Nederlandse Molendatabase
Alblasserdam (Kinderdijk), Zuid-Holland
|
© Foto: Bram van Broekhoven (4-2-2012). |
Constructie
| Romp | Ondertoren gedekt met dakpannen | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Kap | Bovenhuis zwart geverfd; kap gedekt met geteerde gepotdekselde planken | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Vlucht | 27,20 m. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Wiekenvorm | Systeem-Van Bussel op beide roeden | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Wiekverbeteringen | Van 1943 tot 1968 had deze molen op beide roeden het systeem-Van Bussel. Dat werd toen gewijzigd in Oud-Hollands. Bij de noodzakelijke restauratie na de brand van 1997 werd de molen uitwendig teruggerestaureerd in de stijl van ongeveer 1950. Zodoende keerde ook het systeem-Van Bussel terug. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Wiekenkruis |
Bovenas |
Kruiwerk |
Zetelkruiwerk; kruirad met hoge bank |
Vang |
Vlaamse vang; vangbalk met haak; vangstok |
Inrichting |
Open ijzeren scheprad buiten de molen, Ø 5,70 m.; breedte 0,49 m. |
Ontvangstruimte in de molen Overbrengingen |
Bovenwiel 70 kammen |
Bovenschijfloop 38 staven, steek 13,1 cm. (was: 31 staven) Onderschijfloop 23 staven Onderwiel 91 kammen, steek 16,0 cm. Overbrengingsverhouding 2,14 : 1 (was: 1,81 : 1) Molenmaker |
Fa. De Gelder Favier (2001) |
Versiering
Eenvoudige makelaar met windvaan
Verwijzingen
Geschiedenis
Het bouwjaar van de molen is niet bekend: op deze plaats staat al zeer lang een wipmolen. Zo komt deze rond 1542 reeds voor op de zgn. proceskaart van de Alblasserwaard. In deze periode bemaalden twee molens de polder Blokweer. De tweede molen stond op de kop van de Middelwetering schuin tegenover de molen van polder Kortland maar verdween al vroeg, vermoedelijk kort na 1600.
Deze molen bemaalde tot 1956 tezamen met een hulpgemaal de polder Blokweer (onderdeel van de polder Alblasserdam). In eerste instantie werd de molen aan de gemeente Alblasserdam verkocht; in 1985 volgde, tegelijk met de Kortlandse molen, verkoop aan de SIMAV. Al die jaren deed de molen mee in het schema van Kinderdijk: in bedrijf op de zaterdagen van juli en augustus, en later ook op de Nationale Molendag. Geleidelijkaan werd er vaker met de molen gedraaid en ook gemalen. Op 27 juli 1997 werd de molen door brandstichting zwaar beschadigd. Gelukkig bleef de constructie wel overeind. Bij de restauratie is zoveel mogelijk gebruik gemaakt van oud materiaal. Uiterlijk en innerlijk zijn evenwel gewijzigd: er werd besloten, de molen in de stijl van ca. 1950 te restaureren. Daarom keerden niet alleen de dakpannen terug (van ca. 1875 tot 1975 was de ondertoren met pannen gedekt; daarvoor en daarna was er rietbedekking); dit gold ook het systeem-Van Bussel. Dit blijkt op deze schepradmolen in de praktijk uitstekend te voldoen. De overbrengingsverhouding werd eveneens gewijzigd: omdat het polderpeil thans duidelijk lager is dan vroeger, draaide het scheprad t.o.v. het wiekenkruis te snel. Dit is opgelost door de toepassing van een grotere bovenschijfloop. Onderschijfloop en -wiel konden worden herplaatst: deze waren niet door de brand aangetast. Aanvullingen
Over de naam:
Deze molen is vernoemd naar het poldergedeelte dat hij kan bemalen. Uniek aan deze molen:
De enige nog bestaande wipmolen waarvan de ondertoren gedekt is met dakpannen. Bij spinnekoppen komt dit vaker voor, maar bij wippen verder niet meer. Zeer ongebruikelijk voor een wipmolen in deze streek is de buitenvangstok. 
©
Foto's: Ton Koorevaar (27-4-2010).
©
Foto: Rob Pols (19-7-2004).
©
Foto: Rob Pols (31-7-2006).
Draag zelf bij
|
