Versiering

Eenvoudige baard, donkergroen geverfd, wit afgebiesd, met de jaartallen '1849', '1945' en '1997' en de naam 'Couwenberg'.

De 'achterbaard' is voorzien van de tekst 'Gerest. 1994 1997' en de naam Wijten plus een wapen.

Gevelsteen met het opschrift:
Den eersten steen gelegd door Ant. H. Couwenberg en J.J. Lombarts in de jare 1849.

Verwijzingen

Eigen website	De Couwenberg
Ten-Bruggencatenr.	00375
allemolens.nl	zoek op Ten-Bruggencatenummer in allemolens.nl naar aanvullende informatie

Geschiedenis

Deze molen is in 1849-50 gebouwd door molenmaker Mommersteeg voor molenaar Couwenberg. De molen was ingericht met drie koppel maalstenen; op de maalzolder lag een koppel schorsstenen. De inrichting was te vergelijken met de molen van Hilvarenbeek, nl. een aandrijving van de schorsstenen door een lang staakijzer.

Molenaar Couwenberg zag zijn molen op 2 september 1881 uitbranden, maar weldra was deze weer herbouwd. Bij de grootscheepse restauratie van 1994-95 kwam diverse brandsporen tevoorschijn. Duidelijk werd dat de vuurhaard vooral boven in de molen gezeten heeft.

De familie Couwenberg verkocht aan het eind van de 19e eeuw de molen aan Van den Bosch, een aangetrouwd familielid. Later kwam hij in het bezit van de familie Krielaars.
In 1927 werd de molen aangekocht door de familie Robben, nadat hun de standerdmolen op De Hill (een buurtschap dat nu door Kaatsheuvel is opgeslokt) was afgebrand als gevolg van storm. Robben was een windmolenaar in hart en nieren. Ondanks de moeilijke tijd voor de molens bleef hij zijn werktuig trouw.

In 1944 werden Van Busselwieken aangebracht door molenmaker Bos. Helaas heeft hij hier heel weinig plezier aanmogen beleven, want tijdens de bevrijding van Kaatsheuvel (oktober 1944) werd hij door de Engelsen bestookt, omdat het vermoeden was dat de Duitsers in de kap een uitkijkpost hadden. Ook sloeg in de nabijheid nog een V1 in, hetgeen nog meer schade opleverde.
Diverse malen heeft molenaar Robben getracht geld bijeen te krijgen voor het herstel, maar dat mocht niet lukken. In 1950 tenslotte werd de molen door molenmaker Bos uit Almkerk onttakeld.

Tot 1994 werd er gemalen met de 50 PK Ruston dieselmotor. In dat jaar was de molen aangekocht door Berry Wijten, eigenaar van een bouwbedrijf in het nabijgelegen De Moer. Met hulp van een aantal collega-molenaars lukte het hem om de molen geheel in zijn vrije tijd te restaureren. Die collega's waren molenmaker Straver, Bram van der Wiel (van de fa. Bos) en Paul Groen. Om uit deze zeer hoge kosten te komen werd onderin de molen een restaurant ingericht.
De restuaratie was omvangrijk: het metselwerk was zeer slecht, het nog aanwezige spoorwiel was volledig gekraakt door allerhande houtvreters en werd gekopieerd. Het koppel maalstenen, dat bij de restauratie van 1944 gelegd was, kon nog wel hergebruikt worden.

Al met al is werd het een zeer licht lopende en goed werkende molen die een aanwinst was voor het toeristisch ingestelde dorp.

Berrie Wijten, de initiatiefnemer en inspirator tot de herbouw, overleed in de nacht van 12 op 13 maart 2009 op slechts 61-jarige leeftijd. Zijn naam blijft letterlijk aan de molen verbonden, want staat vermeld op de achterbaard.

Aanvullingen

Over de naam:
Deze molen heeft de naam 'De Couwenberg' vermoedelijk al vanaf de bouw in 1849.
In 1881, als de molen uitbrandt, wordt de naam ook genoemd (Tilburgsche Courant, 4-09-1881).

---

Laatst bijgewerkt:	maandag 29 april 2013 | Foto