Nederlandse Molendatabase
Leerdam, Zuid-Holland

Ter Leede

1024
Ter Leede
onbekend
Wipmolen
Wipmolen
Poldermolen
Provincialeweg 2
4142 EE Leerdam
X: 134486 Y: 433526
N 51.889879 O 5.089209
toon op Google Maps
toon in Google Streetview
Leerdam
Gemeente Leerdam, sectie B, nr. 7359
SIMAV
De SIMAV is eigenaar sinds 1985
Maalvaardig in circuit
2015: 127.666
2014: 212.705
2013: 214.350
2012: 157.655
2011: 254.177
2015: diverse malen stilgestaan vanwege onderhoud en schilderwerk.
Vh. bemalen van de polder Bruinsdeel en Hoog-Leerbroek (2e trap), thans buiten bedrijf; woning
06-22960455
Als de blauwe wimpel uithangt en op afspraak.
Niet al te groot door omringende begroeiing en de glasfabriek in de directe nabijheid
ZH193
01212
24048

Molenmakersbedrijf Molema, Heiligerlee

Ter Leede

Constructie

Constructie

Gedekt met gepotdekselde planken
Gedekt met hout, voorzijde in visgraatverband, geheel geteerd
25,60 / 25,50 m.
Oud-Hollands
Wiekenkruis
Fabrikaat Nummer Pos. bouw Jaar Steek Positie Verdw. Lengte
klik voor meer info Straathof 0014 buiten 1984 1985 buiten aanw. 25.60
klik voor meer info Straathof 0015 binnen 1984 1985 binnen aanw. 25.50
klik voor meer info Pot ? buiten ? ? buiten 1985 25.50
klik voor meer info Pot 1726 binnen 1895 ? binnen 1985 25.50
Bovenas
Fabrikaat Nummer Jaar Steek Verdw. Lengte
klik voor meer info Sterkman & Zn, wed. A. 0209 1863 1911> aanw. 05.45
Zetelkruiwerk; kruirad
Losse Vlaamse blokvang uit vier stukken; vangbalk met haak; evenaar; kneppel
Open ijzeren scheprad buiten de molen, Ø 6,00 m., breed 0,40 m.
Woning in de molen
Bovenwiel 57 kammen
Bovenschijfloop 25 staven, steek 14,5 cm.
Onderschijfloop 19 staven
Onderwiel 86 kammen, steek 16,3 cm.
Overbrengingsverhouding 1,99 : 1

Ter Leede

Versiering

Fraaie makelaar

Ter Leede

Verwijzingen

Verwijzingen

Kijk op allemolens.nl voor historische foto’s en documenten van deze molen.

Ter Leede

Geschiedenis

Geschiedenis

De bemaling van de polder Bruinsdel en Hoog-Leerbroek werd eeuwenlang verricht door een achter- en een Voormolen (in de meeste andere regio's onder- en bovenmolen genoemd). Het exacte bouwjaar is niet bekend: al zeer lang staat op deze plaats een molen.

In 1920 werden plannen gemaakt om deze molen op een drie meter hoge onderbouw te plaatsen, maar dit is nooit uitgevoerd. Wel werd het onderwiel vergroot en de overbrengingsverhouding veranderd voor een hoger rendement. Daartoe werd het 6 meter grote scheprad enkele centimeters lager geplaatst om het water tot 1.50 m. te kunnen opvoeren.

Toen in 1940 de bovenas van de Achtermolen tijdens het malen brak en besloten werd, deze molen niet meer te herstellen, kwam daarmee ook de Voormolen buiten gebruik. Een dreigende sloop werd voorkomen doordat de dichtbij de molen gelegen glasfabriek deze vervolgens als monument aankocht. Om verder verval tegen te gaan kocht in 1982 de gemeente Leerdam de molen van de glasfabriek.

In 1984 werd een uniek restauratieproject door een aantal werklozen onder leiding van een molenmaker en een metselaar gestart. Daarna werd de herstelde molen, die voor het symbolische bedrag van ƒ 1,-- was overgedragen aan de regionale Molenstichting SIMAV, opnieuw in bedrijf gesteld.
 
In 2006 onderging de molen een flinke restauratie: een gescheurde middenzomer werd vervangen, evenals het gehele front van het bovenhuis; diverse balken werden hersteld met kunsthars en tenslotte kreeg het onderwiel een nieuwe velg en gang kammen. Op 14 juni 2007 is de molen feestelijk in gebruik genomen. De molen draait en maalt regelmatig.

De ondertoren is gedekt met zwart geteerde horizontaal gepotdekselde planken (en is daarmee de enig overgeblevene in deze streek). Deze wijze van bedekking heeft te maken met de zeer grillige waterstanden van de Linge: soms stonden landerijen en ook molens enige tijd onder water en dan was een rieten bedekking nadelig omdat die snel kon verrotten. De meeste molens langs de Linge waren om diezelfde reden ook niet bewoond.

Ter Leede

Aanvullingen

Aanvullingen


De molen kreeg in 1985 de naam Ter Leede. In feite was dit een oude naam, want al op een  kadastrale kaart van 1832 wordt de aanduiding "Terleedsche Voorwatermolen" vermeld.

Ter Leede

Aanvullende foto's
Ter Leede, Leerdam, Boven: niet echt het landschap dat bij een poldermolen hoort.... (7-3-2015).  Midden: overhek op een zomeravond (1-7-2014).  Onder: avondsfeer bij noordenwind (17-6-2014).  Foto's: Justin van den Heuvel.
© Boven: niet echt het landschap dat bij een poldermolen hoort.... (7-3-2015).
Midden: overhek op een zomeravond (1-7-2014).
Onder: avondsfeer bij noordenwind (17-6-2014).
Foto's: Justin van den Heuvel.
Ter Leede, Leerdam, Foto: Piet Glasbergen (18-5-2013).
© Foto: Piet Glasbergen (18-5-2013).
Ter Leede, Leerdam, Foto's: Piet Glasbergen (boven: 18-8-2012, onder 18-5-2013).
© Foto's: Piet Glasbergen (boven: 18-8-2012, onder 18-5-2013).
Ter Leede, Leerdam, Foto: Boukje van Leijen (8-5-2016) | Borstnaald met inscripties. In de borstnaald komt een aantal inscripties voor, te weten van boven naar beneden: J. v. R. S. T. P. vd L W H. A. P. P 1952. W. G. T. C. D. G. 1846.  Het jaar 1952 herinnert aan de overname van de molen door de glasfabriek. De daarboven voorkomende letters zijn de initialen van H.A.P. Pijnacker, toenmalig directeur van deze onderneming. De betekenis van de overige inscripties is niet bekend.  Bron: 'Van maalwerktuigen tot cultuurmonumenten' van de Stichting Publikaties Alblasserwaard en Vijfheerenlanden.website SIMAV.
© Foto: Boukje van Leijen (8-5-2016) | Borstnaald met inscripties. In de borstnaald komt een aantal inscripties voor, te weten van boven naar beneden:
J. v. R.
S. T.
P. vd L
W
H. A. P.
P
1952.
W. G.
T.
C. D. G.
1846.
Het jaar 1952 herinnert aan de overname van de molen door de glasfabriek. De daarboven voorkomende letters zijn de initialen van H.A.P. Pijnacker, toenmalig directeur van deze onderneming. De betekenis van de overige inscripties is niet bekend.
Bron: 'Van maalwerktuigen tot cultuurmonumenten' van de Stichting Publikaties Alblasserwaard en Vijfheerenlanden.
website SIMAV.
Ter Leede, Leerdam, Foto: Boukje van Leijen (8-5-2016) | zie uitleg bij foto hierboven.
© Foto: Boukje van Leijen (8-5-2016) | zie uitleg bij foto hierboven.
Ter Leede, Leerdam, Foto: Justin van den Heuvel (12-4-2008)
© Foto: Justin van den Heuvel (12-4-2008)
Ter Leede, Leerdam, Het vernieuwde onderwiel. Foto: Frits Kruishaar (30-8-2008).
© Het vernieuwde onderwiel. Foto: Frits Kruishaar (30-8-2008).

Draag zelf bij

Laatst bijgewerkt: zondag 11 september 2016 | Geschiedenis Gebruiksvoorwaarden en auteursrechten    
zoek in database zoek op provincie Stuur een e-mail over molen Ter Leede, Leerdam home vorige pagina