Nederlandse Molendatabase
Schiedam, Zuid-Holland

De Vrijheid

1108
De Vrijheid
1785
Stellingmolen
Ronde stenen molen
Korenmolen
Noordvest 40
3111 PH Schiedam
X: 86726 Y: 437272
N 51.919737 O 4.394753
toon op Google Maps
toon in Google Streetview
Schiedam
Gemeente Schiedam, sectie A, nr. 761
Gemeente Schiedam
Maalvaardig
2015: 934.206
2014: 983.482
2013: 909.679
2012: 643.851
2011: 628.212
Het malen van graan op professionele basis
Bas Batenburg / Theo de Rooij
010-4260044
Alleen op de Nationale Molendag
Groot
ZH118
01173
33268

Molenmakersbedrijf Molema, Heiligerlee

De Vrijheid

Constructie

Constructie

Ronde stenen molen
Gedekt met gepotdekselde planken
26,60 m.
Systeem Fauël met automatische remkleppen en steekborden op beide roeden
Deze molen kreeg in de zomer van 1975 het systeem-Fauël (fokwieken) met automatische remkleppen op de binnenroede. In 1976 gebeurde dit bij de buitenroede.
In 1979, toen nieuwe roeden werden gestoken (en de oude mét de fokken naar De Drie Koornbloemen verhuisden), werden opnieuw fokken met automatische remkleppen aangebracht.
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Pos. bouw Jaar Steek Positie Verdw. Lengte
klik voor meer info Pot 1957 binnen 1903 1903? binnen 1966 26.70
klik voor meer info Pot 1699 buiten 1894 1894? buiten 1966 26.80
klik voor meer info Bremer 0141 binnen 1968 1973 binnen 1979 26.60
klik voor meer info Bremer 0142 buiten 1968 1973 buiten 1979 26.60
klik voor meer info Derckx 0293 buiten 1978 1979 buiten aanw. 26.60
klik voor meer info Derckx 0294 binnen 1978 1979 binnen aanw. 26.40
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Nolet g.n. 1838 1838 aanw. 03.82
Engels met 40 rollen; kruirad
Losse Vlaamse blokvang uit vier stukken; vangbalk met haak; vangstok; kneppel
Drie koppel 17der stenen waarvan één met hulpaandrijving, slijpsteen, drie mengketels, AZOzeef, pletwals, elevator, graanreiniger, steenuitlezer, tien silo's met een totale opslag van ruim 70 ton, glijgoot vanaf maalzolder tot begane grond, centraal stofzuigersysteem, afzuigsysteem (voor alle koppels, mengketels, elevator en silo's), elektrische (lui)lier, afschietwerk, zakkenklopper. 
Bovenwiel 86 kammen
Bovenschijfloop 45 staven, steek 10.3 cm
Spoorwiel 117 kammen
Steenschijflopen 2 x 41 en 1 x 40 staven, steek 8.4 cm
Overbrengingsverhouding 1 : 5,45 resp. 1 : 5,59
van de stelling: 18,50 m.

De Vrijheid

Versiering

Op een gevelsteen aan de straatzijde staat Pallas Athena, godin van de vrijheid, afgebeeld.
Daaronder een vlakke steen met het opschrift:
"De eerste steenen syn gelegt
door
Ian Beukers
Hendrik Meyer
en
Abraham Lucas Iansz
op den 30 mey 1785".

De Vrijheid

Verwijzingen

Verwijzingen

Kijk op allemolens.nl voor historische foto’s en documenten van deze molen.

De Vrijheid

Geschiedenis

Geschiedenis

De molen was oorspronkelijk een brandersmolen en maakte deel uit van de vroegere krans van 19 molens om de oude stad.
Tot ca. 1950 was deze molen nog in bedrijf voor het malen van graan. Daarna ging de staat van onderhoud achteruit: zo werden in 1966 beide roeden gestreken.

Evengoed waren er plannen voor herstel, zo werden in 1968 nieuwe roeden besteld en geleverd. Vervolgens gebeurde er niets en lagen de roeden bijna vier jaar naast de molen op de kade.
Hierin kwam pas verandering, nadat de molen in 1972 was aangekocht door de gemeente Schiedam. Toen volgde namelijk een restauratie waarbij tot slot een maalvaardige molen werd opgeleverd. Bijzonder belangrijk hierbij was de inzet van vele vrijwilligers: de van binnen verwaarloosde en vervuilde molen werd zolder voor zolder geheel schoongemaakt en waar nodig hersteld.

Al snel was niet alleen sprake van een maalvaardige, maar ook een malende molen: op 1 juli 1974 werd een bedrijf gestart door molenaar Fré Kodde; de officiële in gebruikname was op 5 november dat jaar. Geëxploiteerd door de Stichting Molen De Vrijheid werd er weer volop geleverd voor het Echte Bakkersgilde. Later kwamen daar moutmeel en rogge voor de ambachtelijke jeneverindustrie, vanouds in Schiedam prominent aanwezig, bij.

Ruim 25 jaar functioneerde De Vrijheid met veel succes. Helaas kwam in 2000, na het plotselinge overlijden van Niek Boekestijn jr., die per 1 april 1999 de bedrijfsvoering in Schiedam had overgenomen, een voorlopig einde aan het zeer produktieve bestaan van De Vrijheid. Daarna draaide de molen nog wel regelmatig, maar gemalen werd er niet vaak meer.
In 2009 veranderde dit ten goede: de molenmaalt sindsdien mais, rogge, mout, tarwe en spelt voor diverse bakkers, maar ook voor branderijen in en om Schiedam.

Met het vorige stel roeden van deze molen is iets opmerkelijks gebeurd: zoals al vermeld waren deze in 1968 afgeleverd, maar door omstandheden pas na vier jaren gestoken. In 1979 verhuisde dit stel Bremer-roeden naar De Drie Koornbloemen (die toen geheel werd gerestaureerd) en kreeg De Vrijheid twee nieuwe exemplaren van het fabrikaat Derckx. Dit alles in verband met aanpassingen aan het maalbedrijf. Mogelijk is dit de enige keer, dat gelaste roeden om economische redenen naar een andere molen zijn verhuisd.
In april 2012 werden beide Derckx-roeden gestreken om op de grond geheel na te worden gekeken en waar nodig gerepareerd. 3 mei werden zij weer gestoken en opgehekt; 7 mei werden de nieuwe fokken aangebracht, waarna de molen als vanouds weer aan de slag kon.

In maart 2016 werd in betrekkelijk korte tijd een grote hoeveelheid graan gemalen, waarna de molen voor ca. acht weken werd stilgezet vanwege noodzakelijke herstellingen aan het metselwerk. Zodra de steigers boven stellinghoogte niet meer nodig waren, werd de molen weer in werking gesteld. In juli werd het werk ook beneden de stelling opgeleverd.

De Vrijheid

Aanvullingen

Aanvullingen


De naam 'De Vrijheid' is bij de bouw in 1785 gegeven uit sympathie voor en solidariteit met de toen jonge Verenigde Staten van Amerika. Dat land had zich net losgemaakt van Engeland.
(N.B. Een soortgelijke Schiedamse molen kreeg bij de bouw in 1792 de naam "Washington").

De (zeer korte) bovenas is de op één na oudste nog functionele as in Nederland en de oudste gedateerde.

Hans Dobbe (AKG) Paul Sporken (Stichting De Schiedamse Molens): 'Molen De Vrijheid weer terug bij het A.K.G.', in: Molenwereld 198 (2015) 443 - 446.

De Vrijheid

Aanvullende foto's
De Vrijheid, Schiedam, Foto: Boukje van Leijen (16-2-2016)
© Foto: Boukje van Leijen (16-2-2016)
De Vrijheid, Schiedam, Foto: Theo de Rooij (10-9-2015)
© Foto: Theo de Rooij (10-9-2015)
De Vrijheid, Schiedam, Foto: Theo de Rooij (17-9-2015). De onthulling van het nieuwe AKG schild. Sinds 2015 is de molen, daar waar het AKG ooit begon, weer lid.
© Foto: Theo de Rooij (17-9-2015). De onthulling van het nieuwe AKG schild. Sinds 2015 is de molen, daar waar het AKG ooit begon, weer lid.
De Vrijheid, Schiedam, Foto: Boukje van Leijen (16-2-2016)
© Foto: Boukje van Leijen (16-2-2016)
De Vrijheid, Schiedam, Foto: Theo de Rooij (30-10-2015). De molen weer in vol bedrijf!
© Foto: Theo de Rooij (30-10-2015). De molen weer in vol bedrijf!
De Vrijheid, Schiedam, Foto: Theo de Rooij (20-9-2012)
© Foto: Theo de Rooij (20-9-2012)
De Vrijheid, Schiedam, Malend met twee koppels op een gedenkwaardige zondagmiddag in februari!  Foto: Rob Pols (13-2-2005).
© Malend met twee koppels op een gedenkwaardige zondagmiddag in februari!
Foto: Rob Pols (13-2-2005).
De Vrijheid, Schiedam, Foto's: Vincent Mepschen (15-6-2013).
© Foto's: Vincent Mepschen (15-6-2013).
De Vrijheid, Schiedam, De in de tekst genoemde Nolet-bovenas.  Foto: Rob Pols (25-4-2004).
© De in de tekst genoemde Nolet-bovenas.
Foto: Rob Pols (25-4-2004).

Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: zaterdag 23 juli 2016 | Geschiedenis Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen De Vrijheid, Schiedam home vorige pagina