Nederlandse Molendatabase
Gassel, Noord-Brabant
519
NB007
01225
Bergzicht
1815c
Beltmolen
Achtkante Molen
Korenmolen
Hoeve 23
5438 ND Gassel
X: 181380 Y: 417401
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Grave
Gemeente Grave, sectie L, nr. 116
8862
Niet al te groot; de molen staat helaas nogal ingegroeid
P. van Haren
Maalvaardig
Het malen van graan, thans op vrijwillige basis
J. van Haren / J. van der Heyden
0485-331241 / 06-19499455
Woensdag 10:00 - 15:00 uur.
Constructie
Houten achtkant, gedekt met riet, op stenen voet
Gedekt met riet
24,90 / 25,30 m.
Systeem van Bussel met neusremkleppen op beide roeden
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Positie Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Derckx0656buiten19901991aanw.25.30 m.
klik voor meer info Derckx0465binnen19841984aanw.24.90 m.
klik voor meer info Franseng.n.binnen19081908?198425.00 m.
klik voor meer info Pot1619buiten1891>1926199124.70 m.
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Gieterij Hardinxveld003819901990aanw.-
klik voor meer info De Prins van Oranje07231871-199005.04 m.
Engels; elektrische kruilier
Vlaamse blokvang; vangbalk met haak; vangstok; vangtrommel (buiten gebruik)
Eén koppel 17der blauwe en één koppel 17der kunststenen; twee mengketels; sleepluiwerk
Bovenwiel 70 kammen
Bovenbonkelaar 36 kammen, steek 13,5 cm.
Spoorwiel 82 kammen
Steenschijflopen 29 staven, steek 10,4 cm.
Overbrengingsverhouding 1 : 5,50
Verwijzingen
Geschiedenis
Deze molen heeft een voorganger gehad, die gebouwd was in 1808. Tijdens het beleg van Grave (1813-1814) werd deze door Franse troepen vernield (zij hielden Grave toen nog steeds bezet!).
De huidige molen werd vermoedelijk in 1815 gebouwd, toen de Fransen definitief verdwenen waren.

In 1962 onderging de molen een restauratie. Daarbij werd het achtkant van riet voorzien omdat het voordien aanwezige dakleer, mede als gevolg van het bewegen van de achtkantconstructie, steeds bleef scheuren.
Naar later zou blijken, was deze verandering niet juist: deze molen is geen verplaatste molen (een gedachte die in het molenbeleid van die dagen voor de hand lag), maar een Brabants achtkant, gebouwd zonder kruisen of verbindingen tussen de bintbalken, sterk afwijkend van hoe 'westerse' molens zijn gebouwd (alleen de zeskante Mariamolen te Haps is vergelijkbaar). Dit maakt deze molen tot een uiterst belangrijk monument.
Overigens was het achtkant lang geleden niet met dakleer, maar met schaliën gedekt en de kap met gepotdekselde planken.
Bijzonder is ook de keerkuip: deze is niet voorzien van neuten, maar van ijzeren keerrollen.

In 1984 werd een nieuwe roede gestoken en het systeem Van Bussel, dat deze molen voorheen een tijdlang had, in ere hersteld. In 1990 kwam er een geheel nieuwe bovenas, dit nadat de voorganger was afgekeurd vanwege een scheur in de kop.
In 2003 werd een koppel maalstenen, dat jarenlang los in de tuin van molenaar Van Haren had gelegen, opnieuw in de molen aangebracht en maalvaardig gemaakt.

Naast de molen bevindt zich vanouds een veevoederbedrijf.
Aanvullingen

Over de herkomst van de naam van deze molen bestaan verschillende lezingen: men zou lang geleden vanaf de belt net de „Mookse Berg" hebben kunnen zien (Mookerhei).
Door anderen wordt deze uitleg betwijfeld: de molen staat aan de rand van een gebied dat tot ca. 1900 „de Berg" of „Heese Berg" werd genoemd.

Het enige nog bestaande Brabantse achtkant

R.H. Verkerk, Molens in het land van Cuijk (Cuijk 1988).
Overige foto's
Bergzicht, Gassel, Foto: Rob Simons (6-10-2012).
© Foto: Rob Simons (6-10-2012).
Bergzicht, Gassel, Foto: Yvonne Vergouwe (7-8-2012).
© Foto: Yvonne Vergouwe (7-8-2012).
Bergzicht, Gassel, Foto: Rob Pols (21-4-2014).
© Foto: Rob Pols (21-4-2014).
Bergzicht, Gassel, Boven: de vangtrommel is nog steeds aanwezig, maar niet meer in gebruik.  Onder: de keerkuip is, zeer bijzonder, voorzien van keerrollen i.p.v. neuten (nog uit de tijd dat de molen een gewoon rollenkruiwerk had).  Foto’s: Rob Simons (6-10-2012).
© Boven: de vangtrommel is nog steeds aanwezig, maar niet meer in gebruik.
Onder: de keerkuip is, zeer bijzonder, voorzien van keerrollen i.p.v. neuten (nog uit de tijd dat de molen een gewoon rollenkruiwerk had).
Foto’s: Rob Simons (6-10-2012).
Bergzicht, Gassel, Onder: het schudschoentje is voorzien van een geperforeerde bodem, waardoor zand en stof uit het graan gefilterd worden.  Foto’s: Rob Simons (6-10-2012).
© Onder: het schudschoentje is voorzien van een geperforeerde bodem, waardoor zand en stof uit het graan gefilterd worden.
Foto’s: Rob Simons (6-10-2012).
Bergzicht, Gassel, Foto: Rob Simons (6-10-2012).
© Foto: Rob Simons (6-10-2012).
Bergzicht, Gassel, Het achtkant is hier nog gedekt met dakleer.  Foto: ? (verzameling Ton Meesters).
© Het achtkant is hier nog gedekt met dakleer.
Foto: ? (verzameling Ton Meesters).
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: dinsdag 27 januari 2015 | Bezoekmogelijkheid Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen Bergzicht, Gassel home vorige pagina