Nederlandse Molendatabase
Hazerswoude-Rijndijk, Zuid-Holland

Groenendijkse Molen

981

Groenendijkse Molen

1627
Wipmolen
Wipmolen
Poldermolen
Groenendijksepolder 2 2394 AZ Hazerswoude-Rijndijk
X: 98654 Y: 460009
N 52.125419 O 4.564378
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Alphen aan den Rijn
Gemeente Hazerswoude, sectie A, nr. 2481
Rijnlandse Molenstichting
Rijnlandse Molenstichting sinds 1965, daarvoor de polder Nieuw-Groenendijk
Maalvaardig
Bemalen van de polder Nieuw Groenendijk, thans op vrijwillige basis
Pierre Pijnnaken
071-5124136
Als de molen draait en op afspraak
Zeer groot
ZH057
00062
21064

Groenendijkse Molen

Constructie

Constructie

Ondertoren gedekt met riet
Bovenhuis geel geverfd; wit afgebiesd; kap gedekt met gepotdekselde planken
20,00 / 20,10 m.
Half-verdekkerd op beide roeden
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Pos. bouw Jaar Steek Positie Verdw. Lengte
klik voor meer info Straathof 0127 buiten 1998 1999 buiten aanw. 20.10
klik voor meer info Straathof 0126 binnen 1998 1999 binnen aanw. 20.00
klik voor meer info Pot 2560 binnen 1924 1924? binnen 1998 20.00
klik voor meer info Pot 2232 buiten 1912 1912? buiten 1998 20.00
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info De Prins van Oranje 1269 1881 1881? aanw. 04.08
Zetelkruiwerk; kruirad
Losse Vlaamse blokvang uit vier stukken; vangbalk met haak; vangstok; kneppel
Schroefpomp (sinds 1939); daarvoor een gesloten ijzeren scheprad buiten de molen
Bovenwiel 43 kammen
Bovenschijfloop 25 staven, steek 15,0 cm.
Riemschijf Ø 3,20 m.
Pomppoelie Ø 0,27 m.
Overbrengingsverhouding 1 : 20,38
Jan Pietersz. en Pieter Jansz. (1627)

Groenendijkse Molen

Groenendijkse Molen

Verwijzingen

Groenendijkse Molen

Geschiedenis

Geschiedenis

Deze molen werd in 1627 gebouwd ter bemaling van de polder Nieuw Groenendijk. Sinds een grote ruilverkaveling, die eindigde in 1970, zijn enige polders samengevoegd en is nu sprake van een grote polder Groenendijk, bestaande uit de voormalige polders Nieuw-Groenendijk, de Oude-Groenendijkse en Barrepolder en de Bent- en Delft- of Generalepolder.

Dat de molen er nog staat, is niet vanzelfsprekend geweest: in de 19e eeuw werd diverse malen overwogen de molen - die herhaaldelijk in slechte staat verkeerde - te laten vervangen door een nieuwe stenen molen die ook de Oude Groenendijkse polder moest gaan bemalen. Dit plan werd echter nooit doorgevoerd en men volstond steeds met herstel van de wipmolen; zo werd in 1884 het bovenhuis vernieuwd door molenmaker C. Boers uit Hazerswoude.
Tot 1911 werd de molen bewoond; in dat jaar werd de naastgelegen molenaarswoning in gebruik genomen.

In 1939 kreeg deze vanouds met een buitenscheprad uitgeruste molen een schroefpomp en het zgn. 'Half-Verdekkerd' wieksysteem op beide roeden; dit is te beschouwen als Oudhollands met een stroomlijnneus aan de achterzijde. De vloer in de ondertoren ligt sinds 1939 ca. 0,85 cm hoger dan oorspronkelijk omdat het vliegwiel eronder moest worden aangebracht. Vermoedelijk is toen ook het bovenhuis geel geverfd; daarvoor was dit grijsgroen.

De molen is tot 1959 voor de bemaling in bedrijf geweest, daarna is er buiten de molen een motor geplaatst die de schroefpomp aandreef.
Na aankoop door de Rijnlandse Molenstichting in 1966 werd de inmiddels behoorlijk vervallen molen grondig gerestaureerd. Hierbij werd de halve verdekkering verwijderd, maar al in 1975 kwam men hierop terug. 
In 1999 was een nieuwe grote restauratie nodig; hierbij werden onder meer beide roeden vervangen door nieuwe.

Vóór de laatste restauratie kon de molen maar beperkt uitmalen, omdat de boezemsloot via een te nauwe duiker uitkwam in de Oude Rijn. Inmiddels zijn in de boezemsloot twee afsluitbare duikers aangebracht waardoor de uitmaalcapaciteit duidelijk is verbeterd. Tevens kan d.m.v. een instelbare overstort in de boezemsloot circuitbemaling worden toegepast.

Medio 2008 zijn er serieuze plannen om tot kort op de molen woningen te bouwen en een bedrijventerrein aan te leggen. Dit in het gebied tussen de N11 en de Oude Rijn, tussen Zoeterwoude-Rijndijk en Hazerswoude-Rijndijk. Daarmee zal de polder wederom aanzienlijk kleiner worden en vermoedelijk ook de boezemkade verlegd. Mogelijk dreigt voor deze molen - de zoveelste in Rijnland - overplaatsing.

Groenendijkse Molen

Aanvullingen

Aanvullingen


Deze molen is vernoemd naar de polder die hij kan bemalen.

Lang geleden schreef een molenaar de tekst „Wat God doet met de zondaren, doen boeren met de molenaren" op de bovenzetel. Hij deed dit met teer. Deze tekst is later, ongetwijfeld op last van het polderbestuur, met grijze verf weggewerkt, maar het is nog steeds te lezen!

Andries Veloo, 'Pierre Pijnnaken van de Groenendijkse molen', in: Molenwereld 160 (2012) 213 - 217.

Groenendijkse Molen

Overige foto's
Groenendijkse Molen, Hazerswoude-Rijndijk, Foto: Casper v/d Berg (februari 2007).
© Foto: Casper v/d Berg (februari 2007).
Groenendijkse Molen, Hazerswoude-Rijndijk, Foto: Piet Glasbergen (30-5-2014).
© Foto: Piet Glasbergen (30-5-2014).
Groenendijkse Molen, Hazerswoude-Rijndijk, Foto: Piet Glasbergen (3-2-2014).
© Foto: Piet Glasbergen (3-2-2014).

Bezoek allemolens.nl voor historische foto’s van deze molen.
Draag zelf bij
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen Groenendijkse Molen, Hazerswoude-Rijndijk home vorige pagina