Nederlandse Molendatabase
Broeksterwoude, Fryslân

Grutte Mûne / De Grote Molen

49

Grutte Mûne / De Grote Molen

1887
Grondzeiler
Poldermolen
Boargemaster Nautawei 4A
9108 AK Broeksterwoude
X: 193940 Y: 586870
N 53.266949 O 5.970823
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Dantumadiel
Gemeente Birdaard, sectie P, nr. 1026
Stichting De Fryske Mole
Maalvaardig
Vh. bemalen van de polder De Broek, thans buiten bedrijf
Rolf Dijkema
06-55831216
Belangrijk maar wordt aan één zijde sterk verminderd door beplantingen rond de vroegere molenaarswoning.
FR039
03074
11678

Grutte Mûne / De Grote Molen

Constructie

Constructie

Grenen achtkant, gedekt met riet, met stenen veldmuren
Gedekt met riet
22,54 m.
Zelfzwichting met Oud-Hollandse voorzomen op beide roeden
Al zeer lang, in ieder geval vanaf 1902, heeft deze molen zelfzwichting op beide roeden gehad. In 1975 werd dit vervangen door zeilroeden.
In 2011 keerde, nadat de roeden waren gerepareerd, de zelfzwichting terug.
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Pos. bouw Jaar Steek Positie Verdw. Lengte
klik voor meer info Pot 1916 buiten 1901 1902 buiten aanw. 22.54
klik voor meer info Pot 1917 binnen 1901 1902 binnen aanw. 22.54
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info De Prins van Oranje 1211 1879 ? aanw.
Neutenkruiwerk met 24 neuten; kruilier
Vaste Vlaamse blokvang; vangbalk met duim; vangstok
Eén vijzel (voorheen twee).
Bovenwiel 66 kammen
Bovenbonkelaar 35 kammen, steek 11,8 cm.
Onderwiel 48 kammen
Vijzelwiel 42 kammen, steek 11,8 cm.
Overbrengingsverhouding 1 : 2,17
Gerben van Wieren, Janum (1887)

Grutte Mûne / De Grote Molen

Grutte Mûne / De Grote Molen

Verwijzingen

Grutte Mûne / De Grote Molen

Geschiedenis

Geschiedenis

In 1887 werd de Grote Molen van de Broekpolder door brand verwoest en in het zelfde jaar herbouwd door Gerben van Wieren uit Janum. Deze voorzag de waterlopen meteen van twee schroeven. Na ingebruikname van een stoomgemaal te Zwaagwesteinde in 1926 werd de grote schroef ingekort.
In 1934 werd de kleinste schroef overgebracht naar de zgn. Kleine Molen. In 1943 werd in de Grote Molen een centrifugaalpomp geplaatst, waardoor de windkracht buiten werking kwam.

De molen werd gerestaureerd in 1959, 1975 en 1994. Inmiddels is de molen alleen nog maalvaardig in circuit, omdat hij niet meer is aangesloten op de Friese boezem.

Van de in 1934 verwijderde tweede schroef resteren nog de binnenwaterloop, het spil- en vijzelwiel en de toog in de muur. Het spoorwiel, dat met slechts één vijzel in de molen toch geen functie meer had, is rond 1986 verwijderd en draait nu in spinnekop-korenmolen De Vlijt te Koudum, ook weer als spoorwiel (maar dan om een steenschijfloop aan te drijven!).

In 2010/2011 volgde een nieuwe grote opknapbeurt, noodzakelijk vanwege de slechte staat van de roeden. Beide Potroeden werden overigens niet vervangen, maar zorgvuldig hersteld en daarna opnieuw gestoken. Na zo'n 25 jaar afwezigheid keerde vervolgens de zelfzwichting terug.

Grutte Mûne / De Grote Molen

Aanvullingen

Aanvullingen


Deze molen heeft een uitzonderlijk hoge ûtskoat: men kan hier rechtop doorheen lopen.

Grutte Mûne / De Grote Molen

Overige foto's
Grutte Mûne / De Grote Molen, Broeksterwoude, Foto: JG Borst (24-7-2015)
© Foto: JG Borst (24-7-2015)
Grutte Mûne / De Grote Molen, Broeksterwoude, Foto: JG Borst (24-7-2015)
© Foto: JG Borst (24-7-2015)
Grutte Mûne / De Grote Molen, Broeksterwoude, foto's: Edo Werkman (21-05-2011)
© foto's: Edo Werkman (21-05-2011)

Bezoek allemolens.nl voor historische foto’s van deze molen.
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: zaterdag 25 juli 2015 | Foto Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen Grutte Mûne / De Grote Molen, Broeksterwoude home vorige pagina