Versiering

Fraaie baard met "1778 - 1932 ANNO 2001 De ADRIAAN" en een afbeelding van het gemeentewapen van Haarlem.

Gevelsteen naast de ingang met "1778 / 1932 DE ADRIAAN 1999 1e STEEN DR. IR. R. VAN DE WAAL".

In het bovenwiel en in twee achtkantstijlen "Molenbouwer
Poland Oterleek 2000".

Verwijzingen

Eigen website	De Adriaan
Ten-Bruggencatenr.	10693
allemolens.nl	zoek op Ten-Bruggencatenummer in allemolens.nl naar aanvullende informatie
Voorganger	De Adriaan (1e), Haarlem

Geschiedenis

De oorspronkelijke molen is 1779 gebouwd op de funderingsresten van de Goevrouwetoren, onderdeel van de middeleeuwse vestingwerken rond Haarlem.
De Adriaan heeft verschillende bestemmingen gehad: het eerste was het malen van tras (tras werd gebruikt in metselspecie voor metselwerk dat waterdicht moest blijven); daarna werd snuiftabak gemalen. Tenslotte werd de molen omgebouwd tot korenmolen.

Om nog te kunnen concurreren is in 1865 een stoommachine als tweede energiebron geplaatst. In 1925 dreigde de sloop. De net opgerichte vereniging De Hollandsche Molen koopt vervolgens de molen koopt en weet zo sloop te verhinderen.
Na een aantal jaren diverse functies te hebben gehad, raakte de molen toch licht in verval. Zo moest de buitenroede worden gestreken.

23 april 1932 kwam de grote klap: in een geweldige vuurzee ging De Adriaan ten onder. Na de brand werden vanuit de Haarlemse burgerij vele pogingen ondernomen om de molen weer herbouwd te krijgen, zowel in de jaren '30 als de jaren '50, steeds zonder succes. Wèl werd in 1963 de Gemeente Haarlem eigenaar van de grond en nam de plicht op zich de herbouw van de molen te verzorgen. Een serieuze poging strandt echter op geldgebrek; ook wist men geen goede bestemming meer te bedenken. Rond 1968 werd ‘definitief’ afgezien van herbouw. De beschikbare restauratiefondsen werden besteed aan herstel van de Haarlemse houtzaagmolen 'De Eenhoorn'.

Toch werden in de jaren '80 wederom initiatieven genomen; het duurde nog een tijd voordat het allemaal serieus werd. Tenslotte ging ook de gemeente overstag. Dankzij de steun van sponsors, de bewoners van Haarlem en molenvrienden werd in 1999 met de herbouw gestart.
Op 14 november 2000 werden met een drijvende bok onderachtkant, achtkant, kap en roeden gemonteerd.

Wèl moet het volgende worden opgemerkt: in vergelijking met de voorganger is de huidige molen qua vlucht een stuk vergroot; hierdoor lijkt met name de kap iets te groot. Verder zijn er, ook niet tot ieders genoegen, brede fokken gemonteerd in plaats van Oudhollands tuig. Tamelijk zinloos, want de molen heeft, gezien de windvang, aan Oudhollands ruim voldoende.

Vanaf het voorjaar van 2012 wordt er ook af en toe in de molen gemalen.

Aanvullingen

Over de naam:
De naam 'De Adriaan' is ontleend aan Adrianus de Booys, die in 1778 toestemming vroeg en kreeg om op de (deels te slopen) Goevrouwetoren een molen te bouwen.

Literatuurverwijzingen:
J.S. Bakker, 'Herbouw van De Adriaan in Haarlem vrijwel voltooid', in: Molenwereld 5 (2001), 128 - 135.

---

Laatst bijgewerkt:	zondag 7 april 2013 | Foto