|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Romp | Houten achtkant, gedekt met riet, op hoge gemetselde voet van 2,30 m. | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Kap | Gedekt met riet | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Vlucht | 27,15 m. | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Wiekenvorm | Oudhollands | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Wiekenkruis |
Bovenas |
Geschiedenis
Op de plaats van de huidige molen stond tot 1801 een wipmolen, die in dat jaar afbrandde. Pas in 1805 werd overgegaan tot de bouw van een nieuwe molen. Misschien wilde men eerst proberen de polder slechts met de resterende molens te bemalen. Mogelijk waren er ook problemen om de financiering van een nieuwe molen rond te krijgen. Het ambacht werd namelijk voor een bepaalde periode vrijgesteld van het betalen van belastingen. Bovendien werd in april 1805 een overeenkomst aangegaan met het bestuur van de polder Gelkenes waarin de laatste zich verplichtte een bedrag van ƒ 3.000,- bij te dragen in de bouwkosten van de nieuwe molen. Gelkenes had hier immers belang bij omdat het met behulp van de molens van Ammers-Graafland c.a. werd bemalen. In de overeenkomst werd verder gesuggereerd dat de nieuwe molen een groter rendement zou leveren dan de afgebrande molen. De nodige gegevens hierover ontbreken helaas, maar vanwege het vrij smalle scheprad kan de Achtkante Molen minder water verzetten dan de andere drie molens.
Het onderste gangwerk is in 1873 vervangen door gietijzeren wielen die afkomstig waren van een molen te Jaarsveld (Utr.). Samen met een gietijzeren wielbak kocht het polderbestuur de onderdelen voor ƒ 750,24. Op het onderwiel is het jaartal 1845 geschilderd, hetgeen een indicatie geeft van de ouderdom. In de Tweede Wereldoorlog werd het hekwerk van het wiekenkruis door een laag vliegend toestel beschadigd. In 1964 werd de molen voor de polderbemaling buiten bedrijf gesteld. In 1972 volgde een belangrijke restauratie. Op 18 mei dat jaar werd de molen door burgemeester H. Boer van Groot-Ammers officieel in gebruik gesteld. In 1991-1992 vond opnieuw flink herstel plaats, waarbij onder meer het wiekenkruis, de lange spruit, een voeghout, de windpeluw met baard, een deel van de keerkuip en een deel van de rollenwagen van het kruiwerk werden vernieuwd. In maart 2010 werd begonnen met een grote revisie van het kruiwerk. Daarmee is bepaald niet volstaan: ook de waterlopen zijn hersteld, het gevlucht gerepareerd en in juni werd begonnen met het grotendeels vernieuwen van het rietdek. Aanvullingen
Over de naam:
De naam is simpel genoeg ter onderscheiding van de drie wipmolens in de directe omgeving.
Laatst bijgewerkt: maandag 30 augustus 2010 |