Nederlandse Molendatabase  
Brielle, Zuid-Holland
Database nr. 958
Inventaris nr. ZH122A
Naam `t Vliegend Hert
Bouwjaar 1985
Type Standerdmolen
Kenmerken Open standerdmolen
Functie Korenmolen
Ligging Molenstraat 14
3231 AJ Brielle
Rijksdriehoek X: 71234 Y: 436014
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Gemeente Brielle
Kadaster niet bekend
Monumentennummer g.m.
Landsch. waarde Groot maar wordt verminderd door beplantingen
Eigenaar Brielse Molenstichting
Bedrijfsvaardigheid Maalvaardig
Bestemming Het malen van graan op vrijwillige basis
Molenaar Wim van Ommeren / Len van Dalen / Henk Thomas
Bezoekmogelijkheid Elke vrijdag en de eerste zaterdag van de maand 10.00 - 17.00 uur
Meelverkoop vrijdag 10.00 - 17.00 uur en elke eerste en derde zaterdag van de maand van 10.00 - 13.00 uur.

© Foto: Rob Pols (14-10-2011).   
Constructie
Romp Kast gedekt met hout; geheel geteerd
Kap Gedekt met eiken schalin
Vlucht 26,60 m.
Wiekenvorm Oud-Hollands
Wiekverbeteringen Deze molen heeft bij de bouw geen wiekverbetering gekregen.
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Positie Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Derckx0504buiten19851986aanw.26.60 m.
klik voor meer info Derckx0505binnen19851986aanw.26.45 m.
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Mercxg.n.?1985aanw.? m.
Kruiwerk Zetelkruiwerk; kruihaspel
Vang Vaste Vlaamse blokvang uit vier stukken; vangbalk met haak; binnenvangstok; pal
Inrichting En koppel 17der kunststenen (I) en n koppel 15der blauwe stenen (II); pletter; kammenluiwerk
Overbrengingen Bovenwiel (tandkrans trapzijde) 73 kammen
Steenschijfloop (I) 14 staven
Overbrengingsverhouding 1 : 5,21

Bovenwiel (tandkrans borstzijde) 73 kammen
Steenschijfloop (II) 13 staven
Overbrengingsverhouding 1 : 5,62
Molenmaker Fa. Beijk, Afferden (1985)
Versiering
Op de kap een fraaie windvaan in de vorm van een hert.
Verwijzingen
Eigen website `t Vliegend Hert
Ten-Bruggencatenr. 10145
allemolens.nl zoek op Ten-Bruggencatenummer in allemolens.nl naar aanvullende informatie
Voorganger Het Vliegend Hert, Brielle
Geschiedenis
De vestingstad Brielle is bekend geworden door de inname van de stad door de geuzen op 1 april 1572. Mede door deze herwonnen vrijheid van de Spanjaarden werd in de 17e eeuw een ander vestingsysteem met wallen en grachten aangelegd.
De oude stadsmuren, waar aan bet einde van het Noordmolenslop ofwel de latere Geuzenstraat een houten molen stond, werden gesloopt. Door de uitbouw van de vesting aan de oostzijde werd deze standerdmolen op het Swarte-Waalse bolwerk geplaatst, dat de naam Moolenbolwerk kreeg.

In 1696 werd deze molen vervangen door een grote stenen korenstellingmolen met de naam Het Vliegend Hert. Deze naam is ontleend aan de molenaarsfamilie Vliegendhart.

Een felle brand in de nacht van 2 op 3 november 1810 legde deze molen in de as. Door snel het vlakbij gelegen Kruithuis te ontruimen, werd de stad voor een ramp behoed. De Brielse bevolking was door de afgebrande korenmolen een tijdje aangewezen op een rosmolen in Hellevoetsluis voor bet malen van het koren voor de broodvoorziening. De in 1811 herbouwde stellingkorenmolen brandde in 1882 opnieuw af en werd niet meer herbouwd.

Bij de laatste grote vestingrestauratie vanaf 1970 werden geen resten van deze molen meer aangetroffen. Wel werden twee van de vier teerlingen van zijn houten voorganger gevonden. De in 1978 opgerichte Brielse Molenstichting 't Vliegend Hert besloot daarop een half miljoen gulden in te zamelen via subsidies en giften voor de herbouw van een houten standerdmolen. Ook werden honderden certificaten met een waarde tussen de 25,- en 60.000,- verkocht, waarmee men 'eigenaar' werd van een bepaald molenonderdeel. Molendeskundige I.J. de Kramer van de provincie Zuid-Holland maakte bij het bestek gebruik van schriftelijke gegevens uit de 15e eeuw over de standerdmolen aan het einde van de Langestraat.

Uiteindelijk werd in 1984 de bouwopdracht verstrekt aan een houthandel uit Mill en de molenmakerij Beijk uit Afferden. In september 1986 werd de replica van de voormalige houten standerdmolen officieel geopend.

De molen wordt beheerd en onderhouden door de in 1978 opgerichte Molenstichting 't Vliegend Hert. Er worden op ambachtelijke wijze granen gemalen en diverse soorten meel verkocht.

De gietijzeren kop van de verder houten bovenas is afkomstig van de stellingkorenmolen De Vlijt te Wageningen. Het koppel 15der blauwe stenen is ook niet nieuw, maar komt uit de (inmiddels allang weer maalvaardige) molen te Nieuwvliet. Het sabel'ijzer', dat vangbalk en sabelstuk met elkaar verbindt, is hier van hout.
Aanvullingen
Uniek aan deze molen:
De eerste sinds eeuwen in Zuid-Holland gebouwde standerdmolen en bovendien een open exemplaar. Bovendien n van de zeer weinige met drie zolders (de andere twee zijn die te Usselo en te Wanroy).

© Foto: Rob Pols (14-10-2011).

© Foto: Rob Pols (14-10-2011).

© De constructie van de kast is voorzien van moerstijlen in plaats van de gebruikelijker spoorstijlen.
Foto: Rob Pols (24-3-2012).
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: zondag 17 november 2013 | Verwijzingen

bovenzijde Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    

zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen `t Vliegend Hert, Brielle home vorige pagina