Nederlandse Molendatabase
Zeeland, Noord-Brabant
616
NB115
01971
Coppensmolen
1883
Beltmolen
Ronde stenen molen
Korenmolen
Kerkstraat 122
5411 CM Zeeland
X: 175043 Y: 412828
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Landerd
Gemeente Zeeland, sectie H, nr. 2712
40320
Groot
Gemeente Landerd
Maalvaardig

2011: 34.788
Het malen van graan, thans op vrijwillige basis
0486-451400 / 0486-451533
Na telefonische afspraak
Constructie
Ronde stenen molen, grotendeels gepleisterd
Gedekt met dakleer
25,70 m.
Systeem-Van Bussel met neusremkleppen op beide roeden
Deze molen had sinds 1938 het systeem-Van Bussel op beide roeden. Bij de grote restauratie van 1982/'83 werd dit gewijzigd in Oud-Hollands; in 2008, nadat beide roeden waren gestreken, gerepareerd, en weer gestoken, is het systeem-Van Bussel in ere hersteld.
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Positie Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Derckx0423binnen19821983aanw.25.70 m.
klik voor meer info Franseng.n.binnen19021902?1982?26.00 m.
klik voor meer info Pot1892buiten19011901?aanw.25.48 m.
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Smuldersg.n.??aanw.05.12 m.
Engels; kruilier
Losse Vlaamse blokvang uit vier stukken; vangbalk met haak; vangtrommel
Eén koppel 17der kunststenen; sleepluiwerk
Bovenwiel 51 kammen
Bovenschijfloop 25 staven, steek 15,7 cm.
Spoorwiel 98 kammen
Steenschijfloop 33 staven, steek 9,0 cm.
Overbrengingsverhouding 1 : 6,06
van de belt: 4,80 m.
Eevoudige baard, op de koppen van de voeghouten aangebracht, donkergroen geverfd, met enige witte krullen afgebiesd, met het opschrift:
'anno 1883'.
Verwijzingen
Geschiedenis
Merkwaardigerwijs was het exacte bouwjaar van deze niet eens zo oude molen lange tijd niet bekend. Inmiddels weten wij meer: deze molen is in 1883 gebouwd als opvolger van een standerdmolen die in 1857 was neergezet. Die standerdmolen kwam daar op initiatief van de uit Ravenstein afkomstige Joh. Versterren.
Wat het meest aannemelijk is: Joh. Versterren verhuisde in 1857 naar Zeeland en nam de standerdmolen als het ware mee. In Ravenstein was namelijk in 1857 op initiatief van Matthias Versterren een nieuwe ronde stenen stellingmolen gebouwd, de nog altijd bestaande korenmolen "De Nijverheid". Waren de Versterrens broers?

Opdrachtgever tot de bouw van de stenen molen in 1883 was Nicolaas Coppens, lid van de zeer bekende Brabantse molenaarsfamilie. Aanleiding is vermoedelijk blikseminslag geweest, die de standerdmolen kennelijk dusdanig beschadigde, dat men besloot tot de bouw van een nieuwe molen. In die molen werd een groot aantal onderdelen gebruikt dat afkomstig is uit een standerdmolen, vermoedelijk dus de voorganger: de trap, een kruisplaat, burriebalken, een hoekstijl, een tot spoorwiel verbouwd bovenwiel, een voor de luitafel gebruikte schijf van het rondsel, een aantal weegbanden en een balk van het voorste kapspant. Ook veel bakstenen waren kennelijk niet nieuw: de romp zou volgens overlevering gebouwd zijn met stenen van de gesloopte vestingwerken van Grave. In de maalbak van het westelijke koppel stenen staat de notitie „De molen aangemalen den 17 november 1883”.

Tot 1950 hebben drie generaties Coppens de molen in eigendom gehad, in dat jaar kwam de molen in bezit van de familie Van Dongen. Reeds in 1910 was bij de molen een stoommaalderij opgericht, waarvan het gebouw nog aanwezig is.

Najaar 1971 werd de toenmalige gemeente Zeeland eigenaar. De molen was toen al jaren buiten bedrijf en in verval.
In 1982/'83 volgde een grote restauratie. Ook de andere stenen molen van dit dorp werd toen gerestaureerd. Na 1983 is de molen weer regelmatig draaiend te zien, waarbij soms ook wordt gemalen.

In het voorjaar van 2008 werden beide roeden gestreken, om deze na te kunnen kijken. Vervolgens zijn zij weer gestoken. Bij deze gelegenheid werd het stroomlijnsysteem Van Bussel in ere hersteld.

Op één van de laatste dagen van 2012 begaf het linker lange zwaard (de linker lange schoor) het. Dit was aanleiding om de molen voorlopig stil te zetten. Niet alleen die schoor, maar ook het gehele staartwerk moest grotendeels worden vervangen. Begin september 2013 was deze molen weer maalvaardig.
Aanvullingen

Na de grote restauratie van 1982/'83 kreeg deze altijd naamloze molen de naam 'Coppensmolen'. Feitelijk is dit niet eens een naam, maar een aanduiding. Eigenlijk is het opmerkelijk dat deze molen eerder nooit een naam had, want er staat in dit betrekkelijk kleine dorp nog een ronde stenen beltmolen.

Op 2 februari 2015 is molenaar Cees van Dongen op 60-jarige leeftijd overleden. 
Overige foto's
Coppensmolen, Zeeland, De molen met zijn nieuwe Van Bussel-wieksysteem.  Foto: Vincent Mepschen (21-3-2007).
© De molen met zijn nieuwe Van Bussel-wieksysteem.
Foto: Vincent Mepschen (21-3-2007).
Coppensmolen, Zeeland, Beide foto
© Beide foto's: Matthieu Hoogduin (14-4-2012).
Coppensmolen, Zeeland, Foto: ? (verzameling Rob Pols).
© Foto: ? (verzameling Rob Pols).
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: zaterdag 7 februari 2015 | Molenaar Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen Coppensmolen, Zeeland home vorige pagina