Nederlandse Molendatabase
Zuidlaren, Drenthe
37
De Wachter
1851
Stellingmolen
Achtkante molen
Olie- en korenmolen
Havenstraat 36
9471 AM Zuidlaren
X: 242651 Y: 568859
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Tynaarlo
Gemeente Zuidlaren, sectie K, nr. 1067
Stichting Koren- en Oliemolen De Wachter
Stichting Koren- en Oliemolen De Wachter, sinds 1989; daarvoor J.D. Medendorp
Maalvaardig
Het malen van graan en het slaan van olie, thans op vrijwillige basis; museum
Edsard te Cate / Alwin de Vries / Ton Kolkman / Richard Wiersema
050-4090308 bgg. 06-31385631
Mei t/m september woensdag 13.30 - 16.30 uur en zaterdag 10.00 - 16.30 uur.
Zeer groot
DR031
00682
41094
Constructie
Houten achtkant, gedekt met riet, op stenen onderbouw met aangebouwde schuren
Gedekt met riet
22,00 m.
Systeem-Fauël met handbediende remkleppen op beide roeden
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Pos. bouw Jaar Steek Positie Verdw. Lengte
klik voor meer info Gorter g.n. binnen 1948 1948 binnen aanw. 22.00
klik voor meer info Gorter g.n. buiten 1948 1948? buiten aanw. 22.00
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Muinck Keizer, J.M. de 0121 1904 1904? aanw.
Voeghoutenkruiwerk; kruirad
Stutvang; vangbalk met duim; vangstok; pal
Twee koppel maalstenen en één stel kantstenen; kammenluiwerk
Bovenwiel 63 kammen
Bovenbonkelaar 33 kammen
Spoorwiel 89 kammen
Steenschijflopen 33 en 29 (2x) staven
Overbrengingsverhouding resp. 1 : 5,15 en 5,86
Kruijer, Assen(?) (1851)
J.D. Medendorp, Zuidlaren (1968 en later)
Verwijzingen
Geschiedenis
De molen werd in 1851 gebouwd in opdracht van Van Bon. Tot 1895 bleef de molen in die familie; in dat jaar werd het eigendom van de familie Medendorp.

De molen was vanaf de bouw ingericht als koren- en oliemolen. De aandrijving bestond uit één koningspil, die vanaf de kap naar beneden liep tot 4 meter boven de begane grond. In 1898 werd een stoommachine van 40 pk. geïnstalleerd voor het aandrijven van de olieslagerij. Het oliewerk werd vanaf dat moment aangedreven door de stoommachine en de korenmolen door windkracht. De lange koningspil werd dan ook ingekort.

De stoomolieslagerij bleef tot 1935 in gebruik en werd later deels verkocht. In 1950 eindigde het graanmalen op windkracht.

Vanaf 1968 heeft molenmaker Medendorp zijn eigen molen stukje bij beetje gerestaureerd; eerst het molentechnische gedeelte, later volgde reconstructie van het oliewerk. Inmiddels was dit door de omvang een project geworden van vele personen.

Sinds de tachtiger jaren is de binnenkant van de molen in oude staat hersteld.
Het museumcomplex omvat naast de windkorenmolen een olieslagerij, vier dienstvaardige stoommachines, een specerijen-maalderij, een smederij, een molenmakerswerkplaats, ambachtelijke bakkerij en kruidenierswinkeltje uit de jaren twintig van de vorige eeuw. Tevens kan op bepaalde dagen gevaren worden met raderstoomboot De Jonge Wachter.
In 2009 is het complex uitgebreid met een klompenmakerij, een stelmakerij (houtbewerking) en een grote tentoonstelling (400 m2) van oude gebruiksvoorwerpen, gewichten en weegwerktuigen, en gereedschappen. Ook het originele beeld van Berend Botje staat in deze uitbreiding opgesteld.

Een paar technische details:
Hoewel de as doorboord is en de ´spin´constructie nog aanwezig, geschiedt de bediening van de grote remkleppen vooralsnog met de hand. In eigen beheer wordt echter gewerkt aan bediening van de remkleppen door de bovenas.
Nog iets opmerkelijks: de zeilen worden hier niet normaal aangebracht, maar opgetrokken aan kabeltjes en katrollen bovenaan het hekwerk bij de askop. Erg snel omhoog te hijsen en ook veilig.
Overige foto's
De Wachter, Zuidlaren, De merkwaardige bevestiging van de zeilen in de praktijk (zie ook tekst) Foto: W. Jans (23-08-2008).
© De merkwaardige bevestiging van de zeilen in de praktijk (zie ook tekst) Foto: W. Jans (23-08-2008).
De Wachter, Zuidlaren, De specerijenmaalderij. Foto: Carsten Lucht (12-05-2007) en  De stoommachines. Foto: Carsten Lucht (12-05-2007)
© De specerijenmaalderij. Foto: Carsten Lucht (12-05-2007) en De stoommachines. Foto: Carsten Lucht (12-05-2007)

Bezoek allemolens.nl voor historische foto’s van deze molen.
Draag zelf bij
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen De Wachter, Zuidlaren home vorige pagina