Nederlandse Molendatabase  
De Waal (Texel), Noord-Holland
Database nr. 649
Inventaris nr. NH002
Naam De Kemphaan
Bouwjaar 1934 / 1957 / 1996
Type Weidemolen
Kenmerken Wipmolen
Functie Poldermolen
Ligging De Staart 4
1793 EP De Waal
Rijksdriehoek X: 115485 Y: 566218
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Gemeente Texel
Kadaster niet bekend
Monumentennummer g.m.
Landsch. waarde Zeer groot
Eigenaar Vereniging Natuurmonumenten
Bedrijfsvaardigheid Maalvaardig in circuit
Bestemming Vh. inmalen van een natuurgebied, thans buiten bedrijf
Molenaar P.J. Prins
Telefoon 0222-314248
Bezoekmogelijkheid Op afspraak

© Foto: L. Kikkert (2-10-2009).   
Constructie
Vlucht 08,50 m.
Wiekenvorm Binnenroede Oudhollands; buitenroede systeem Fauel met remkleppen
Kruiwerk Zetelkruiwerk, kruihaspel
Vang Vaste Vlaamse blokvang uit vier stukken op een afzonderlijk vangwiel; vangbalk met haak; vangstok
Inrichting Houten vijzel Ø 0,65 m.
Overbrengingen Bovenwiel (gietijzer) 60 tanden
Bonkelaar (gietijzer) 20 tanden steek 3,5 cm.
Onderbonkelaar (hout) 15 kammen
Vijzelwiel (hout) 21 kammen
Overbrengingsverhouding 1 : 2,14
Molenmaker G. Sepers, Hazerswoude (1934)
Verwijzingen
Ten-Bruggencatenr. 10029
allemolens.nl zoek op Ten-Bruggencatenummer in allemolens.nl naar aanvullende informatie
Geschiedenis
Molen De Kemphaan is een voor inmaling gebouwde weidemolen. Hij staat in de polder Waal en Burg op ca. 1,8 km ten westnoordwesten van De Waal.
Het werd gebouwd voor het onderwater zetten van een 37 ha groot vogelreservaat. Het was uitgerust met stroomlijnwieken en een met de hand omklapbare staart en had oorspronkelijk een achtkante toren. In 1957 is het in het kader van een ruilverkaveling verplaatst. De molen heeft toen een nieuwe vierkante toren gekregen en de wegklapbare staart is hij die gelegenheid door een vaste staart vervangen.

Eind 1958 is het gestroomlijnde wiekenkruis vervangen door langere houten roeden met Oudhollands wieksysteem en in 1969 is de inmaaltaak van de molen overgenomen door een elektrisch aangedreven vijzelgemaal.
In de omgeving staan nog twee complete, maar kleinere weidemolens en nog twee restanten van molentjes, die ook alle een inmaalfunctie hadden.

In 1996 is deze molen, met name wat betreft de onderbouw, door een paar vrijwilligers vrijwel geheel vernieuwd. Zo werd de fundatieput opnieuw gemaakt van beton i.p.v. hout en de waaierpomp vervangen door een houten vijzel en een houten vijzelbak inclusief de daarbij op maat gemaakte kamwielen van hout.

Opmerkelijk aan het kruiwerk is, dat de koker ŽŽn geheel vormt met het bovenhuis en dat het lager zich dus in de ondertoren bevindt.

© Het molentje heeft flinke schade opgelopen door een najaarsstorm.
Foto: L Kikkert (2-10-2009) En het herstel is nu in volle gang en op de onderste foto wordt de laatste hand aan de voltooiing gelegd.
Foto: H. Lollinga (8-1-2009).

© Foto's: Martijn Scholtens (2-8-2008).

© De in de tekst genoemde weidemolentjes bij De Kemphaan. Naar verluidt zijn ook deze molentjes nog maalvaardig.
Foto: H.J.M. de Vette (28-2-2005).

© Foto: Harmannus Noot (8-9-2008).

© Foto: Harmannus Noot (8-9-2008).
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: zaterdag 1 december 2012 | Foto

bovenzijde Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    

zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen De Kemphaan, De Waal (Texel) home vorige pagina