Nederlandse Molendatabase
Gassel, Noord-Brabant

Bergzicht

519
Bergzicht
1815c
Beltmolen
Achtkante Molen
Korenmolen
Hoeve 23
5438 ND Gassel
X: 181380 Y: 417401
N 51.744697 O 5.769174
toon op Google Maps
toon in Google Streetview
Grave
Gemeente Grave, sectie L, nr. 116
P. van Haren
Maalvaardig
Het malen van graan, thans op vrijwillige basis
Jos van der Heyden / Jan Kamphuis
0485-331241 (P. van Haren) / 06-19499455 (J. van der Heyden).
Donderdag 10:00 - 15:00 uur.
Niet al te groot; de molen staat helaas nogal ingegroeid
NB007
01225
8862

Molenmakersbedrijf Molema, Heiligerlee

Bergzicht

Constructie

Constructie

Houten achtkant, gedekt met riet, op stenen voet
Gedekt met riet
24,90 / 25,30 m.
Systeem van Bussel met neusremkleppen op beide roeden
Er is beweerd dat deze molen ooit op beide roeden het systeem Van Bussel heeft gehad. Echter: uit oude foto's blijkt niet, wanneer dat dan het geval moet zijn geweest. Hoe dan ook: in 1984 kreeg deze molen op beide roeden dit systeem.
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Pos. bouw Jaar Steek Positie Verdw. Lengte
klik voor meer info Derckx 0656 buiten 1990 1991 buiten aanw. 25.30
klik voor meer info Derckx 0465 binnen 1984 1984 binnen aanw. 24.90
klik voor meer info Fransen g.n. binnen 1908 1908? binnen 1984 25.00
klik voor meer info Pot 1619 buiten 1891 >1926 buiten 1991 24.70
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Gieterij Hardinxveld 0038 1990 1990 aanw.
klik voor meer info De Prins van Oranje 0723 1871 1990 05.04
Engels; elektrische kruilier
Vlaamse blokvang; vangbalk met haak; vangstok; vangtrommel (buiten gebruik)
Eén koppel 17der blauwe en één koppel 17der kunststenen; twee mengketels; sleepluiwerk
Bovenwiel 70 kammen
Bovenbonkelaar 36 kammen, steek 13,5 cm.
Spoorwiel 82 kammen
Steenschijflopen 29 staven, steek 10,4 cm.
Overbrengingsverhouding 1 : 5,50

Bergzicht

Bergzicht

Verwijzingen

Bergzicht

Geschiedenis

Geschiedenis

Deze molen heeft een voorganger gehad, die gebouwd was in 1808. Tijdens het beleg van Grave (1813-1814) is deze door Franse troepen vernield (zij hielden Grave toen nog steeds bezet!). Aangenomen wordt, dat de huidige molen in 1815 is gebouwd, nadat de Fransen definitief verdwenen waren.

In 1962 onderging de molen een restauratie. Daarbij werd het achtkant van riet voorzien omdat het voordien aanwezige dakleer, mede als gevolg van het bewegen van de achtkantconstructie, steeds bleef scheuren.
Naar later zou blijken, was deze verandering niet juist: deze molen is geen verplaatste molen (een gedachte die in het molenbeleid van die dagen voor de hand lag), maar een Brabants achtkant, gebouwd zonder kruisen of verbindingen tussen de bintbalken, sterk afwijkend van hoe 'westerse' molens zijn gebouwd (thans is alleen de zeskante Mariamolen te Haps nog vergelijkbaar). Dit maakt deze molen tot een uiterst belangrijk monument.
Volgens molenaar Van Haren was het achtkant lang geleden, voordat het met dakleer was gedekt, met schaliën uitgerust en de kap met gepotdekselde planken.
Bijzonder is ook de kuip: deze is niet voorzien van neuten, maar van ijzeren keerrollen.

In 1984 werd een nieuwe roede gestoken en het systeem Van Bussel aangebracht. In 1990 kwam er een geheel nieuwe bovenas, dit nadat de voorganger was afgekeurd vanwege een scheur in de kop. Een koppel maalstenen, dat jarenlang los in de tuin van molenaar Van Haren had gelegen, werd in 1993 opnieuw in de molen aangebracht en maalvaardig gemaakt.

Naast de molen bevindt zich vanouds een veevoederbedrijf.

Bergzicht

Aanvullingen

Aanvullingen


Over de herkomst van de naam van deze molen bestaan verschillende lezingen: men zou lang geleden vanaf de belt net de „Mookse Berg" hebben kunnen zien (Mookerhei).
Door anderen wordt deze uitleg betwijfeld: de molen staat aan de rand van een gebied dat tot ca. 1900 „de Berg" of „Heese Berg" werd genoemd.

Het enige nog bestaande Brabantse achtkant

R.H. Verkerk, Molens in het land van Cuijk (Cuijk 1988).

Bergzicht

Aanvullende foto's
Bergzicht, Gassel, Foto: Kees Kammeraat (4-11-2015)
© Foto: Kees Kammeraat (4-11-2015)
Bergzicht, Gassel, Foto: Yvonne Vergouwe (7-8-2012).
© Foto: Yvonne Vergouwe (7-8-2012).
Bergzicht, Gassel, Foto: Rob Pols (21-4-2014).
© Foto: Rob Pols (21-4-2014).
Bergzicht, Gassel, Boven: de vangtrommel is nog steeds aanwezig, maar niet meer in gebruik.  Onder: de keerkuip is, zeer bijzonder, voorzien van keerrollen i.p.v. neuten (nog uit de tijd dat de molen een gewoon rollenkruiwerk had).  Foto’s: Rob Simons (6-10-2012).
© Boven: de vangtrommel is nog steeds aanwezig, maar niet meer in gebruik.
Onder: de keerkuip is, zeer bijzonder, voorzien van keerrollen i.p.v. neuten (nog uit de tijd dat de molen een gewoon rollenkruiwerk had).
Foto’s: Rob Simons (6-10-2012).
Bergzicht, Gassel, Onder: het schudschoentje is voorzien van een geperforeerde bodem, waardoor zand en stof uit het graan gefilterd worden.  Foto’s: Rob Simons (6-10-2012).
© Onder: het schudschoentje is voorzien van een geperforeerde bodem, waardoor zand en stof uit het graan gefilterd worden.
Foto’s: Rob Simons (6-10-2012).
Bergzicht, Gassel, Foto: Rob Simons (6-10-2012).
© Foto: Rob Simons (6-10-2012).

Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: woensdag 13 april 2016 | Bezoekmogelijkheid Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen Bergzicht, Gassel home vorige pagina