegoten. In 2007 zijn aan de overkant van het Merwedekanaal behoorlijk wat bomen gekapt, zodat de windvang uit de westelijke hoek duidelijk beter is geworden. In 2009 is begonnen met fors herstel van ondertoren en waterlopen: diverse houtverbindingen zijn vervangen of voorzien van kunsthars, daarna is het riet op de ondertoren vervangen. De waterloop is 10 cm verdiept, de schoepen van het scheprad werden daarom verwijderd (en later weer aangebracht). De vloer van de krimp en de opleider zijn van beton gestort. Drie muurplaten (ondertafelement ondertoren) zijn op de noordelijke na vervangen; er zijn drie manderstijlen en een korbeel vervangen, de vloer rond het onderwiel is hersteld. Alle gaande werken en ook de vang zijn nagelopen en opnieuw afgesteld. Hekwerk en de voorzomen en borden gerepareerd. Ook de krui-schoren zijn vernieuwd, de trap gerepareerd en de lier verbeterd. Op 6 juli 2010 werd de gerestaureerde molen opgeleverd.
©
Foto: Gerard Barendse (2007).
©
Foto: P. Steunenberg (21-03-2004).
©
Foto: Henk van Steenbergen (09-10-2004).
Laatst bijgewerkt: woensdag 1 september 2010 |