Nederlandse Molendatabase
Noordeloos, Zuid-Holland
Database nr. 1068
Inventaris nr. ZH182
Naam Boterslootse Molen
Bouwjaar 1837
Type Wipmolen
Kenmerken Wipmolen
Functie Poldermolen
Ligging Grotewaard 1
4225 PA Noordeloos
Rijksdriehoek X: 124793 Y: 434756
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Gemeente Giessenlanden
Kadaster Gemeente Noordeloos, sectie B, nr. 1964
Monumentennummer 30640
Landsch. waarde Zeer groot
Eigenaar SIMAV sinds 1990
Bedrijfsvaardigheid Maalvaardig
Omwentelingen 2009: 60.000
2010: 61.000
2011: 62.000
2012: 59.000
2013: 70.341
Bestemming Bemalen van de polder Botersloot, thans op vrijwillige basis
Molenaar Hans Troost
Bezoekmogelijkheid Niet bekend

© Foto: Frits Kruishaar (30-8-2008).
Constructie
Romp Ondertoren gedekt met riet
Kap Bovenhuis geheel zwart geteerd
Vlucht 26,60 m.
Wiekenvorm Oud-Hollands
Wiekverbeteringen Deze molen heeft nooit een wiekverbetering ondergaan.
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Positie Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Pot?buiten??198426.60 m.
klik voor meer info Straathof0004binnen19841984aanw.26.65 m.
klik voor meer info Straathof0005buiten19841984aanw.26.80 m.
klik voor meer info Pot2180binnen19101910?198426.60 m.
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info De Prins van Oranje07211871-aanw.05.55 m.
Kruiwerk Zetelkruiwerk; kruirad
Vang Deels losse, deels vaste Vlaamse blokvang uit vier stukken; vangbalk met haak; evenaar
Inrichting Open ijzeren scheprad buiten de molen, Ø 5,58 m.; breedte 0,48 m.
Woning in de molen
Overbrengingen Bovenwiel 65 kammen
Bovenschijfloop 32 staven, steek 13,5 cm.
Onderschijfloop 23 staven
Onderwiel 82 kammen, steek 16,5 cm.
Overbrengingsverhouding 1,76 : 1
Molenmaker M. v.d. Haven, Noordeloos (ontwerp); Andries Bongers, Brandwijk (uitvoering, 1837)
Verwijzingen
Ten-Bruggencatenr. 00832
allemolens.nl zoek op Ten-Bruggencatenummer in allemolens.nl naar aanvullende informatie
Voorganger Polder Botersloot, Boterslootse Molen, Noordeloos
Geschiedenis
Nadat in de nacht van 30 april op 1 mei 1837 de oorspronkelijke molen op deze plaats als gevolg van blikseminslag geheel afbrandde, werd de bouw van de huidige molen op 8 juni aanbesteed. De laagste inschrijver was Andries Bongers uit Brandwijk voor € 12.300,- aan wie het werk werd gegund. Het dagelijks toezicht werd opgedragen aan molenmaker M. van der Haven uit Noordeloos die ook het bestek voor de herbouw had gemaakt.
Tijdens het bouwen van de molen werd de polder bemalen door de molen van de polder Blommendaal. Ten behoeve hiervan werd waarschijnlijk de kade, die beide polders van elkaar scheidde, doorgegraven. Pas in 1919 werd definitief een duiker in deze kade gelegd om het mogelijk te maken beide polders gecombineerd te bemalen.

Vanaf 1933 werden plannen voor een hulpmotor in de molen en de bouw van een gemaal ontworpen, maar pas in 1956 werd een afzonderlijk elektrisch gemaaltje (capaciteit 20 m3/min.) naast de molen geplaatst. Door deze vervanging van de windbemaling bleef de polder met een molen zitten die niet meer nodig was voor de bemaling, maar waarop wel een verbod tot buitenbedrijfstelling en verwaarlozing rustte. Een verzoek van 10 april 1956 aan Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland om ontheffing van deze bepalingen werd waarschijnlijk onder de voorwaarde ingewilligd dat de molen bedrijfsklaar bleef.

Op 23 juli 1957 bood het polderbestuur de molen aan de gemeente Noordeloos te koop aan. De gemeente besloot, niet tot aankoop over te gaan maar wel de Stichting tot Instandhouding van Molens in de Alblasserwaard en de Vijfheerenlanden (SIMAV)in te lichten. Maar het kwam niet tot een akkoord tussen het polderbestuur en de stichting.
Twee jaar later liet het gemeentebestuur van Noordeloos het polderbestuur weten nu wel tot overname van de molen bereid te zijn. Uiteindelijk kwam de verkoop in 1960 onder de volgende voorwaarden voor het symbolische bedrag van € 1,- tot stand. De polder behield vrije toegang tot het molenerf voor de bediening van het gemaal; de bewoners behielden het recht op gratis bewoning van de molen; het recht van overpad van de molen naar de openbare weg werd aan de gemeente overgedragen; na brand of sloop zouden de restanten aan de polder ter beschikking worden gesteld.
Samen met de molen werd ook een nabijgelegen erf met schuur en een perceel weiland aan de nieuwe eigenaar overgedragen. Bewoner van de molen was toen nog steeds oud-molenaar Willem Ravestein, inmiddels 85 jaar.

In 1983-1984 werd door molenmakerij v/h J. de Gelder b.v. uit Arkel een omvangrijke restauratie uitgevoerd, waarbij onder meer de staart en het wiekenkruis werden vernieuwd en belangrijke herstellingen aan het bovenhuis werden uitgevoerd.
In 1986 benaderde de gemeente Giessenlanden als bestuurlijke opvolger van de gemeente Noordeloos de regionale molenstichting over een eventuele overname van de molen.
De overdracht van de molen vond plaats op 1 mei 1991. Kort voordien werd een aanvang gemaakt met de tweede fase van het restauratieplan uit 1983-1984. Deze omvatte het verlagen van het scheprad en de wielbak. Als gevolg van peilverlagingen had het scheprad te weinig tasting gekregen. Bovendien werden de gemetselde waterlopen en de sprenkelstraat vervangen.
Aanvullingen
Over de naam:
Deze molen wordt vernoemd naar de polder die hij kan bemalen.

© Foto: A. Hoogduin

© Foto: Dennis Bommeljé (21-10-2006).

© Foto: Frits Kruishaar (30-8-2008).

© Foto: Bram van Broekhoven (20-10-2011).

© Oude foto datum onbekend, ingezonden door Arie Hoek.
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: maandag 5 mei 2014 | Tellerstand

bovenzijde Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    

zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen Boterslootse Molen, Noordeloos home vorige pagina