Nederlandse Molendatabase
Hoogmade, Zuid-Holland
1036
Onderste Doesmolen / Kalkmolen
1684 / 2009
Wipmolen
Wipmolen
Poldermolen
Doespolder, Hoogmade
X: 98867 Y: 463949
toon op kaartje
toon in Google Streetview
Kaag en Braassem
niet bekend
Rijnlandse Molenstichting
Rijnlandse Molenstichting sinds 2009; daarvoor de gemeente Leiderdorp sinds 1959, daarvoor de Kalkpolder vanaf 1684.
Maalvaardig

2012: 401.000
2011: 402.500
Bemalen van de Doespolder (eerste trap) op vrijwillige basis
Arie Driesprong
06-54604512
Als de molen draait en op afspraak
Zeer groot
ZH048
12220
25702
Constructie
Ondertoren gedekt met riet
Bovenhuis rood geverfd; kap gedekt met losanges
17,30 m.
Oud-Hollands
Deze molen heeft op zijn huidige, noch zijn vorige plaats een wiekverbetering ondergaan.
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Pos. bouw Jaar Steek Positie Verdw. Lengte
klik voor meer info Straathof 0221 buiten 2007 2010 buiten aanw. 17.30
klik voor meer info Straathof 0222 binnen 2007 2010 binnen aanw. 17.30
klik voor meer info Pot 1469 binnen 1886 1932? binnen 2006 17.50
klik voor meer info Pot 1470 buiten 1885 1932? buiten 2006 17.50
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Kon.Ned.Grofsmederij g.n. 1900 1900? aanw.
Zetelkruiwerk; kruihaspel
Losse Vlaamse blokvang uit vier stukken; vangbalk met haak; vangstok; kneppel; pal
Gesloten houten scheprad (met ijzeren gordingen), Ø 4,10 m.; breedte 0,23 m. op ca. 3 meter buiten de molen
Bovenwiel 44 kammen
Bovenschijfloop 17 staven, steek 12,0 cm.
Onderschijfloop 15 staven
Onderwiel 56 kammen, steek 13,5 cm.
Overbrengingsverhouding 1,44 : 1
?? (1684)
Fa. Verbij, Hoogmade (2009)
Verwijzingen
Geschiedenis
De molen bemaalde de Kalkpolder. Die polder werd gesticht in 1636; de huidige molen dateert van 1684 en was de derde molen van de nog geen 50 jaar oude polder. In 1666 had men een nieuwe molen gebouwd, omdat de in 1636 bij de stichting gebouwde wipmolen structureel te klein was gebleken. Niet duidelijk is (nog), waarom de uit 1666 daterende molen na 18 jaar alweer moest worden vervangen.

De Kalkmolen bleef in bedrijf tot 1959; in dat jaar nam een elektrisch gemaal de bemalingstaak over. Op 1 juli 1972 werd de polder opgeheven, toen het bemalingsgebied al grotendeels was verdwenen door woningbouw, een waterzuiveringsinstallatie en een jachthaven.
Omdat aan alle (bouw)plannen nog lang geen einde was gekomen (zo stond de verbreding van de autosnelweg A4 vrijwel vast), was de omgeving van deze molen anno 2004 erg slecht geworden. Besloten werd, elders in Leiderdorp een plaats te vinden.
Op 9 februari 2006 werd de molen op zijn oude plaats in delen afgebroken en per schuit naar de werkplaats van de fa. Verbij vervoerd. Daar moest de molen, die op zich in zeer behoorlijke staat verkeerde, als het ware wachten op een andere omgeving en betere toekomst.

In september 2008 verschenen berichten dat de molen niet in Leiderdorp zou worden herplaatst, maar in de nabijgelegen gemeente Jacobswoude. Het idee was om samen met de Doesmolen (die door diverse peilverlagingen al jaren onvoldoende water had) een getrapte bemaling gaan vormen voor de Doespolder.

Dit werd werkelijkheid. In oktober 2009 kwam de nieuwe fundering, op korte afstand van de Doesmolen, gereed. Op 15 december 2009 werd de Kalkmolen geplaatst in de Doespolder. 23 maart 2010 werden de nieuwe roeden gestoken.

Zeer opmerkelijk is, dat het bovenhuis van deze molen inmiddels rood geverfd is. Het was sinds mensenheugenis donkergroen en de huidige kleur was 'even wennen'.
Aanvullingen

Deze molen wordt (nog) aangeduid naar de polder die hij kon bemalen.
Over een specifieke naam of aanduiding ("Onderste Doesmolen" is technisch in ieder geval correct) hoopt de redactie u eens te kunnen informeren.

De eigenaar van de grond, waar de molen sinds eind 2009 staat, wilde alleen meewerken als het bovenhuis rood zou worden geverfd. Zo makkelijk kan het gaan!

Dick Kenbeek, 'De Kalkmolen vindt z'n plek', in: Molenwereld 135 (2010) 100 - 103
Andries Veloo, 'Arie Driesprong, Rinus Schutte en hun molenduo', in: Molenwereld 182 (2014) 225 - 228.
Overige foto's
Onderste Doesmolen / Kalkmolen, Hoogmade, Foto's: Ton Koorevaar (2-8-2011)
© Foto's: Ton Koorevaar (2-8-2011)
Onderste Doesmolen / Kalkmolen, Hoogmade, Foto: Frits Kruishaar (12-5-2012).
© Foto: Frits Kruishaar (12-5-2012).
Onderste Doesmolen / Kalkmolen, Hoogmade, De Kalkmolen met op de achtergrond de Doesmolen.  Foto: Frits Kruishaar (12-5-2012).
© De Kalkmolen met op de achtergrond de Doesmolen.
Foto: Frits Kruishaar (12-5-2012).
Onderste Doesmolen / Kalkmolen, Hoogmade, Foto: Piet Glasbergen (25-1-2013).
© Foto: Piet Glasbergen (25-1-2013).
Onderste Doesmolen / Kalkmolen, Hoogmade, Foto: Piet Glasbergen (14-1-2013).
© Foto: Piet Glasbergen (14-1-2013).

Bezoek allemolens.nl voor historische foto’s van deze molen.
Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: dinsdag 19 mei 2015 | Geschiedenis Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen Onderste Doesmolen / Kalkmolen, Hoogmade home vorige pagina