Nederlandse Molendatabase
Haren-Hoornsedijk, Groningen
Database nr. 358
Inventaris nr. GR039
Ten-Bruggencatenr. 10286
Naam De Helper
Bouwjaar 1863 / 1971
Type Grondzeiler
Kenmerken Achtkante molen
Functie Poldermolen
Ligging Hoornsedijk 8
9752 XJ Haren
Rijksdriehoek X: 234395 Y: 577256
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Gemeente Haren
Kadaster Gemeente Haren, sectie I, nr. 197
Monumentennummer 20307
Landsch. waarde Vanuit het Paterswoldse Meer van zuid over west tot noord geheel vrij, maar de hele oostkant is door veel bomen, op korte afstand van de molen, totaal gesloten.
Eigenaar Meerschap Paterswolde
Bedrijfsvaardigheid Maalvaardig
Bestemming Bemalen van het Meerschap Paterswolde op vrijwillige basis
Molenaar Rolf Glazenburg
Telefoon 050-5255381

© Foto: Harmannus Noot (16-5-2004).
Constructie
Romp Grenen achtkant, gedekt met verticale houten delen
Kap Gedekt met houten planken
Vlucht 19,50 m.
Wiekenvorm Systeem Fauel met handbediende remkleppen op beide roeden
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Positie Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Vaags0048binnen20002001aanw.19.50 m.
klik voor meer info Vaags0047buiten20002001aanw.19.50 m.
klik voor meer info Bremer0191binnen19711971200119.48 m.
klik voor meer info Bremer0194buiten19711971200119.48 m.
klik voor meer info Pot2387binnen19161916?195_-
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info De Prins van Oranje14231894-aanw.-
Kruiwerk Voeghoutenkruiwerk met groot 16-spakige kruirad, ketting en 12 kruipalen.
Vang Vlaamse vang; vangbalk met haak; vangstok
Inrichting Houten vijzel (bilinga)
Overbrengingen Bovenwiel 55 kammen
Bovenbonkelaar 28 kammen
Onderbonkelaar 39 kammen
Vijzelwiel 30 kammen
Overbrengingsverhouding 1 : 2,55
Molenmaker P. Medendorp, Zuidlaren (1863)
Fa.'s Bremer, Medendorp, Roemeling & Molema (1971)
Versiering
Eenvoudige baard, wit geverfd, rood afgebiesd, met de opschriften '1863', '1971' en 'De Helper'.
Verwijzingen
Eigen website De Helper
allemolens.nl zoek op Ten-Bruggencatenummer in allemolens.nl naar aanvullende informatie
Afkomstig uit Polder Helpman, Groningen (v/h Helpman)
Geschiedenis
In 1863 is deze molen gebouwd door molenmaker P. Medendorp te Zuidlaren. Het waterschap Helpman, opgericht 1862, was eigenaar.
Op de oude plaats aan de oostzijde van het Noord-Willemskanaal had de molen sinds 1926 in een naastgelegen gebouwtje een 16 PK Brons ruw-oliemotor als hulpkracht. De molen werd toen al dusdanig slecht dat de roeden werden gestreken. Tot 1956 heeft de vijzel, aangedreven door de motor, een 356 hectare grote polder bemalen.
In 1969 is de molen afgebroken en is aan het Hoornsediep tijdelijk opgeslagen. Het Meerschap Paterswolde, nu eigenaar van de molen, heeft in 1970-1971 aan de oostoever van het Paterswoldse Meer de molen laten herbouwen door molenmaker J.D. Medendorp te Zuidlaren (kleinzoon van P. Medendorp). De fundering en de waterlopen zijn uitgevoerd door de firma Dunning te Paterswolde onder toezicht van Rijkswaterstaat.
Het gaande werk waaronder het bovenwiel, de bonkelaars en de vijzel zijn gemaakt door molenmakers Roemeling en Molema te Scheemda. De roeden zijn geleverd door de firma Bremer te Adorp. Op 9 september 1971 had de feestelijke opening plaats. Overigens kon de molen toen geen water op de boezem uitslaan: er werd in circuit gemalen.

In 1996-1997 werd de molen gerestaureerd door zijn eigen molenaar, Leen Duijm. De windpeluw, korte spruit met schoren zijn als eerste vernieuwd. Op Nationale Molendag in mei 1997 heeft de nieuwe vijzel zijn eerste water weggemalen. In de zomer 1997 zijn kap en de molenromp opnieuw bekleed.
Kruirad en -palen zijn voorjaar 1998, nadat de bestrating rond de molen aangelegd was, vervangen. Hiermee was de restauratie voltooid.
De burgemeester van Haren tevens voorzitter van het Meerschap Paterswolde, mw. N.E. Gerritsma, heeft op 24 juni 1998 de vang gelicht en hiermee de molen heropend.

In de zomer van 2001 zijn nieuwe roeden geplaatst alsmede nieuw hekwerk en nieuwe fokken. Hekwerk en fokken gemaakt door molenaar Duijm zelf.
De remkleppen in het fokwieksysteem zijn alleen per end handmatig te instellen, door middel van een ijzeren strip met een rij gaatjes, gescharnierd verbonden aan de klep. De molenaar kiest, al naar gelang de windsterkte, één van de gaatjes die hij met een bout en moer op een vast punt met gat bij de roede kan vastzetten.

Molenaar Leen Duijm overleed op 30 december 2010. Inmiddels is een nieuwe molenaar benoemd.
De molen maalt geregeld op zondagmiddagen.
Aanvullingen
Over de naam:
Deze molen is venoemd naar het waterschap op zijn oude locatie. Feitelijk is deze aanduiding niet meer juist. Wel is, min of meer toevallig, met de naam 'Helper' de dienende rol van een molen aangegeven.
Overige wetenswaardigheden:
De molen wordt vaak onder 'Paterswolde' ingedeeld, maar dat ligt in Drenthe, niet in de provincie Groningen; vandaar dat de plaatsnaam 'Haren' beter is.
Overige foto's

© Foto: Harmannus Noot (5-2-2005).

© Foto: Harmannus Noot (16-5-2004).

© Ansichtkaart, uitgave P. Kiewiet, datum onbekend (coll. A. Korpershoek).
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: woensdag 5 februari 2014 | Foto

bovenzijde Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    

zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen De Helper, Haren-Hoornsedijk home vorige pagina