Nederlandse Molendatabase  
Burgh-Haamstede, Zeeland
Algemeen
Database nr. 867
Inventaris nr. ZL001
Naam De Graanhalm
Bouwjaar 1847
Type Stellingmolen
Kenmerken Ronde stenen molen
Functie Zaag- en korenmolen
Ligging Burghseweg 53
4328 LA Burgh-Haamstede
Rijksdriehoek X: 40976 Y: 412946
toon op kaart
Gemeente Schouwen-Duiveland
Kadaster Gemeente Westerschouwen, sectie C, nr. 1859
Monumentennummer 38786
Landsch. waarde Groot maar vanuit westelijke richtingen worden de bomen hoger
Eigenaar P.J. Landegent
Bedrijfsvaardigheid Maalvaardig
Bestemming Het malen van graan op professionele basis
Molenaar P.J. Landegent
Telefoon 0111-650455 / 06-14556569
Omwentelingen 2005: 233.094
2006: 413.728
2007: 338.230
2008: 207.547
2009: 175.922
Bezoekmogelijkheid Maandag t/m zaterdag 11.00 - 18.00 uur. Niet op zondag

© Foto: Rob Pols (22-05-2004).   
Constructie
Romp Ronde stenen molen, tamelijk conisch gemetseld; geheel gewit
Kap Gedekt met verticale gepotdekselde planken met daarover dakleer
Vlucht 23,48 m.
Wiekenvorm Oudhollands met kleine remkleppen op beide roeden
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Positie Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Vaags0130buiten20062006-23.60 m.
klik voor meer info Derckx0168buiten19751975200623.48 m.
klik voor meer info Derckx0169binnen19751975-23.48 m.
klik voor meer info Pot0554binnen1870c-197522.76 m.
klik voor meer info Pot --buiten....-197522.76 m.
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Penn & Comp, F.J.03051864---
Kruiwerk Engels; kruirad
Vang IJzeren hoepelvang; vangbalk met haak; vangstok
Inrichting Eén koppel 17der blauwe en één koppel 17der Franse stenen; sleepluiwerk
Overbrengingen Bovenwiel 68 kammen
Bovenbonkelaar 27 kammen
Spoorwiel 83 kammen
Steenschijflopen 29 staven
Overbrengingsverhouding 1 : 7,21

De overbrenging van bovenwiel op bonkelaar is conisch uitgevoerd.
Hoogte van de stelling: 6,00 m.
Versiering
Merkwaardig geconstrueerde baard, geel geverfd, met in rood uitgesneden de naam 'De Graanhalm' en daaronder het jaartal '18' '47'

Gevelsteen met het opschrift:
gesticht
door K. gast
De eerste steen gelegd
door L.S. Gast
den 24 augustus 1847

Op de buil staan twee rijmpjes:
Als de winden waaien, Door lucht en wolken heen, Dan wil dit kruis wel draaien, Ja zelfs voor iedereen. en Al is de Nederlandsche leeuw van honger bijna dood, De echte onvervalschte Zeeuw eet zuiver wittebrood.
Verwijzingen
Eigen website De Graanhalm
Ten-Bruggencatenr. 04899
Geschiedenis
De Graanhalm is in 1847 gesticht door de in 1849 overleden Adriaan Gast en niet door K. Gast, zoals op de gevelsteen boven de westelijke deur staat. In 1871 kocht Lieven Stoffel Gast zijn familie uit en in 1882 werd De Graanhalm publiek verkocht aan molenaar H.A. Geluk uit Noordgouwe. Adriaan Blom Pzn. verkocht in 1928 de molen aan W.D. Dijkman.
In 1974 kocht de familie Landegent de molen aan voor bewoning en horecahuisvesting. Met een koppel 17der Franse en een 17der koppel blauwe stenen wordt regelmatig op windkracht gemalen. Het tweede koppel 17er blauwe stenen wordt door een elektromotor aangedreven.
De kleurstelling van de molen is afkomstig van de familie Dijkman. De Graanhalm behoort tot de fraaiste en best onderhouden korenmolens in Zeeland.

In de molen is een leerzame expositie ingericht met uitleg over de moleninrichting in het Nederlands, Engels en Duits. Op de eerste of wel builzolder staat een demo-elevator, waarmee het graan via bakjes mee omhoog wordt getransporteerd en in een goot naar de reiniger wordt gestort. Er staat ook een demo-schoonmachine om stro, kaf en zand uit het graan te halen door middel van zeven.
Een zolder hoger staat een pletwals met twee ijzeren rollen die tegen elkaar in draaien, waarbij de tarwe via een doseerrol tussen deze walsen wordt geperst. Op deze maalzolder is ook een demo-mengketel aanwezig, waarin een verticale vijzel het graan omhoog draait ten behoeve van een gemengde graanproductie.
In de oorlog dreef de bovenas rechtstreeks een oliepersje aan om olie uit lijnzaad te persen om zeep van te maken of als brandstof voor verlichting.
Op het molenerf liggen diverse molenonderdelen en staan enkele miniatuurmolentjes. In het naast de molen gelegen restaurant De Pannekoekenmolen is een verzameling souvenirmolentjes en meelzakjes uitgestald. Er staat ook een draaimolentje dat door de grote molen wordt aangedreven.
Het op de molen gemalen meel wordt verwerkt in de pannenkoeken die in het naastgelegen Pannenkoekenhuis worden verkocht.
De molen drijft sinds de zomer van 2003 ook een zaagraam aan, waardoor er sprake is van een gecombineerde koren- en zaagmolen. Overigens wordt dit zaagraam alleen voor demonstraties gebruikt.
Al met al heeft Piet Landegent er een leuke kermis van gemaakt!

© Foto: Rob Pols (22-05-2004).

© Foto: Rob Pols (22-05-2004).
Tekst

Stuur ons uw teksten over deze molen

Foto's
De redactie is tevreden over de huidige foto's.
Hier vindt u een lijst met molenfoto's die we momenteel wel zoeken.

Laatst bijgewerkt: woensdag 1 september 2010


bovenzijde Colofon en copyrights    
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen De Graanhalm, Burgh-Haamstede home vorige pagina