Nederlandse Molendatabase
Montfoort, Utrecht

De Valk

839

De Valk

1753
Stellingmolen
Achtkante Molen
Koren- en pelmolen
Molenstraat 27
3417 HR Montfoort
X: 124780 Y: 450600
N 52.042898 O 4.946716
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Montfoort
Gemeente Montfoort, sectie A, nr. 2281
Stichting De Utrechtse Molens
Maalvaardig
Het malen van graan, thans op vrijwillige basis
Paul Groen / Piet Schiereck / Aart de Bruijn / Hein Verhoef / Marcel van Hees
0348-470347
Zaterdag 10.00 - 16.00 uur. Groepen op afspraak.
Groot
UT021
01059
30060

De Valk

Constructie

Constructie

Houten achtkant, gedekt met riet, op stenen onderbouw
Gedekt met riet
24,35 m.
Oud-Hollands
Op deze molen is nooit een wiekverbetering toegepast.
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Pos. bouw Jaar Steek Positie Verdw. Lengte
klik voor meer info Pot 1255 binnen 1881 ? binnen 1986 24.33
klik voor meer info Derckx 0564 buiten 1987 1988 buiten aanw. 24.35
klik voor meer info Derckx 0565 binnen 1987 1988 binnen aanw. 24.25
klik voor meer info Pot 2117 buiten 1908 ? buiten 1986 24.33
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info NSBM Fyenoord g.n. 1844 ? aanw. 03.92
34 ijzeren rollen; kruihaspel
Losse Vlaamse blokvang uit vier stukken; vangbalk met haak; vangstok; kneppel; pal
Eén koppel blauwe stenen met 17der ligger en 16der loper (Z) ; één koppel 16der blauwe stenen (O); één koppel 15der flintstenen (W); één koppel pelstenen; centrifugaalbuil; graanreiniger; mengketel; sleepluiwerk. Elevator (in voorbereiding).
(Het oostelijke en zuidelijke koppel maalstenen zijn in theorie maalvaardig maar moeten nog worden voorzien van een scherpsel).
Bovenwiel 63 kammen
Bovenschijfloop 28 staven, steek 12,9 cm.
Spoorwiel 72 kammen
Steenschijfloop (W) 24 staven
Steenschijfloop (O) 28 staven
Steenschijfloop (Z) 26 staven
Pelschijfloop 19 staven
Overbrengingsverhoudingen maalwerk resp. 1 : 6,75; 1 : 5,79 en 1 : 6,23.
Overbrengingsverhouding pelsteen 1 : 8,53

De Valk

Versiering

Fraaie baard met de opschriften '1753', '1988' en 'De Valk'

Eenvoudige windvaan in de vorm van een valk.

De Valk

Verwijzingen

De Valk

Geschiedenis

Geschiedenis

Uit gegevens van 1492 blijkt dat er toen al op de huidige lokatie een standerdmolen, als dwangmolen in bezit van de burggraven van Montfoort, aanwezig was. Ook op de plattegrond van Joan Blaeu uit 1649 staat de standerdmolen aangegeven. In 1986 werden bij werkzaamheden aan het fundament van de huidige molen delen van de poeren van de oude standerdmolen aangetroffen.

De huidige molen moet gebouwd zijn als vervanging van deze standerdmolen (of een tussentijdse opvolger daarvan). Tot 1941 heeft de huidige molen met twee koppel maalstenen dienst gedaan als korenmolen. Vervolgens werd de molen stilgezet en raakte deze ernstig in verval.

Het is aan de plaatstelijke aannemer A.H. Versteegen te danken dat de molen nog bestaat. Hij kocht de molen en liet hem in 1953 restaureren, wat wilde zeggen: inrichten als woning en kantoor. Het uiterlijk van de molen bleef grotendeels behouden (al werden enige ramen toegevoegd) maar het binnenwerk werd grotendeels verwijderd. Tot deze grote verbouwing lagen er drie koppel stenen op de steenzolder, de pelsteen op de maalzolder en op de begane grond stond een maalstoel met twee koppel stenen, die door een petroleummotor werden aangedreven.

In 1980 was de molen opnieuw aan een ingrijpende restauratie toe, terwijl in die periode ook ernstige verzakkingen plaatsvonden. De kosten van een nieuwe restauratie waren voor André Versteegen economisch niet verantwoord meer en daarom deed hij de molen in 1984 over aan de Stichting De Utrechtse Molens.

In 1985 begon het herstel. Vooral in de zomer van 1986 werden door de firma Goorbergh uit Breda ingrijpende werkzaamheden uitgevoerd om de verzakking van de molen op te heffen.
In 1988 werd bijna het gehele jaar gewerkt aan de molen zelf. Op 1 december 1988 was de molen na 47 jaar stilstand weer draaivaardig.

Niet lang daarna ontstonden plannen om de molen ook weer te laten malen. Naast een maalwerk behoorde ook een pelsteen tot de reconstructie. De woning in de molen werd verlaten, de molenaar ging naast in plaats van ín de molen wonen en in 2007 werd serieus begonnen. Hier en daar moesten delen worden gereconstrueerd, omdat bij de verbouwing van 1953 sommige veldkruisen en andere constructiedelen waren ingekort dan wel verwijderd. Vervolgens werd nieuwe koningspil aangebracht.

In juli 2009 was één koppel stenen maalvaardig. 21 augustus volgde de officiële ingebruikname.

Eigenaren en molenaars van deze molen:
1728: Hendrik van Utenhove; molenaar Jan van Berkenstein
In 1753 standermolen vervangen door huidige achtkante bovenkruier
1767: Johanna Hermina van Utenhove
1800: Johan Wilhelm Montadon en Philippina Glaser; Montadon is ook de molenaar
1848?: Izak Stalenhoef (eigenaar/molenaar)
1853: Jan van den Nieuwendijk (eigenaar/molenaar)
1858: Johannes van Wichen (eigenaar/molenaar)
1866: Jan Bos; molenaars Rijk van Eck en Gerrit Bakker;
1882: Willem de Jong (eigenaar/molenaar);
1886: Wed. de Jong; molenaar Leen van Eck (1891-1892); Jacob Barneveld (1897-1900); Nicolaas van der Horst (1883-1906);
1897: Nicolaas van der Horst (1883-1906); Nic. van der Horst jr. is molenaar tot 1907;
1906: Wilhelmina Sanders, wed. van der Horst. A. de Heus is tot 1907 tevens molenaar;
31-12-1907 veiling van de "windt- en pelmoolen".
1908: Gijsbert van Dijk
1914: Petrus van Rijn (eigenaar/molenaar);
1944: Bos (geen molenaar; periode van verval begint);
1953: André Versteegen (eigenaar; herstel en bewoning; molen draait niet);
1984: Stichting de Utrechtse Molens



De Valk

Aanvullingen

Aanvullingen


Dick Kenbeek, 'Reconstructie binnenwerk De Valk Montfoort begonnen, in: Molenwereld 106 (2007) 260 - 263
Dick Kenbeek, 'De Valk in Montfoort kan weer malen!', in: Molenwereld 131 (2009) 438 - 441

De Valk

Overige foto's
De Valk, Montfoort, Foto linksonder: Rob Pols (11-8-2007). Foto boven en rechts: Piet Schiereck (6-6-2009).
© Foto linksonder: Rob Pols (11-8-2007). Foto boven en rechts: Piet Schiereck (6-6-2009).
De Valk, Montfoort, Foto's: Piet Schiereck (6-6-2009).
© Foto's: Piet Schiereck (6-6-2009).
De Valk, Montfoort, De windpeluw wordt door de molenmaker onderhanden genomen.   Foto: Piet Glasbergen (17-9-2014).
© De windpeluw wordt door de molenmaker onderhanden genomen.
Foto: Piet Glasbergen (17-9-2014).
De Valk, Montfoort, Foto's: Piet Glasbergen (17-9-2014).
© Foto's: Piet Glasbergen (17-9-2014).
De Valk, Montfoort, Foto's: Piet Glasbergen (17-9-2014).
© Foto's: Piet Glasbergen (17-9-2014).
De Valk, Montfoort, De trotse molenaar Paul Groen.  Foto: Piet Glasbergen (17-9-2014).
© De trotse molenaar Paul Groen.
Foto: Piet Glasbergen (17-9-2014).
De Valk, Montfoort, Foto: Piet Glasbergen (17-9-2014).
© Foto: Piet Glasbergen (17-9-2014).

Bezoek allemolens.nl voor historische foto’s van deze molen.
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: dinsdag 30 juni 2015 | Foto Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen De Valk, Montfoort home vorige pagina