Nederlandse Molendatabase
Wijk en Aalburg, Noord-Brabant

De Twee Gebroeders

1187
De Twee Gebroeders
1872
Stellingmolen
Ronde stenen molen
Korenmolen
Maasdijk 28
4261 AE Wijk en Aalburg
X: 137554 Y: 418623
N 51.756031 O 5.134527
toon op Google Maps
toon in Google Streetview
Aalburg
Gemeente Aalburg, sectie F, nr. 620
Molenstichting het land van Heusden en Altena
Maalvaardig
Vh. het malen van graan, thans buiten bedrijf
Mari van de Wetering / Johan van Rijswijk / Hilbert van Helden
0416 - 693211
Als de molen draait en op afspraak
Zeer groot; domineert met name van iets grotere afstand
NB002
01181
6804

Molenmakersbedrijf Molema, Heiligerlee

De Twee Gebroeders

Constructie

Constructie

Ronde stenen molen
Gedekt met dakleer
23,15 / 23,10 m.
Oudhollands
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Pos. bouw Jaar Steek Positie Verdw. Lengte
klik voor meer info Pot 0796 binnen 1873 ? binnen 2001 23.04
klik voor meer info Pot 1923 buiten 1902 1902 buiten ? 23.00
klik voor meer info Pot 0795 buiten 1873 1873? buiten 1902? ?
klik voor meer info Vaags 0060 buiten 2001 buiten aanw. 23.15
klik voor meer info Vaags 0061 binnen 2001 binnen aanw. 23.10
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Sterkman & Zn, wed. A. 0145 1861 1946? aanw. 04.85
Vlaamse blokvang; vangbalk met haak; vangstok
Eén koppel maalstenen
Bovenwiel 55 kammen
Bovenbonkelaar 23 kammen
Spoorwiel 70 kammen
Steenrondsel 23 staven
Overbrengingsverhouding  1 : 7,28

De Twee Gebroeders

Versiering

Eenvoudige baard, donkergroen geverfd, wit afgebiesd, met de opschriften 'ANNO' '1872' en daaronder 'De twee gebroeders'.

Boven de inrit van de molen draagt een hardstenen sluitsteen de volgende tekst: De eerste Steen gelegd door Arie den Hoet 5 juli 1872.

De Twee Gebroeders

Verwijzingen

De Twee Gebroeders

Geschiedenis

Geschiedenis

Het kleine Aalburg moet al veel eerder een korenmolen gehad hebben. Reeds in de achttiende eeuw staat er een molen, eigendom van ene A. Duijsers. Deze maalderij op windkracht is verloren gegaan.

Waarschijnlijk zijn het twee broers Den Hoet geweest die de nieuwe molen laten bouwen. De familie Den Hoet verkoopt De Twee Gebroeders in 1896 aan P. Vos uit Genderen, die met zijn zoon H. Vos de molen zestig jaar in gebruik heeft.
In deze periode worden de nodige moderniseringen aangebracht. Zo werd een stalen koningspil met gietijzeren spoorwiel aangebracht, waardoor er met vier koppels maalstenen gewerkt kan worden. Door middel van eveneens gietijzeren rondsels worden de maalstenen aangedreven. Jacobsladders, een centrifugaalbuil, zakkenklopper en draaibank maken De Twee Gebroeders tot een echte productiemolen. Tegen de molen wordt een motorhok geplaatst, de dieselmotor kan bij windstilte de koningspil aandrijven waardoor er toch gemalen kan worden. Ook het wiekenkruis wordt veranderd en voorzien van het systeem Van Bussel.

Helaas gaat de Tweede Wereldoorlog aan De Twee Gebroeders niet ongemerkt voorbij en raakt hij ernstig beschadigd. Gelukkig kan direct na de oorlog de molenmaker de korenmolen herstellen, waarbij gebruik gemaakt wordt van onderdelen van de verwoeste korenmolen van mulder Van Hooff, die op de wallen van Heusden heeft gestaan. Mulder Vos krijgt daarbij steun van jhr. mr. F. van Rijckevorsel, bestuurslid van De Hollandsche Molen, zo vermeldt de uitnodiging voor de opening van de molen op zaterdag 21 december 1946.

In 1954 doet Vos De Twee Gebroeders over aan de Coöperatieve Boerenbond van Aalburg, die de windmaalderij beëindigt en de molen als opslagruimte in gebruik neemt. Na de liquidatie van de coöperatie in 1963 is de molen nog vijf jaar eigendom van de eier- en boterhandelsfirma E.A. van Ballegooijen en Zoon. De molen zelf raakt ondertussen in verval.

In 1968 trekt de Molenstichting Het Land van Heusden en Altena zich het lot van de molen aan en neemt de stellingkorenmolen over. Vier jaar later wordt een omvangrijke restauratie uitgevoerd, waarbij het motorhok wordt gesloopt en de restanten van de gietijzeren gaandewerken verwijderd worden. Er komt een nieuwe koningspil in de molen, alsmede onderdelen die afkomstig zijn van de in juni 1969 gesloopte grondzeiler De Graanhalm te Wissenkerke (Zld.). De molen draait daarna regelmatig en maalt af en toe.

Toch kan niet voorkomen worden dat de staat van onderhoud daarna weer achteruit gaat. De Molenstichting Het Land van Heusden en Altena kreeg te maken met enkele bijzonder grote projecten, zoals de verplaatsing en restauratie van De Witte Molen te Meeuwen en de reconstructie van de door brand zwaar beschadigde Noordenveldse molen en kon zich financieel en organisatorisch niet van alles veroorloven. Herstel van de Aalburgse molen moet daarom wachten.

In 1996 was 'De Twee Gebroeders' aan de beurt: er waren inmiddels grote gebreken geconstateerd en het was al niet meer verantwoord met de molen te draaien. Jan den Besten - die ook de herbouw van de Noordeveldse Molen begeleidde - maakte een bestek voor een grote herstelbeurt. Eerste doel was de molen weer draaivaardig te maken. Er kwam echter ook een totaalplan, dat voorzag in een maalvaardige molen. Eerste doel was herstel van  metselwerk en gevlucht.
De Hollandsche Molen heeft in haar jubileumjaar 1998 de Molenstichting Land van Heusden en Altena niet in de steek gelaten: De Twee Gebroeders werd betrokken als zuidelijke molen in de actie 4 Windstreken, waarbij voor vier molens in Nederland extra geld werd ingezameld. Restauratie werd snel ter hand genomen.
Bij de zware storm van zondag 27 oktober 2002 kon op hol slaan en verongelukken van deze toen nog in restauratie zijnde molen dankzij ingrijpen van de vrijwillig molenaar worden voorkomen. Op 5 september 2003 nam men de geheel gerestaureerde molen feestelijk in gebruik.

De huidige lange spruit is gemaakt van de Derckx-roede nr. 20 (1969) van de Noordenveldse molen te Dussen. Die was na de brand van die molen afgekeurd.
Van het uit Wissenkerke afkomstige gaandewerk is bij de laatste grote restauratie vrijwel alles vervangen omdat het meeste verteerd was door houtworm. De kruisarmen van het spoorwiel waren nog goed, maar zijn hier niet meer gebruikt maar beschikbaar gesteld aan 'De Jonge Sophia' te Groot-Ammers.
Opmerkelijk is ook dit: in september 2012 werd de oude metalen staartbalk door de fa. Straver vervangen door een nieuw stalen exemplaar. De oude bleek een deel van een Potroede en droeg nog steeds een nummer, namelijk 795. Bijzonder, omdat hier ook een binnenroede met numer 796 heeft gezeten. De vraag is: zijn de Potroeden 795 en 796 origineel voor deze molen zijn geleverd, wat gezien het bouwjaar van de molen heel goed mogelijk is, of is er ooit een set slooproeden van een andere molen aangekocht? Maar in 1902 heeft P.Vos Hzn. voor deze molen bij Pot een nieuwe buitenroede besteld. Het werd nr. 1923.  Heeft die de 795 vervangen?

De Twee Gebroeders

Aanvullingen

Aanvullingen


Waarschijnlijk zijn het twee broers Den Hoet geweest die in 1872 een nieuwe molen lieten bouwen. Het is aannemelijk hierin de oorsprong van de naam De Twee Gebroeders te zoeken.

De Twee Gebroeders

Aanvullende foto's
De Twee Gebroeders, Wijk en Aalburg, Foto: Willem Jans (6-10-2007).
© Foto: Willem Jans (6-10-2007).
De Twee Gebroeders, Wijk en Aalburg, Foto: Willem Jans (6-10-2007).
© Foto: Willem Jans (6-10-2007).
De Twee Gebroeders, Wijk en Aalburg, Foto's: J. Lindeboom (23-2-2013).
© Foto's: J. Lindeboom (23-2-2013).
De Twee Gebroeders, Wijk en Aalburg, Foto: Rob Pols (28-8-2013).
© Foto: Rob Pols (28-8-2013).
De Twee Gebroeders, Wijk en Aalburg, Foto: John Scholte (2-6-2009).
© Foto: John Scholte (2-6-2009).

Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: maandag 11 april 2016 | Geschiedenis Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen De Twee Gebroeders, Wijk en Aalburg home vorige pagina