Nederlandse Molendatabase
Rolde, Drenthe
Database nr. 27
Inventaris nr. DR021
Naam (grondzeiler)
Bouwjaar 1873
Type Grondzeiler
Kenmerken Achtkante Molen
Functie Korenmolen
Ligging Grote Brink 24
9451 BR Rolde
Rijksdriehoek X: 239666 Y: 556038
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Gemeente Aa en Hunze
Kadaster Gemeente Rolde, sectie R, nr. 2054
Monumentennummer 32698
Eigenaar Gemeente Aa en Hunze
Bedrijfsvaardigheid Maalvaardig
Bestemming Vh. het malen van graan, thans buiten bedrijf
Molenaar Wilma van den Broek
Telefoon 0592-399639
Bezoekmogelijkheid Als de deur los is en op afspraak

© Foto: Rob Pols (24-5-2012).
Constructie
Romp Houten achtkant, gedekt met dakleer, op stenen onderbouw
Kap Gedekt met gepotdekselde delen
Vlucht 19,10 / 18,98 m.
Wiekenvorm Systeem van Bussel op beide roeden
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Positie Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Bremer0204buiten19741974?aanw.18.98 m.
klik voor meer info Bremer0003binnen1953?1953?aanw.19.10 m.
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Sallandiag.n.?1911200804.80 m.
klik voor meer info Geraedtsg.n.20082009aanw.03.80 m.
Kruiwerk Voeghoutenkruiwerk; kruihaspel
Vang Vlaamse vang; vangbalk met duim; vangstok
Inrichting Een koppel 16der kunst- en een koppel 15der blauwe stenen (waarvan één maalvaardig); kammenluiwerk
Overbrengingen Bovenwiel 47 kammen
Bovenbonkelaar 27 kammen
Spoorwiel 77 kammen
Beide steenschijven 24 staven
Overbrengingsverhouding 1 : 5,58

Kammenluitafel 25 kammen
Luiaswiel 16 kammen
Overbrengingsverhouding 1 : 1,56
Molenmaker Hunse, Assen (1873)
Versiering
Eenvoudige baard, wit geverfd, zwart afgebiesd, met daarop de opschriften 'anno' '1873'

N.B. Nog niet zo lang geleden stond er '1863' maar dat jaartal bleek foutief
Verwijzingen
Ten-Bruggencatenr. 00686
allemolens.nl zoek op Ten-Bruggencatenummer in allemolens.nl naar aanvullende informatie
Voorganger Rolder grondzeiler voorganger, Rolde
Geschiedenis
Gebouwd in 1873 (niet in 1863, zoals vaak is aangenomen) als koren- en pelmolen door molenmaker Hunse (Assen), als opvolger van een op 26 augustus 1872 afgebrande koren- en pelmolen.
Eigenaren van de voorganger en de huidige molen waren achtereenvolgens: Smit, Koops, Joh. Rijkens (1875), J. Schuiling (1892), Gebr. Schuiling (1944) en gemeente Rolde sinds 1968.

Van de periode van voor 1939 is niet zo heel veel bekend. Pas in dat laatste jaar kwam de molen weer in de belangstelling: Vereniging de Hollandsche Molen attendeerde de gemeente op de zeer matige staat. Omdat hij toen nog slechts vier bakkers tot klant had, wilde molenaar Schuiling stoppen met de molen, maar wel nadenken over behoud.
De oorlog verhinderde dat er op korte termijn iets kon gebeuren. In 1946 kwam de financiering rond voor een herstel dat geraamd werd op € 2047,-. Bijdragen leverden de eigenaren G. en H. Schuiling, het Rijk, de gemeente Rolde, de vereniging de Hollandsche Molen, de ANWB en de Bond Heemschut.

Restauratie vond plaats in 1948. Omdat het moeilijk was een passende roede (ter vervanging van de in oktober 1928 weggeslagen houten binnenroede) te vinden of maken, werd deze restauratie uitgesteld. In 1955 was langer wachten echter niet meer verantwoord, zodat opnieuw geld bij elkaar moest worden gebracht. Bijdragen tot een totaal van € 4125,- werden geleverd door dezelfde personen en instellingen als in 1948. Ditmaal aangevuld met de provincie Drenthe en de Coöperatieve stoomzuivelfabriek en korenmalerij te Rolde. In december 1959 werd de roede vervangen.

Noot van de redactie
:
Aangezien zich in deze molen één van de oudst bewaard gebleven Bremer-roeden bevindt (de nr. 3 uit 1953) zal bovengenoemd verhaal niet helemaal kloppen. Aan te nemen is, dat de in 1953 gemaakte roede ook in dat jaar, of mogelijk in 1954, is gestoken en niet pas in 1959.
De geschiedenis van deze molen staat vermoedelijk nog niet helemaal vast.


Hoewel de molen er verder keurig uitzag en als maalwerktuig volkomen intact was, bleek in 1961 dat de staartbalk vernieuwd moest worden. Dat gebeurde in 1963. Het verhaal wordt eentonig, maar in 1967 moest weer het nodige vernieuwd worden tot een begroot bedrag van € 3125,-. Dit leidde er tenslotte toe, dat de gemeenteraad op 11 april 1968 besloot de molen aan te kopen voor een bedrag van € 4900,-.

In het najaar van 2008 werd de molen voorlopig stilgezet en zijn bovenas en roeden grondig onderzocht op mogelijke gebreken. De bovenas werd vervolgens na onderzoek afgekeurd, waarna een nieuwe moest worden gegoten; de roeden bleven gehandhaafd.

De binnenroede is, met 60 jaar, één van de oudste nog bestaande gelaste roeden van Nederland. De (inmiddels dus vervangen) Sallandia-as is waarschijnlijk in 1911 gestoken: in het vakblad ‘De Molenaar’ van 16 april 1911 vraagt molenaar Schuiling een ijzeren as te koop.
Aanvullingen
Over de naam:
Deze molen heeft, voorzover bekend, nooit een naam gehad. Wel heeft de aanduiding 'molen van Schuiling' bestaan.
Overige wetenswaardigheden:
Hoewel de molen op een berg gelegen is, is dit, door het ontbreken van een inrijpoort, geen beltmolen, maar een grondzeiler.

© Foto: n.b. (verzameling Rob Pols).
De molen op de achtergrond is mogelijk de zeskante stellingmolen van Berends die in 1919 werd afgebroken.

© Foto's: Henk Hilbrands (2009?)
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: zaterdag 17 mei 2014 | Geschiedenis

bovenzijde Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    

zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen (grondzeiler), Rolde home vorige pagina