Nederlandse Molendatabase
Gassel, Noord-Brabant
519
Bergzicht
1815c
Beltmolen
Achtkante Molen
Korenmolen
Hoeve 23
5438 ND Gassel
X: 181380 Y: 417401
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Grave
Gemeente Grave, sectie L, nr. 116
P. van Haren
Maalvaardig
Het malen van graan, thans op vrijwillige basis
Jos van der Heyden / Jan Kamphuis
0485-331241 (P. van Haren) / 06-19499455 (J. van der Heyden).
Woensdag 10:00 - 15:00 uur.
Niet al te groot; de molen staat helaas nogal ingegroeid
NB007
01225
8862
Constructie
Houten achtkant, gedekt met riet, op stenen voet
Gedekt met riet
24,90 / 25,30 m.
Systeem van Bussel met neusremkleppen op beide roeden
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Pos. bouw Jaar Steek Positie Verdw. Lengte
klik voor meer info Derckx 0656 buiten 1990 1991 buiten aanw. 25.30
klik voor meer info Derckx 0465 binnen 1984 1984 binnen aanw. 24.90
klik voor meer info Fransen g.n. binnen 1908 1908? binnen 1984 25.00
klik voor meer info Pot 1619 buiten 1891 >1926 buiten 1991 24.70
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Gieterij Hardinxveld 0038 1990 1990 aanw.
klik voor meer info De Prins van Oranje 0723 1871 1990
Engels; elektrische kruilier
Vlaamse blokvang; vangbalk met haak; vangstok; vangtrommel (buiten gebruik)
Eén koppel 17der blauwe en één koppel 17der kunststenen; twee mengketels; sleepluiwerk
Bovenwiel 70 kammen
Bovenbonkelaar 36 kammen, steek 13,5 cm.
Spoorwiel 82 kammen
Steenschijflopen 29 staven, steek 10,4 cm.
Overbrengingsverhouding 1 : 5,50
Verwijzingen
Geschiedenis
Deze molen heeft een voorganger gehad, die gebouwd was in 1808. Tijdens het beleg van Grave (1813-1814) werd deze door Franse troepen vernield (zij hielden Grave toen nog steeds bezet!).
De huidige molen werd vermoedelijk in 1815 gebouwd, toen de Fransen definitief verdwenen waren.

In 1962 onderging de molen een restauratie. Daarbij werd het achtkant van riet voorzien omdat het voordien aanwezige dakleer, mede als gevolg van het bewegen van de achtkantconstructie, steeds bleef scheuren.
Naar later zou blijken, was deze verandering niet juist: deze molen is geen verplaatste molen (een gedachte die in het molenbeleid van die dagen voor de hand lag), maar een Brabants achtkant, gebouwd zonder kruisen of verbindingen tussen de bintbalken, sterk afwijkend van hoe 'westerse' molens zijn gebouwd (alleen de zeskante Mariamolen te Haps is vergelijkbaar). Dit maakt deze molen tot een uiterst belangrijk monument.
Overigens was het achtkant lang geleden niet met dakleer, maar met schaliën gedekt en de kap met gepotdekselde planken.
Bijzonder is ook de keerkuip: deze is niet voorzien van neuten, maar van ijzeren keerrollen.

In 1984 werd een nieuwe roede gestoken en het systeem Van Bussel, dat deze molen voorheen een tijdlang had, in ere hersteld. In 1990 kwam er een geheel nieuwe bovenas, dit nadat de voorganger was afgekeurd vanwege een scheur in de kop.
In 2003 werd een koppel maalstenen, dat jarenlang los in de tuin van molenaar Van Haren had gelegen, opnieuw in de molen aangebracht en maalvaardig gemaakt.

Naast de molen bevindt zich vanouds een veevoederbedrijf.
Aanvullingen

Over de herkomst van de naam van deze molen bestaan verschillende lezingen: men zou lang geleden vanaf de belt net de „Mookse Berg" hebben kunnen zien (Mookerhei).
Door anderen wordt deze uitleg betwijfeld: de molen staat aan de rand van een gebied dat tot ca. 1900 „de Berg" of „Heese Berg" werd genoemd.

Het enige nog bestaande Brabantse achtkant

R.H. Verkerk, Molens in het land van Cuijk (Cuijk 1988).
Overige foto's
Bergzicht, Gassel, Foto: Rob Simons (6-10-2012).
© Foto: Rob Simons (6-10-2012).
Bergzicht, Gassel, Foto: Yvonne Vergouwe (7-8-2012).
© Foto: Yvonne Vergouwe (7-8-2012).
Bergzicht, Gassel, Foto: Rob Pols (21-4-2014).
© Foto: Rob Pols (21-4-2014).
Bergzicht, Gassel, Boven: de vangtrommel is nog steeds aanwezig, maar niet meer in gebruik.  Onder: de keerkuip is, zeer bijzonder, voorzien van keerrollen i.p.v. neuten (nog uit de tijd dat de molen een gewoon rollenkruiwerk had).  Foto’s: Rob Simons (6-10-2012).
© Boven: de vangtrommel is nog steeds aanwezig, maar niet meer in gebruik.
Onder: de keerkuip is, zeer bijzonder, voorzien van keerrollen i.p.v. neuten (nog uit de tijd dat de molen een gewoon rollenkruiwerk had).
Foto’s: Rob Simons (6-10-2012).
Bergzicht, Gassel, Onder: het schudschoentje is voorzien van een geperforeerde bodem, waardoor zand en stof uit het graan gefilterd worden.  Foto’s: Rob Simons (6-10-2012).
© Onder: het schudschoentje is voorzien van een geperforeerde bodem, waardoor zand en stof uit het graan gefilterd worden.
Foto’s: Rob Simons (6-10-2012).
Bergzicht, Gassel, Foto: Rob Simons (6-10-2012).
© Foto: Rob Simons (6-10-2012).

Bezoek allemolens.nl voor historische foto’s van deze molen.
Draag zelf bij
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen Bergzicht, Gassel home vorige pagina