Nederlandse Molendatabase  
Hoornaar, Zuid-Holland
Database nr. 996
Inventaris nr. ZH183
Naam Oudendijkse Molen
Bouwjaar 1683
Type Wipmolen
Kenmerken Wipmolen
Functie Poldermolen
Ligging Dorpsweg 63
4223 ND Hoornaar
Rijksdriehoek X: 123324 Y: 432446
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Gemeente Giessenlanden
Kadaster Gemeente Hoornaar, sectie B, nr. 130
Monumentennummer 22625
Landsch. waarde Zeer groot
Eigenaar SIMAV sinds 1970
Bedrijfsvaardigheid Maalvaardig
Omwentelingen 2009: 554.385 (restauratie)
2010: 600.284
2011: 613.674
2012: 521.337
Bestemming Bemalen van de polder Het Land der Zes Molens, thans op vrijwillige basis
Molenaar Wim Meerkerk
Bezoekmogelijkheid Op afspraak

© Foto: Justin van den Heuvel (18-8-2012).   
Constructie
Romp Ondertoren, gedekt met riet, op veldmuren van 0,90 m.
Kap Bovenhuis geheel zwart geteerd; kap gedekt met gepotdekselde planken
Vlucht 26,80 m.
Wiekenvorm Binnenroede systeem Van Bussel, buitenroede Oudhollands
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Positie Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Vaags0190binnen20082009aanw.26.70 m.
klik voor meer info Straathof0007buiten19841984aanw.26.80 m.
klik voor meer info Bremer0182binnen19701970200926.70 m.
klik voor meer info Pot2797buiten19411941198426.80 m.
klik voor meer info Pot2251binnen19131913196726.70 m.
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info NSBM Fyenoordg.n.18471847?aanw.04.32 m.
Kruiwerk Zetelkruiwerk; kruirad met hoge bank
Vang Deels losse, deels vaste Vlaamse blokvang; vangbalk met haak; dwarse binnenvangstok
Inrichting Open ijzeren scheprad buiten de molen, 5,53 m.: breedte 0,47 m.
Woning in de molen
Overbrengingen Bovenwiel 59 kammen
Bovenschijfloop 24 staven
Onderschijfloop 17 staven
Onderwiel 69 kammen
Overbrengingsverhouding 1, 65 : 1.
Versiering
Fraaie makelaar
Verwijzingen
Ten-Bruggencatenr. 00834
allemolens.nl zoek op Ten-Bruggencatenummer in allemolens.nl naar aanvullende informatie
Geschiedenis
Deze molen is, met de Scheiwijkse molen, overgebleven van een poldercombinatie die 'Het Land der Zes Molens' werd genoemd. De andere vier zijn inmiddels verdwenen.
Deze molen heeft tot 1967 dienst gedaan en is sinds 1970 eigendom van de SIMAV.

Uit de polderrekeningen is gebleken dat de Oudendijkse Molen in 1683 nagenoeg geheel werd vernieuwd.

Tijdens de herstelwerkzaamheden van 1941 werd een houten buitenroede door de opzichter van de polder nog bruikbaar verklaard. Molenmaker Van Bussel vond de roede echter te onbetrouwbaar om er zijn stroomlijnsysteem op aan te brengen. Korte tijd daarna brak de roede bij een zware nachtelijke storm. Een nieuwe roede werd geleverd door de firma Pot in Kinderdijk. Deze buitenroede werd van het Van Bussel-systeem voorzien.
In 1943 werden de voor- en achtervelgen van het bovenwiel en de bovenschijfloop vervangen. Voor de schijven van de schijfloop werd gebruik gemaakt van een kwalitatief nog goede schijfloop van een molen uit Rijnland. Van deze schijven werden de gaten, waarin de staven waren opgesloten, afgezaagd waarna er nieuwe segmenten werden aangelijmd en voorzien van het juiste aantal gaten op de gewenste steek.

In november 1967 brak tijdens het malen de binnenroede. Het polderbestuur vond de herstelkosten te hoog en zette de molen stil. In 1970 werd de molen eigendom van de regionale molenstichting SIMAV. In hetzelfde jaar werd een nieuwe Bremer-roede gestoken die oud-hollands werd opgehekt. Bij plaatsing hiervan bleek dat de buitenroede, nog voorzien van het systeem Van Bussel, onbetrouwbaar was. In afwachting van vervanging werd de roede toen meteen van het hekwerk ontdaan en stond de molen helaas vele jaren stil.

Pas in 1983-1984 werd de grote restauratiebeurt uitgevoerd door de firma Woudenberg uit Ameide. Hierbij werden een groot deel van het bovenhuis, de staart en het wiekenkruis vernieuwd, evenals deuren, kozijnen en rietdek van de ondertoren. Op 5 oktober 1984 werd de molen door M.W. Schakel, burgemeester van Hoornaar, Noordeloos en Hoog-Blokland, opnieuw in gebruik gesteld door het lichten van de vang.

In 2009 werd een nieuwe binnenroede gestoken die meteen het systeem-Van Bussel kreeg. Volgens de eerste berichten doet de molen het hiermee uitstekend.

Een bijzonderheid is dat de vang hier niet bediend wordt door een evenaar, maar door een dwars aangebrachte vangstok aan de binnenzijde van het trapbint. Hierdoor hangt het vangtouw links van de trap. Dergelijke binnenvangstokken komen ook voor bij de twee wipmolens van Gorinchem.
Aanvullingen
Over de naam:
De naam 'Oudendijkse Molen' bestaat al zeer lang. Echter: in het kadaster van 1811-1832 wordt gesproken over de 'Lutter Waardse Molen'.

© Foto: Frits Kruishaar (24-11-2012).

© Foto: Toby de Kok (20-1-2007).

© Foto: Frans Klijn (13-12-2008).
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: woensdag 23 april 2014

bovenzijde Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    

zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen Oudendijkse Molen, Hoornaar home vorige pagina