Nederlandse Molendatabase
Schoorl, Noord-Holland
716
Kijkduin
1772
Grondzeiler
Ronde stenen molen
Korenmolen
Molenweg 13
1871 CD Schoorl
X: 108363 Y: 524551
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Bergen
Gemeente Schoorl, sectie C, nr. 2142
Gemeente Bergen
Maalvaardig
2014: 78.240
2013: 72.839
2012: 87.595
2011: 87.429
2010: 77.674
Het malen van graan, thans op vrijwillige basis
Jan Kleverlaan / Fred Prins / Anton den Boer / John Bruin
06-21455062
Zaterdag 10.00 - 17.00 uur
Meelverkoop
Deze is helaas beperkt door de vele bomengroei rond de molen
NH022
04146
33827
Constructie
Ronde stenen molen
Gedekt met riet
22,60 m.
Oud-Hollands
Op deze molen is nooit een wiekverbetering toegepast.
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Pos. bouw Jaar Steek Positie Verdw. Lengte
klik voor meer info ? g.n. binnen ? ? binnen 1974 22.00
klik voor meer info Vaags 0026 buiten 1999 1999 buiten aanw. 22.60
klik voor meer info Derckx 0130 binnen 1975 1975 binnen aanw. 22.60
klik voor meer info Burger g.n. buiten 1968 1968 buiten 1998 23.25
klik voor meer info Pot 2206 binnen 1911 1911? binnen ? 22.08
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info De Prins van Oranje 1475 1896 1896? aanw.
Engels met 35 rollen; kruihaspel
Deels vaste, deels losse stutvang uit vier stukken; vangbalk met duim; vangstok; pal
Eén koppel 16der blauwe en één koppel 16der kunststenen; buil; kammenluiwerk
Bovenwiel 67 kammen
Bovenbonkelaar 33 kammen, steek 9 cm.
Spoorwiel 80 kammen
Steenschijven 23 en 25 staven, steek 9 cm.
Overbrengingsverhouding 1 : 7,06 / 6,50
F. Klas (metselwerk), C. Bobeldijk (molenmakerswerk), Cornelis Blankendaal (toezicht) (1772)
Eenvoudige baard, donkergroen geverfd, lichtgroen afgebiesd, met de opschriften 'Anno 1772' en daaronder 'Kijkduin'
Verwijzingen
Geschiedenis
Al voor 1575 stond op deze plaats een windkorenmolen, die op 27 mei van dat jaar door terugtrekkende Spaanse soldaten in brand werd gestoken. Pas na 20 jaar werd er een nieuwe molen, vermoedelijk een standerdmolen, gebouwd die in 1771 werd vervangen door de huidige molen.

Aanvankelijk werd de korenmolen te Schoorl verhuurd en was hij voor 5/6 deel eigendom van Schoorl en voor 1/6 deel van Groet. Vanwege de slechte financiële toestand van de gemeente moest in 1868 verkoping plaatsvinden, waardoor de molen voor ƒ 3619,- eigendom werd van Dirk Duin. Deze bemaalde de molen tot hij in 1935 tachtig jaar werd, waarna de gemeente de molen terugkocht om hem als monument te kunnen behouden.

In de oorlogsjaren is door Dirk Duin jr. nog enige jaren gemalen voor de maalderij van de gebr. Bos te Koedijk. In 1944 moest dit worden stopgezet, omdat de molen in het 'Sperrgebiet' van de Duitse bezetter lag. Kort na de bevrijding is er ongeveer een jaar weer gemalen.

In 1961 en 1968 werden kleine restauraties uitgevoerd, waarna de molen vanaf 1973 min of meer regelmatig in werking werd gesteld. Op 16 januari 1974 brak de houten binnenroede als gevolg van storm. Datzelfde jaar werd een nieuw stalen exemplaar gestoken.

Door de enorme inzet en bevlogen leiding van vrijwillig molenaar Tom Bos transformeerde de 'Kijkduin' tussen 1976 en 2012 van een "romp met wieken" tot een maalvaardige molen met twee koppel stenen en een molenwinkel. Veel Noord-Hollandse vrijwillige molenaars kregen hier hun opleiding, een traditie die door de huidige groep molenaars wordt voortgezet.
Tom Bos beëindigde zijn werkzaamheden in 2012. De huidige groep molenaars heeft zich verenigd in de Stichting Korenmolen Kijkduin.

In 2013 is de gehele romp opnieuw gevoegd en zijn de in de romp aanwezige holle ruimtes opgespoord en -gevuld. Verder zijn bijna alle balkkoppen aangeheeld met epoxy en is een gedeelte van de houten vloer van de steenzolder (halfzolder) vervangen. Alle trappen zijn van leuningen voorzien, en is er op de luizolder een hekwerk rond de koningsspil geplaatst.
De korte spruit is aangeheeld met epoxy, en zijn er nog diverse kleinere herstelwerkzaamheden uitgevoerd.

Constructie

De Kijkduin heeft een ronde stenen romp met twee grenen balklagen Het muurwerk begint op ca. 1,8 m. onder het niveau van de molenwerf en staat op de ter plaatse aanwezige zandgrond. Dit niveau komt ongeveer overeen met het niveau van de weg en het omliggende terrein, zodat her waarschijnlijk is dat de molenberg pas bij de bouw van de romp rond de molen is opgeworpen.
In 1978 is teneinde meer bergruimte te verkrijgen de ruimte onder de maalstoel en begane grondvloer dieper uitgegraven. Bij deze gelegenheid zijn geen sporen van een vroegere molen gevonden hetgeen genoemde veronderstelling versterkt.

Het bovenwiel dateert ongetwijfeld van 1662 en is waarschijnlijk afkomstig uit de afgebroken voorganger.
Aanvullingen

Sinds bekend is dat de fa. Pot te Kinderdijk in 1911 voor deze molen een nieuwe binnenroede maakte, is er een raadseltje bij: waarom is deze roed later vervangen door een houten en wanneer is dat gebeurd? Heeft de molen mogelijk deze roede tijdens de oorlog afgestaan en is later een houten vervanger gestoken? Of is die binnenroede al te vroeg alweer gebroken?
Overige foto's
Kijkduin, Schoorl, Foto's: Vincent Mepschen (september 2009).
© Foto's: Vincent Mepschen (september 2009).
Kijkduin, Schoorl, Foto: Rob Pols (13-8-2014).
© Foto: Rob Pols (13-8-2014).
Kijkduin, Schoorl, Foto: Vincent Mepschen (september 2009).
© Foto: Vincent Mepschen (september 2009).
Kijkduin, Schoorl, Foto: Rob Pols (13-8-2014).
© Foto: Rob Pols (13-8-2014).
Kijkduin, Schoorl, Foto: Joop Vendrig (2002)
© Foto: Joop Vendrig (2002)

Bezoek allemolens.nl voor historische foto’s van deze molen.
Draag zelf bij
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen Kijkduin, Schoorl home vorige pagina