Nederlandse Molendatabase  
Zeeland-Oventje, Noord-Brabant
Database nr. 579
Inventaris nr. NB117
Naam Sint Victor
Bouwjaar 1938
Type Stellingmolen
Kenmerken Achtkante Molen
Functie Korenmolen
Ligging Verbindingsweg 3
5411 NP Zeeland
Rijksdriehoek X: 175304 Y: 410235
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Gemeente Landerd
Kadaster Gemeente Zeeland, sectie F, nr. 979
Monumentennummer 40323
Landsch. waarde Groot; wel enige windbelemmering door bebossing op NO.
Eigenaar Gemeente Landerd
Bedrijfsvaardigheid Maalvaardig
Bestemming Vh. het malen van graan, thans buiten bedrijf
Molenaar Ben van der Ven
Telefoon 0486-451395
Bezoekmogelijkheid Op afspraak (molenaar woont tegenover de molen)

© Foto: Marcel Stroo (10-6-2006).   
Constructie
Romp Houten achtkant, gedekt met Icopal
Kap Gedekt met Icopal
Vlucht 23,10 m.
Wiekenvorm Systeem Van Bussel op beide roeden
Wiekverbeteringen In 1942 werd de molen op beide roeden gestroomlijnd met het systeem-Van Bussel.
Sinds het herstel na de stormschade van 1973 voorzien van remkleppen.
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Positie Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Derckx0715binnen19921993aanw.23.10 m.
klik voor meer info Bremer0024buiten19571958?aanw.23.50 m.
klik voor meer info Pot1765binnen1896?199323.15 m.
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info ???1938aanw.04.02 m.
Kruiwerk Engels; kruilier
Vang Vlaamse blokvang; vangbalk met haak; vangtrommel
Inrichting EŽn koppel 17der en ŽŽn koppel 16der kunststenen; regulateur; sleepluiwerk
Overbrengingen Bovenwiel 51 kammen
Bovenbonkelaar 27 kammen, steek 12,6 cm.
Spoorwiel 93 kammen
Steenschijflopen 20 staven
Overbrengingsverhouding 1 : 8,78
Molenmaker Gebr. v. Aspert, Heeswijk (1938)
Versiering
Eenvoudige baard, op de koppen van de voeghouten getimmerd, donkergroen geverfd, wit afgebiesd, met het opschrift 'St. Victor'.
Verwijzingen
Ten-Bruggencatenr. 06398
allemolens.nl zoek op Ten-Bruggencatenummer in allemolens.nl naar aanvullende informatie
Voorganger (beltmolen), Oventje
Afkomstig uit De Vooruitgang, Mariaheide
Geschiedenis
In 1938 werd deze molen te Oventje geplaatst; dit ter vervanging van een in 1925 door een wervelstorm verwoeste zeskante molen. Dertien jaar lang moest men het zonder molen stellen, omdat molenaar Van der Ven na deze ramp een motormalerij had opgericht.
Maar Van der Ven bleek toch teveel een echte windmolenaar: na 13 jaar besloot hij wederom een windmolen op te richten, waartoe hij de voor de sloop te koop staande molen te Mariaheide aankocht, liet verplaatsen en vervolgens regelmatig in bedrijf stelde. Overigens was de molen te Mariaheide ook niet nieuw; zeer waarschijnlijk gaat het om een verplaatst Zaans achtkant.

Op 14 september 1938 werd de molen feestelijk in bedrijf gesteld. De molen was, op aanraden van conservatieven, nog uitgerust met Oudhollandse ophekking. Amper vier jaar later werd de molen toch voorzien van stroomlijnwieken volgens Van Bussel.

In 1955 moest de molen vanwege slechte roeden stilgezet worden. Twee jaar later volgde herstel, waarbij een nieuwe binnenroede werd gestoken en de houten stelling vervangen door een achtkant gebouw rond de molen, waarvan het betonnen dak als stelling dienst ging doen. Molenaar Van der Ven had zich hiervoor twee jaar moeten behelpen met een kleine hamermolen. Mengketel en luiwerk werden elektrisch aangedreven.
Op 14 december 1957 werd de molen weer in gebruik genomen; er kon weer met twee koppel stenen plus regulateur (voor beide koppels) en luiwerk op windkracht gewerkt worden.

De molen was veelvuldig in bedrijf, tot bij de zeer zware storm van 3 april 1973 een groot deel van het wiekenkruis werd vernield. Hierdoor kwam onverwacht een einde aan het malen op windkracht. De molen werd daarna wel hersteld maar van bedrijfsmatig malen is niet veel meer gekomen. In 1977 werd het staartwerk grotendeels vernieuwd en geel geverfd; niet lang daarna werd de molen officieel in gebruik genomen.

Vóór de laatste grote restauratie waren op de roeden en Van Busselneuzen brede banen geschilderd in de Hollandse driekleur. Staart en kruibok waren donkergroen geschilderd, evenals de grote toegangsdeuren. De donkergroene (toen plaatijzeren) baard had een gegolfde witte rand en in grote witte letters stond de naam ST VICTOR. Windpeluw en voorkeuvelens waren rood en de waterdeuren wit.

Op grond van de constructie is wel verondersteld dat deze molen oorspronkelijk hennepklopper was. De constructie van een 'los' onderachtkant en een tafelement boven de beltdeuren, met daarboven dubbele (in hoogte) bintlaag met slechts 2 bintbalken per laag wijzen daarop.
Helaas is deze theorie nogal wankel en het verhaal dat deze molen uit de Zaanstreek komt, is gebaseerd op bouwtechnisch onderzoek, waaruit de conclusie is getrokken dat het een hennepklopper moet zijn geweest. Er is echter nergens bewijs gevonden dat dit inderdaad een Zaanse molen was, sterker nog: in de periode dat de St Viktor werd gebouwd is er in de Zaanstreek geen enkele hennepklopper gesloopt. Ook niet in de jaren ervoor.

Om de vlucht te kunnen vergroten werd de stelling een verdieping lager geplaatst, waardoor het tussentafelment zich nu boven de stellingzolder bevindt.
Dit is ŽŽn van de zeer weinige Brabantse molens met een lange spruit in het midden van de kap. Of dit wijst op een Zaanse oorsprong, moet vooralsnog worden betwijfeld.
Vroeger kwam het (met name in Brabant en Limburg) vaker voor, maar thans is deze molen, tezamen met die van Budel-Schoot, de enig overgeblevene waarbij achtkant en kap gedekt zijn met rode Icopal bedekking, in plaats van teerpapier.

© Foto: Frits Kruishaar (11-10-2008).

© De nog steeds aanwezige middelbalk (zie tekst) met sierlijke spruitluikjes.
Foto: Frits Kruishaar (11-10-2008).

© Foto: John Scholte (12-8-2010).

© Vermoedelijk de ravage na de storm van 1925,
waarbij de voorganger van de huidige molen grotendeels werd verwoest.
Foto: ? (verzameling Ton Meesters).
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: woensdag 4 december 2013 | Foto

bovenzijde Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    

zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen Sint Victor, Zeeland-Oventje home vorige pagina