Nederlandse Molendatabase
Deurne, Noord-Brabant

Maria-Antoinette

618

Maria-Antoinette

1893
Beltmolen
Achtkante Molen
Korenmolen
Zeilbergsestraat 98
5751 LN Deurne
X: 184538 Y: 385568
N 51.458412 O 5.812208
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Deurne
Gemeente Deurne, sectie L, nr. 1632
Harmonie Excelsior Zeilberg
Harmonie Excelsior Zeilberg is eigenaar sinds 3-11-2004, daarvoor W. Crommentuijn
Maalvaardig
Vh. het malen van graan, thans buiten bedrijf
0493-317263 / 06-54642630
Woensdag 13.00 - 17.00 uur; zaterdag 10.00 - 17.00 uur.
Voor andere tijden en groepen graag op afspraak.
Vrij groot
NB018
01587
12380

Maria-Antoinette

Constructie

Constructie

Grenen achtkant, gedekt met riet, op gemetselde voet
Gedekt met riet
25,80 m.
Oud-Hollands
Van 1942 tot 1964 was deze molen op beide roeden uitgerust met het systeem-Van Bussel. Daarna werd dit weer Oud-Hollands.
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Pos. bouw Jaar Steek Positie Verdw. Lengte
klik voor meer info Pot 1493 buiten 1887 buiten 25.80
klik voor meer info Pot 1974 binnen 1904 binnen 25.80
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Enthoven & Co, L.I. 0355 1863 1893 aanw. 04.86
Engels; kruilier
Vlaamse vang; vangbalk met haak; vangstok
Eén koppel 17der kunststenen; sleepluiwerk
Bovenwiel 75 kammen
Bovenbonkelaar 36 kammen, steeek 11,4 cm.
Spoorwiel 103 kammen
Steenschijfloop 34 staven, steek 8,5 cm.
Overbrengingsverhouding 1 : 6,31
van de belt: 3,50 m.

Maria-Antoinette

Versiering

Eenvoudige baard, donkergroen geverfd, wit afgebiesd met het opschrift 'MARIA ANTOINETTE'

Maria-Antoinette

Verwijzingen

Maria-Antoinette

Geschiedenis

Geschiedenis

Over de herkomst van deze molen heeft ruim 100 jaar lang onduidelijkheid bestaan: vanwege de aanwezige bovenas leek het of dit een overgeplaatste 'Zuidplasmolen' (uit Waddinxveen) was, maar dit kon, omdat sommige details anders waren, niet juist zijn.

Molenexpert Johan Bakker uit Moerkapelle kon tenslotte de herkomst van de molen vaststellen: deze molen is oorspronkelijk in 1847 gebouwd als middenmolen van de nieuwe driegang van de polder Wateringseveld te Wateringen.

Deze molengang kwam buiten bedrijf, nadat in 1887 de bovenmolen tijdens een zware bui na blikseminslag in brand raakte. Die molen werd niet herbouwd, maar men ging over op stoombemaling. De daardoor overbodig geworden onder- en middenmolen, die op zich in prima staat verkeerden, werden vervolgens te koop aangeboden.

Deze molen kon pas in 1893 worden verkocht en in Deurne herbouwd als koren- en oliemolen.
Let wel: de ondermolen van deze groep, die na het verbranden van de bovenmolen eveneens werkloos was geworden, is destijds ook verkocht en werd te Elspeet herbouwd als de nog bestaande korenmolen 'De Hoop'. De gelijkenissen tussen 'Deurne' en 'Elspeet' zijn in de details bijzonder groot.

Met de ontdekking van de herkomst van de huidige molen kwam ook het vermeende Zuidplasverleden 'uit de mouw': de huidige molen heeft een voorganger gehad en dat was inderdaad een Zuidplasmolen: molen T. Deze was in 1876, nadat een grote groep molens voor de sloop te koop was aangeboden, door P. Truyen aangekocht en in Deurne als beltkorenmolen herbouwd.
Deze molen verbrandde echter, nauwelijks 15 jaar in Deurne gestaan hebbend, op 21 september 1892, waarna een andere molen moest worden aangekocht: dat is de molen uit Wateringen gebleken.
De bovenas uit de verbrande molen bleek evenwel nog bruikbaar en werd in de nieuwe molen geplaatst.

Vervolgens was deze molen gedurende een groot deel de twintigste eeuw beleggingsobject van de conferentie van de H. Antonius van Padua der Sint Vincentiusvereniging van de parochie van Zeilberg. (N.B. St. Vincentiusverenigingen waren in katholieke gedeelten van Nederland actief op het gebied van armenzorg).

In 1964 werd de molen grondig gerestaureerd door de firma Adriaens uit Weert. Hierbij werden o.m. enkele achtkantstijlen vernieuwd. Voor de restauratie was de romp gedekt met dakleer, was het wiekenkruis verbusseld en was de molen sober geschilderd.
Bij de restauratie werd het achtkant met riet gedekt, de molen Oud-Hollands opgehekt, staart en zoomlatten wit geschilderd en kreeg de molen een vangstok. Er werd wel weer een kruilier aangebracht, maar die werd later vervangen door het thans nog aanwezige kruirad. Vanaf toen werd er weer regelmatig gedraaid door molenaar Piet van Aarssen.

Uiteindelijk trad er toch weer stilstand op en ook verval. Latere eigenaar Willy Crommentuijn moest zijn streven tot restauratie na enige vergeefse pogingen opgegeven en verkocht de molen aan Harmonie Excelsior, die de onderbouw sindsdien gebruikt als clubhuis.
De toestand bleef echter langere tijd onverminderd ongunstig: gedurende jaren stond de molen met kale roeden en - vooral - een gebrek aan duidelijke toekomst.

Pas in 2010 werd gunstig over restauratie beslist. In het voorjaar van 2012 stond de romp er, opnieuw met riet gedekt, weer fraai bij. Men heeft kennelijk besloten, de molen te restaureren in de stijl van 1964, dus met een 'Hollands' uiterlijk. De kap werd ter plekke op de grond gerestaureerd en in juni 2012 herplaatst. De oude roeden konden worden gerepareerd en werden vervolgens weer gestoken (al zijn zij daarna wat al te smal opgehekt).

De Maria-Antoinette is op 7 oktober 2012 feestelijk heropend en draait en maalt sindsdien regelmatig.

In 2013 is de molenberg voorzien van een hek dat weliswaar veilig is, maar de molen ook behoorlijk ontsiert.

Maria-Antoinette

Aanvullingen

Aanvullingen


In 1964 kreeg de molen zijn huidige naam, naar de twee dochters van toenmalig eigenaar-molenaar Piet van Aarssen. Daarvoor werd de molen wel aangeduid als de 'Vincentiusmolen', naar de vereniging die de molen in eigendom had.

J.S. Bakker, 'Wateringen (3) in het Westland, in de Peel, op de Veluwe', in: Molenwereld nr. 1 (2000) 8 - 14

Maria-Antoinette

Overige foto's
Maria-Antoinette, Deurne, Foto: Mario Collombon (8-9-2012).
© Foto: Mario Collombon (8-9-2012).
Maria-Antoinette, Deurne, Foto: Rob Pols (4-8-2013).
© Foto: Rob Pols (4-8-2013).
Maria-Antoinette, Deurne, Foto: Mario Collombon (8-9-2012).
© Foto: Mario Collombon (8-9-2012).
Maria-Antoinette, Deurne, Foto: John Scholte (4-8-2013).
© Foto: John Scholte (4-8-2013).
Maria-Antoinette, Deurne, Foto: John Scholte (4-8-2013).
© Foto: John Scholte (4-8-2013).

Bezoek allemolens.nl voor historische foto’s van deze molen.
Draag zelf bij
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen Maria-Antoinette, Deurne home vorige pagina