Nederlandse Molendatabase
Uitgeest, Noord-Holland
732
NH096
10672
De Kat / De Zien
1973
Grondzeiler
Achtkante molen
Poldermolen
Limmerweg 2
1911 BS Uitgeest
X: 109396 Y: 505291
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Uitgeest
Gemeente Uitgeest, sectie B, nr. 5450
35853
Deze wordt sterk beperkt door allerhande woningen en industriële bebouwing in de omgeving.
Stichting Uitgeester & Akersloter Molens
Maalvaardig
Bemalen van de polder De Zien, thans op vrijwillige basis
G. de Vries
0251-312166
In principe iedere zaterdag en op afspraak
Constructie
Grenen achtkant, gedekt met riet, op lage voet. De onderste ca. 2 meter gedekt met geverfde gepotdekselde planken.
Gedekt met riet
25,44 m.
Oudhollands
Deze molen heeft bij de herbouw in 1973 geen wiekverbetering gekregen.
De verbrande voorganger had op de buitenroede het systeem-Fauël (fokwieken).
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Positie Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Straathof0170binnen20022002aanw.25.44 m.
klik voor meer info Straathof0171buiten20022002aanw.25.44 m.
klik voor meer info Hoogovens0001buiten19731973200125.40 m.
klik voor meer info Hoogovens0002binnen19731973200125.40 m.
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info NSBM Fyenoordg.n.18461973aanw.-
Engels met 31 rollen; kruirad
Losse Vlaamse blokvang uit vijf stukken; vangbalk met haak; vangstok; kneppel; pal
Stalen vijzel Ø 1,58 m.
Geen woning in de molen
Bovenwiel 63 kammen
Bovenschijfloop 31 staven, steek 12,0 cm.
Onderbonkelaar 41 kammen
Vijzelwiel 40 kammen, steek 10,5 cm.
Overbrengingsverhouding 1 : 2,08
Fa. Poland, Heerhugowaard (1973)

Eenvoudige baard, donkergroen geverfd met wit afgebiesde krullen, en de jaartallen '1567' '1889' en daaronder '19 73'

Op de windpeluw in grote letters de naam 'De Kat'

Fraaie achterkeuvelens in 'Alblasserwaardse' stijl

Verwijzingen
Geschiedenis
De eerste molen op deze plaats werd zeer waarschijnlijk gebouwd in 1567. De molen die in 1864 nog met een scheprad was uitgerust, brandde in 1889 af en werd door de bekende Zaanse molenbouwers Gebr. Vredenduin als vijzelmolen herbouwd. In 1962 werd in de molen een elektrische hulpaandrijving geplaatst.
Als gevolg van onvoorzichtigheid met vuur tijdens rietdekwerkzaamheden raakte de molen op 7 september 1971 in brand. Hoewel de molen de brand staande overleefde meende de brandweer toch de molen omver te moeten trekken. Als gevolg hiervan gingen ook as en roeden verloren.

Het meteen na de brand opgerichte 'Actiecomité Herbouw Molen de Kat' slaagde erin, op deze plek weer een molen te laten verschijnen, zij het een geheel andere dan de voorganger. In 1973 verrees een molen die oorspronkelijk in 1842 te Alblasserdam op de scheepswerf J. Smit en Co. was gebouwd als houtzaagmolen „Ons Genoegen". Vanwege algehele vernieuwing van de werf werd deze in 1952 afgebroken en aan de gemeente Haarlem geschonken om te worden opgebouwd op de plaats van de daar in 1932 afgebrande molen „De Adriaan". Deze plannen kwamen echter niet tot uitvoering en na jaren gedemonteerd opgeslagen te zijn geweest, werd hij door de gemeente Haarlem aan de Stichting Uitgeester Molens ter beschikking gesteld voor herbouw in Uitgeest. De herbouw werd verricht door de fa. Poland uit Heerhugowaard.

Constructie
De huidige molen is opgetrokken op de penanten van de afgebrande voorganger. Het achtkant is grotendeels gemaakt van grenenhout. Op diverse plaatsen is goed te zien dat de molen werkte voor een scheepswerf: veel onderdelen zijn van metaal, zoals de windpeluw en de meeste delen van het staartwerk.
Bovenwiel, alsmede bovenschijfloop (met ijzeren staven) zijn afkomstig van de vroegere zaagmolen. Onderbonkelaar en vijzelwiel zijn nog van de verbrande voorganger.
Tot 1983 bestond het kruiwerk uit acht bronzen neuten op een rail. Dit werkte zeer zwaar: deze molen gold als 'niet te kruien'. In 1983 werd daarom een Engels kruiwerk aangebracht.

Op 29 mei 2001 brak geheel onverwacht van deze molen een roede. De oorzaak was toe te schrijven aan een constructiefout.
Op 21 juni 2002 werden twee nieuwe roeden gestoken (ook de niet-gebroken roede vertoonde lasfouten en werd afgekeurd).

In tegenstelling tot zijn voorganger wordt de huidige molen niet bewoond; enige jaren na de herbouw is naast de molen een hut neergezet, die als molenaarsverblijf dienst doet.
Overige foto's
De Kat / De Zien, Uitgeest, Foto
© Foto's: Ans de Goede-Stam (2-1-2010).
De Kat / De Zien, Uitgeest, Foto
© Foto's: Piet Glasbergen (11-11-2014).
De Kat / De Zien, Uitgeest, Het kruirad dat na de brand weer werd gebruikt.  Foto: Rob Pols (10-10-2004).
© Het kruirad dat na de brand weer werd gebruikt.
Foto: Rob Pols (10-10-2004).
De Kat / De Zien, Uitgeest, Links De Kat, rechts De Dog.  Foto: Piet Glasbergen (11-11-2014).
© Links De Kat, rechts De Dog.
Foto: Piet Glasbergen (11-11-2014).
De Kat / De Zien, Uitgeest, De steeds oprukkende bebouwing maakt de omgeving er niet mooier op!  Foto: Piet Glasbergen (11-11-2014).
© De steeds oprukkende bebouwing maakt de omgeving er niet mooier op!
Foto: Piet Glasbergen (11-11-2014).
De Kat / De Zien, Uitgeest, De verbrande voorganger van de molen.  Foto: ingezonden door Arie Hoek.
© De verbrande voorganger van de molen.
Foto: ingezonden door Arie Hoek.
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: zaterdag 22 november 2014 | Foto Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen De Kat / De Zien, Uitgeest home vorige pagina