Nederlandse Molendatabase
Oudorp, Noord-Holland
Database nr. 696
Inventaris nr. NH071
Ten-Bruggencatenr. 03506
Naam 't Roode Hert
Bouwjaar 1925
Type Stellingmolen
Kenmerken Achtkante Molen
Functie Korenmolen
Ligging Frieseweg 102
1823 CG Alkmaar
Rijksdriehoek X: 112392 Y: 516764
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Gemeente Alkmaar
Kadaster Gemeente Oudorp, sectie A, nr. 3660
Monumentennummer 7467
Landsch. waarde Groot maar wordt verminderd door allerhande bebouwing in de buurt
Eigenaar Stichting 't Roode Hert
Bedrijfsvaardigheid Maalvaardig
Bestemming Vh. het malen van graan, thans buiten bedrijf
Molenaar -
Telefoon 072-5155433 (molen)
Bezoekmogelijkheid Maandag 13:00 - 16:30 uur; dinsdag t/m vrijdag 10:00 - 16:30 uur; zaterdag 09:30 - 16:00 uur

© De heropening van 't Roode Hert.
Foto: Julius Meijer (8-9-2012).
Constructie
Romp Grenen achtkant op houten onderbouw, gedekt met riet
Kap Gedekt met riet
Vlucht 24,65 m.
Wiekenvorm Binnenroede systeem Van Bussel met Ten Havekleppen; buitenroede systeem Van Bussel
Wiekverbeteringen In 1942 is op beide roeden het wieksysteem Dekker aangebracht; in 1949 volgde op de binnenroe het systeem-Ten Have, waarbij het systeem-Dekker werd vervangen door een Van Bussel-achtige stroomlijnneus.
In 1962 werden de Dekkerwieken op de buitenroede ingeruild voor het systeem-Fauël (fokwieken).
Na herstel van de roedebreuk in 2012 is ook de buitenroede voorzien van het systeem-Van Bussel.
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Positie Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Vaags0270buiten20122012aanw.24.65 m.
klik voor meer info Vaags0271binnen20122012aanw.24.65 m.
klik voor meer info Straathof0044buiten19891989201024.80 m.
klik voor meer info Straathof0045binnen19891989201024.65 m.
klik voor meer info Pot1850binnen19001924198925.00 m.
klik voor meer info Pot1851buiten19001924198925.00 m.
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info De Prins van Oranje127318821924aanw.-
Kruiwerk Engels met 40 rollen; kruihaspel
Vang Vaste stutvang uit vier stukken; vangbalk met duim; vangstok; pal
Inrichting Eén koppel 17der en één koppel 16der kunststenen; één koppel 15der blauwe stenen; twee koppel 16der kunststenen op motorkracht; twee graanelevatoren; elevator; buil; diverse transportschroeven; nautamenger; silo's; koekenbreker; sleepluiwerk; afschietwerk
Overbrengingen Bovenwiel 53 kammen
Bovenbonkelaar 25 kammen, steek 15,0 cm.
Spoorwiel 91 kammen
Steenschijflopen 30 staven
Steenbonkelaar 32 kammen, steek 8,7 cm.
Overbrengingsverhouding 1 : 6,43 (2x) en 6,03
Hoogte van de stelling: 7,00 m.
Molenmaker Fa. Gebr. Poland, Heerhugowaard (1925)
Versiering
Zeer eenvoudige baard, donkergroen geverfd, zonder opschrift.

Naambord op het lijf, voorstellende een rood hert met het opschrift "KORENMOLEN 'T ROODE HERT".
Verwijzingen
Eigen website 't Roode Hert
allemolens.nl zoek op Ten-Bruggencatenummer in allemolens.nl naar aanvullende informatie
Voorganger 't Roode Hert (2), Alkmaar (v/h Oudorp)
Afkomstig uit De Witte Klok, Zaandam-Oost
Geschiedenis
In 1620 werd door het stadsbestuur van Alkmaar aan Laurens Pietersz. toestemming verleend om op een weitje buiten de Friesche poort, aan de steenplaats in de bocht (de Driesprong), een oliemolen te bouwen.
In 1685 was deze molen al geen oliemolen meer, maar werd hij genoemd als volmolen. Na het in verval raken van de lakenfabricage werd aan het bedrijf nog een snuifkapperij toegevoegd.

De volmolen brandde in 1817 af en werd vervangen door de in dat jaar te Zaandam-Oost afgebroken pelmolen De Dordtse Maagd. Deze werd te Oudorp als pelmolen herbouwd en kreeg daar de naam 't Roode Hert.

De Dordtse Maagd was, voor hij naar Oudorp werd overgebracht, al eens eerder verplaatst. Oorspronkelijk was hij voor 1731 elders te Zaandam gebouwd als houtzaagmolen De Kat. Na in 1759 te zijn afgebroken werd hij op een andere plaats te Zaandam weer opgebouwd als pelmolen De Dordtse Maagd, waarvoor de windbrief in mei 1762 werd uitgereikt aan Cornelis van Dordt. De herkomst van de naam De Dordtse Maagd is hiermee wel duidelijk.

In 1901 werd pelmolen 't Roode Hert vanwege de veranderde tijdsomstandigheden omgebouwd tot korenmolen. Op de avond van 15 september 1924 brandde hij, als gevolg van onzorgvuldig gebruik van vuurwerk, tot de grond toe af.

Voor de herbouw werd gebruik gemaakt van de in 1924 tot stellinghoogte afgebroken pelmolen De Witte Klok te Zaandam. De windbrief voor deze molen was uitgegeven op 5 september 1748, zodat hij omstreeks dat jaar zal zijn gebouwd.
Ook De Witte Klok was op zijn oude standplaats niet de eerste molen want op zijn erf stond voor 1742 de houtzaagmolen De Reizende Man waarvan de windbrief dateerde van 1641.

In 1949 zijn in 't Roode Hert bij graafwerkzaamheden ten behoeve van de te vernieuwen begane grondvloer de funderingen van twee voorgangers gevonden. De ene betrof een standerdmolen, de ander een kleine achtkante molen.
De laatste was wellicht de fundering van de omstreeks 1620 gebouwde en in 1817 afgebrande volmolen. Dit zou betekenen dat er ter plaatse voor 1620 nog een standerdmolen heeft gestaan.

Het grenen onderachtkant is in 1925 geheel nieuw gebouwd en heeft geen ondertafelement. Op deze onderbouw staat het achtkant van De Witte Klok. Tot 1949 kruide de kap op klossen, maar deze zijn in dat jaar vervangen door een Engels kruiwerk. Het wiekenkruis bestond tot 1989 uit twee ingekorte en in 1924 tweedebands aangeschafte ijzeren roeden. Ze waren in 1900 gemaakt voor de in 1924 gesloopte achtkante scbepradmolen van de West-Abtspolder te Kethel (ZH). In 1942 is op beide roeden het wieksysteem Dekker aangebracht waaraan in 1949 op de binnenroe Ten Havekleppen zijn toegevoegd.
In verband hiermee is toen de bovenas in de lengterichting doorboord door molenmaker Ten Have uit Vorden. Dit gebeurde zoals gebruikelijk al malende met een achter aan de kap vast opgestelde boor. Het werk was in vijf dagen voltooid. De komst van Ten-Havekleppen op deze molen is te danken aan de intensieve contacten tussen de families Berkhout en Gunnewick (Vragender, Gld.). Ten Have zal inderdaad de as ter plaatse hebben doorboord of ten minste daartoe de voorbereidingen hebben getroffen. De roede is echter per spoor naar Vorden gebracht en compleet met kleppen op dezelfde wijze terug naar Oudorp vervoerd. Molenmaker Poland heeft vervolgens de zaak in orde gebracht.

In 1989 kreeg deze molen een zeer grote opknapbeurt, waarbij allerhande reparaties werden uitgevoerd aan de kap en ook nieuwe roeden werden gestoken.
In 2008 werd het riet op de kap en vier velden van het achtkant vervangen.

Op 17 juni 2010 brak tijdens het malen de roede met de Ten Haveklep. Gelukkig bleef deze hangen. 19 juli werden de restanten van de gebroken roede verwijderd en tegelijk ook de andere roede gestreken. Later werd actie ondernomen om deze molen weer van roeden te voorzien. Tot die tijd wordt er op de motor gemalen.

Op 10 juli 2012 werden de nieuwe roeden gestoken. De fokken op de buitenroede hebben plaats gemaakt voor het systeem-Van Bussel. Daarna was de molen weer geregeld op windkracht in bedrijf.
Evenwel is thans (begin 2014) de windkracht tijdelijk niet in gebruik omdat er geen molenaar voorhanden is. Evenwel wordt er in en om de molen volop gewerkt. 
Aanvullingen
Over de naam:
De in 1817 op deze plaats neergezette voorganger van de huidige molen werd al vanaf de bouw "'t Roode Hert" genoemd.
Overige foto's

© Foto's: Frits Kruishaar (22-5-2010).

© Foto: Julius Meijer (17-12-2013).

© Foto's: Abel van Loenen (11-5-2013).

© 't Roode Hert tussen 1942 en 1949, toen uitgerust met Dekkerwieken.
Foto: collectie Eric Zwijnenberg.
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: woensdag 19 februari 2014 | Geschiedenis

bovenzijde Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    

zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen home vorige pagina