Nederlandse Molendatabase
Tienhoven, Utrecht
Database nr. 846
Inventaris nr. UT017
Naam De Trouwe Wachter
Bouwjaar 1832
Type Wipmolen
Kenmerken Wipmolen
Functie Poldermolen
Ligging Dwarsdijk 12
3612 AP Tienhoven
Rijksdriehoek X: 134828 Y: 464910
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Gemeente Stichtse Vecht
Kadaster Gemeente Maarssen, sectie I, nr. 299
Monumentennummer 26483
Landsch. waarde Groot maar wordt verminderd door beplantingen
Eigenaar Vereniging Natuurmonumenten
Bedrijfsvaardigheid Draaivaardig
Omwentelingen 2009: 11.612
2010:  0
2011: 6.137
2012: 68.193
2013: 41.450 (mei - september stilgestaan vanwege herstelwerk)
Bestemming Vh. bemalen van het waterschap Breukelerveen en Tienhoven; thans buiten bedrijf; weekendwoning
Molenaar Bart Dooren
Bezoekmogelijkheid Op afspraak

© Foto: Ton Koorevaar (3-6-2010).
Constructie
Romp Ondertoren gedekt met riet
Kap Bovenhuis donkergroen geverfd; kap gedekt met gepotdekselde planken
Vlucht 20,30 m.
Wiekenvorm Oud-Hollands
Wiekverbeteringen Deze molen heeft nooit een wiekverbetering ondergaan.
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Positie Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Straathof0260buiten20112011aanw.20.50 m.
klik voor meer info Straathof0261binnen20112011aanw.20.50 m.
klik voor meer info Derckx0038buiten19701971201120.30 m.
klik voor meer info Derckx0039binnen19701971201120.30 m.
klik voor meer info Pot2181binnen19101911197120.70 m.
klik voor meer info Pot2182buiten19101911197120.85 m.
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info De Prins van Oranje100818761876aanw.04.05 m.
Kruiwerk Zetelkruiwerk; kruirad
Vang Losse Vlaamse blokvang uit vier stukken, vangbalk met haak, vangstok, kneppel, pal
Inrichting Gaandewerk, op bovenwiel na, geheel uitgebroken. Vh. gesloten ijzeren scheprad buiten de molen.
Weekendverblijf in de molen
Overbrengingen Bovenwiel 58 kammen, steek 13,1 cm.
Rest gaandewerk niet meer aanwezig
N.B. Het verdwenen bovenschijfloop had 24 staven; gegevens van onderschijfloop en -wiel zijn niet meer bekend.
Verwijzingen
Ten-Bruggencatenr. 00003
allemolens.nl zoek op Ten-Bruggencatenummer in allemolens.nl naar aanvullende informatie
Geschiedenis
De bemaling van het waterschap Breukelerveen en Tienhoven werd oorspronkelijk verricht door twee binnenkruiers (gebouwd in 1649 en 1684) aan het noordelijk uiteinde van de Scheendijk-Noord te Breukelen. Zij loosden hun water direct ten zuiden van de Weersluis op de Vecht.
In 1830 werden de molens stilgezet en in 1840 gesloopt. Tegen die tijd was door de turfafgraving het gebied van de Loosdrechtse Plassen ontstaan.
In de oostelijke hoek van Tienhoven bleef de grond in agrarisch gebruik en kregen de boeren daarmet grote wateroverlast te kampen. Zij sloten zich aaneen en richtten de Oostelijke Binnenpolder op en lieten een eigen molen bouwen, die uitsloeg op de Breukeleveense- en Loosdrechtse Plassen. In 1831 werd voor de molen de benodigde grond aangekocht en werd in 1833 de molen en naastliggende schutsluis in gebruik genomen. Het vermoeden bestaat dat bij de bouw een oud bovenhuis van een gesloopte molen is gebruikt.

In 1948 was de molen in zodanig slechte staat, dat zijn functie werd overgenomen door een windmotor. Deze zou op zijn beurt tot 1976 in gebruik blijven.
In 1950 werd de molen voor € 1,- verkocht aan notaris Ter Horst, die de molen tot weekendverblijf deed ombouwen en de molen als stilstaand monument liet herstellen. In 1960 kwam de molen door schenking in bezit bij de huidige eigenaar en behield Ter Horst tot 1965 het gebruiksrecht over de molen. In maart 1965 werd de familie Verbiest de nieuwe huurder.

Na een ingrijpende restauratie werd op 17 oktober 1970 de molen op feestelijke wijze opnieuw als draaiende molen in gebruik genomen. Vanaf die datum werd de molen regelmatig in beweging gezet.

In de loop van de 21ste eeuw werd de toestand van de molen geleidelijk minder en kon er tenslotte niet meer gedraaid worden.

Herstel begon in de zomer van 2011. Beide roeden dienden te worden vervangen en ook moest het bovenhuis uitvoerig worden gerepareerd: nieuw voorkeuvelens, grotere stapeling bovenas en rechtzetten van enige kapspanten.

Op 10 en 11 oktober 2011 zijn de nieuwe roeden gestoken. Dit gebeurde op de ouderwetse manier, dus met takels op handkracht. Bij de molen was namelijk geen plaats om een kraan op te stellen, tenzij de gehele weg werd afgesloten en daarvoor werd geen toestemming verleend. Dit omdat anders het dorp onbereikbaar zou worden.
Aanvullingen
Over de naam:
Sinds de Tweede Wereldoorlog draagt de molen zijn huidige naam. Dit vanwege de tekens die toenmalig molenaar Arie van Garderen met de wieken gaf aan onderduikers in de omgeving.
Vaak is dit gespeld als: "De Trouwe Waghter". Tegenwoordig spelt men "De Trouwe Wachter", conform de in 2010/11 gangbare spelling.

© Foto's: Ton Koorevaar (3-6-2010), onder Rob Pols (6-1-2012).

© Foto: Johan Maximiliaan van Doornik (2-9-1941), de vader van Martin E. van Doornik.

© Foto datum onbekend, ingezonden door Arie Hoek.

© Op deze oude afbeelding is de molen nog zwart geteerd! Bemerk ook de oude Utrechtse spitse kap.
Foto: n.b. (verzameling Rob Pols).
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: dinsdag 7 januari 2014 | Tellerstand

bovenzijde Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    

zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen De Trouwe Wachter, Tienhoven home vorige pagina