Nederlandse Molendatabase  
Nuenen, Noord-Brabant
Database nr. 568
Inventaris nr. NB068
Naam De Roosdonck
Bouwjaar 1884
Type Beltmolen
Kenmerken Ronde stenen molen
Functie Korenmolen
Ligging Gerwenseweg 2
5674 SG Nuenen
Rijksdriehoek X: 166349 Y: 388121
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Gemeente Nuenen, Gerwen en Nederwetten
Kadaster Gemeente Nuenen, sectie B, nr. 4342
Monumentennummer 30823
Landsch. waarde Zeer groot; markant gelegen aan de noordzijde van Nuenen; aan de dorpszijde wel vrij veel bomen die voor windbelemmering zorgen
Eigenaar H.A.S.A. Merks
Bedrijfsvaardigheid Maalvaardig
Omwentelingen 2009: 134.447
2010: 128.573
2011: 148.006
2012: 160.168
2013: 140.000 (teller ging in december stuk).
Bestemming Het malen van graan, thans op vrijwillige basis
Molenaar Mario Collombon / Jeroen van Boxmeer
Telefoon 040-2836379 / 06-45154564
Bezoekmogelijkheid Zaterdag 10:00 - 15:00 uur en op afspraak
Meelverkoop

© Foto: Mario Collombon (12-5-2012).   
Constructie
Romp Ronde stenen molen
Kap Gedekt met dakleer
Vlucht 26,00 m.
Wiekenvorm Oud-Hollands
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Positie Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Pannevisg.n.binnen??197126.40 m.
klik voor meer info Pannevisg.n.buiten??197126.40 m.
klik voor meer info Derckx0084binnen19721972aanw.26.00 m.
klik voor meer info Derckx0083buiten19721972aanw.26.00 m.
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Enthoven & Co, L.I.01411856?aanw.04.20 m.
Kruiwerk Engels; kruilier (staartrol tegen muurwerk)
Vang Losse Vlaamse blokvang uit vier stukken; vangbalk met haak; vangtrommel; pal
Inrichting EŽn koppel 17der blauwe en ŽŽn koppel 17der blauwe stenen met kunstoplage; buil; graanpletter; sleepluiwerk; elektrisch aangedreven maalstoel
Overbrengingen Bovenwiel 49 kammen
Bovenschijfloop 25 staven
Spoorwiel 76 kammen
Steenschijfloop blauwe steen met kunst´oplage` 30 staven
steenschijfloop 17der blauwe steen 27 staven
Overbrengingsverhoudingen 1 : 4,98 / 1 : 5,5
Hoogte van de belt: 4,00 m.
Molenmaker Antonius van Himbergen, Eindhoven (1884)
Versiering
Eenvoudige baard, wit geverfd, donkerrood afgebiesd, met in grote letters 'de-Roosdonck'

Sluitsteen boven de toog van de invaart met daarop de jaartallen '1884' en '1971'.
Verwijzingen
Eigen website De Roosdonck
Ten-Bruggencatenr. 02604
allemolens.nl zoek op Ten-Bruggencatenummer in allemolens.nl naar aanvullende informatie
Geschiedenis
De molen is in 1884 opdracht van Marcellus van den Eijnden uit Dommelen gebouwd door Antonius van Himbergen uit Woensel (Eindhoven). Het werd een andere molen dan voorzien:
de bedoeling was een stellingmolen, maar tijdens de bouw stortte de op dat moment ruim 15 meter hoge romp in; daarbij kwam een metselaar om het leven. Deze ramp voltrok zich op 17 oktober 1883. Vervolgens werd besloten, een iets lagere molen te bouwen; dit werd de huidige ronde stenen beltmolen.

In 1887 verleende de gemeente vergunning om de molen geschikt te maken voor het olieslaan. Van den Eijnden kocht daartoe bij zijn Heezer collega Van Asten twee slagheien met toebehoren en een tweetal kantstenen uit diens oliemolen aan de Leenderweg (St. Victor). Het oliewerk bevond zich op de begane grond van de molen en was tot 1930 in gebruik, waarna het werd uitgesloopt.
Inmiddels was in 1898 Hendricus Merks, afkomstig uit Boxtel, eigenaar van de molen geworden. Later ging de molen over naar zijn zoon Arnoldus Martinus.

Na 1945 verhuisde het Engels kruiwerk van de door oorlogsgeweld onherstelbaar beschadigde molen op het Hoogeind te St. Oedenrode naar Nuenen.
In 1959 kwam De Roosdonck buiten bedrijf en trad zwaar verval in.

Om de molen te kunnen behouden, kocht de gemeente Nuenen de molen in 1970. Eerst werd de ingestorte inrijpoort hersteld; daarna werd de molen zelf onder handen genomen.
In 1971 werd de molen feestelijk geopend en regelmatig in bedrijf gesteld door Noud Merks, vader van de huidige eigenaar Hennie Merks.

In 1995 was weer behoefte aan herstel: de gehele staart, dakbedekking en al het houtwerk van het gevlucht werden vervangen. Tevens werd de kap, als eerste in de omgeving, voorzien van een dakgoot om de problemen van vochtdoorslag op de stenen romp tegen te gaan.

De molen is in 1995 weer overgegaan in particuliere handen. Hennie Merks is de eigenaar en de Stichting "Vrienden van De Roosdonck" werd opgericht om - middels verschillende sponsoren - de nodige gelden bijeen te brengen die gebruikt worden voor het onderhoud van de molen.
Vanaf midden jaren '80 is Piet Berkers vrijwillig molenaar geweest op De Roosdonck'. Door zijn grote technische kennis heeft hij veel betekend voor 'zijn' molen (en vele andere molens). Helaas overleed hij in januari 2003 op 60-jarige leeftijd.

Vóór 1971 was de molen uitgerust met te korte tweede- (of meerdehands) Pannevis-roeden, die met houten stukken waren verlengd; in 1971 kwamen er gelaste stalen roeden van grotere lengte. Oud-molenaar Noud Merks voorspelde problemen en die kwamen er ook: bij het proefdraaien dompte het gevlucht en sloeg tegen de romp. De bovenas bleek te licht en is sindsdien met ijzeren platen verzwaard.
De Pannevis-roeden werden verkocht aan de toenmalige eigenaar van de molen aan de Boschdijk te Acht (Eindhoven), die ze echter niet daar liet steken, maar doorverkocht naar Baexem (Lb.). Daar dienden zij de standerdmolen "Aurora" nog vele jaren.

In het voorjaar van 2004 werd de molen geschilderd in een oude sobere kleurstelling zoals de molen er ooit uit heeft gezien. De witte banden, die zo kenmerkend waren voor deze molen, zijn bij de grote restauratie van '95-'96 weggelaten i.v.m. de extra onderhoudkosten die deze met zich meebrengen omdat ze snel verweren.
Aanvullingen
Over de naam:
Sinds de restauratie van 1971 heet de molen "De Roosdonck". Daarvoor sprak men wel van 'de molen van Merks'.

© Foto's:Frits Kruishaar (20-8-2011).

© Foto: Mario Collombon (11-10-2008).

© Foto: Rob Simons (28-10-2006).

© Foto's: Rob Simons (28-10-2006).

© De molen mooigezet voor de kroning van Koning Willem-Alexander.
Foto: Mario Collombon (30-4-2013).

© Opmerkelijk en fraai tegelijk zijn de trekstangen tussen de lange- en de korte spruit.
Foto: Rob Pols (8-7-2011).

© De Roosdonck rond 1945.
Foto: ? (verzameling Ton Meesters).
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: dinsdag 7 januari 2014 | Tellerstand

bovenzijde Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    

zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen De Roosdonck, Nuenen home vorige pagina